Surah Al-A'raaf — The Heights

Surah Al-A'raaf (The Heights) is chapter 7 of the Quran, with 206 verses. This page presents the Arabic text with a Fula translation, verse by verse.

الٓمٓصٓ

Alif, Laam, Miim, Saad

Ayah 1

كِتَٰبٌ أُنزِلَ إِلَيۡكَ فَلَا يَكُن فِي صَدۡرِكَ حَرَجࣱ مِّنۡهُ لِتُنذِرَ بِهِۦ وَذِكۡرَىٰ لِلۡمُؤۡمِنِينَ

Ko Deftere Jippinaande e maaɗa, wata ɓitteende wonu ka ɓernde maa e mayre ; fii yo a waajor nde, ko nde waaju wonannde gomɗimɓe ɓen

Ayah 2

ٱتَّبِعُواْ مَآ أُنزِلَ إِلَيۡكُم مِّن رَّبِّكُمۡ وَلَا تَتَّبِعُواْ مِن دُونِهِۦٓ أَوۡلِيَآءَۗ قَلِيلࣰ ا مَّا تَذَكَّرُونَ

Jokkee ko Jippinaa e mon kon immorde ka Joomi mon, wata on jokku gaanin ɗum, weldiiɓe, fanɗii ko waajitotoɗon

Ayah 3

وَكَم مِّن قَرۡيَةٍ أَهۡلَكۡنَٰهَا فَجَآءَهَا بَأۡسُنَا بَيَٰتًا أَوۡ هُمۡ قَآئِلُونَ

Ɗuuɗii e ca'e ɗe Men halki! Lepte Amen ɗen ari e majje jemma hiɓe waalii ɗaanii, maa hara ko ɓe fowtiiɓe ñalorma

Ayah 4

فَمَا كَانَ دَعۡوَىٰهُمۡ إِذۡ جَآءَهُم بَأۡسُنَآ إِلَّآ أَن قَالُوٓاْ إِنَّا كُنَّا ظَٰلِمِينَ

Noddaandu maɓɓe ndun ɓaawo lepte Amen ɗen arde ɓe, wonaano si naa wi'ugol : "Menen men laatino tooñooɓe

Ayah 5

فَلَنَسۡـَٔلَنَّ ٱلَّذِينَ أُرۡسِلَ إِلَيۡهِمۡ وَلَنَسۡـَٔلَنَّ ٱلۡمُرۡسَلِينَ

Ma Men Lamnditoyo ɓen ɓe (Men) Nulunoo e mun, Ma Men Lamnditoyo kadi Nulaaɓe ɓen

Ayah 6

فَلَنَقُصَّنَّ عَلَيۡهِم بِعِلۡمࣲۖ وَمَا كُنَّا غَآئِبِينَ

Ma Men Fillanoroyo ɓe (golle maɓɓe ɗen) e ganndal. Men wonaano wirniiɓe

Ayah 7

وَٱلۡوَزۡنُ يَوۡمَئِذٍ ٱلۡحَقُّۚ فَمَن ثَقُلَتۡ مَوَٰزِينُهُۥ فَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُفۡلِحُونَ

Manndakke=peesgol ɗen nde Ñalnde, ko ɗe goonga. Kala mo manndake (moƴƴi ɗen) teddi, ko ɓen ɗon woni maloyteeɓe ɓen

Ayah 8

وَمَنۡ خَفَّتۡ مَوَٰزِينُهُۥ فَأُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ خَسِرُوٓاْ أَنفُسَهُم بِمَا كَانُواْ بِـَٔايَٰتِنَا يَظۡلِمُونَ

Kala mo manndakke (moƴƴi) mun foygitii=hoyi, ko ɓen ɗon woni sooyinirɓe pittaali mu'un saɓu ko ɓe laatinoo hiɓe yedda Aayeeje Amen ɗen

Ayah 9

وَلَقَدۡ مَكَّنَّٰكُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَجَعَلۡنَا لَكُمۡ فِيهَا مَعَٰيِشَۗ قَلِيلࣰ ا مَّا تَشۡكُرُونَ

Gomɗii Men Newinanii on ke leydi, Men Waɗani on e mayri nguuree. (Kono) fanɗii ko yettoton

Ayah 10

وَلَقَدۡ خَلَقۡنَٰكُمۡ ثُمَّ صَوَّرۡنَٰكُمۡ ثُمَّ قُلۡنَا لِلۡمَلَٰٓئِكَةِ ٱسۡجُدُواْ لِأٓدَمَ فَسَجَدُوٓاْ إِلَّآ إِبۡلِيسَ لَمۡ يَكُن مِّنَ ٱلسَّٰجِدِينَ

Gomɗii Men tagii on, refti Men Mbaadini on, refti Men Wi'ani Malaa'ikaaɓe ɓen : "Sujjanee Aadama", ɓe sujji, si wanaa Ibliisa, o jeyanooka e sujjuɓe ɓen

Ayah 11

قَالَ مَا مَنَعَكَ أَلَّا تَسۡجُدَ إِذۡ أَمَرۡتُكَۖ قَالَ أَنَا۠ خَيۡرࣱ مِّنۡهُ خَلَقۡتَنِي مِن نَّارࣲ وَخَلَقۡتَهُۥ مِن طِينࣲ‏

O Daali : "Ko haɗu-maa nde sujjataa nde Mi Yamir-maa?" O wi'i : "Miɗo ɓuri mo moƴƴude : A Tagii lam immorde e Yiite, A Tagii mo immorde e loopal

Ayah 12

قَالَ فَٱهۡبِطۡ مِنۡهَا فَمَا يَكُونُ لَكَ أَن تَتَكَبَّرَ فِيهَا فَٱخۡرُجۡ إِنَّكَ مِنَ ٱلصَّٰغِرِينَ

O Daali : "Jippo ton, haananaama nde mawnintintoɗaa ton. Yaltu, an ko a jeyaaɗo e hoyɓe ɓen

Ayah 13

قَالَ أَنظِرۡنِيٓ إِلَىٰ يَوۡمِ يُبۡعَثُونَ

[Ibliisa] wi'i : "Nennitanam haa ñalnde ɓe immintintee

Ayah 14

قَالَ إِنَّكَ مِنَ ٱلۡمُنظَرِينَ

[Alla] Daali : "An, ko a jeyaaɗo e nennitanteeɓe ɓen

Ayah 15

قَالَ فَبِمَآ أَغۡوَيۡتَنِي لَأَقۡعُدَنَّ لَهُمۡ صِرَٰطَكَ ٱلۡمُسۡتَقِيمَ

[Ibliisa] wi'i : "Sabu ko bewinirɗaa lam kon, ma mi jooɗano ɓe ka laawol Maa focciingol

Ayah 16

ثُمَّ لَأٓتِيَنَّهُم مِّنۢ بَيۡنِ أَيۡدِيهِمۡ وَمِنۡ خَلۡفِهِمۡ وَعَنۡ أَيۡمَٰنِهِمۡ وَعَن شَمَآئِلِهِمۡۖ وَلَا تَجِدُ أَكۡثَرَهُمۡ شَٰكِرِينَ

Refti mi ardiranay ɓe yeeso maɓɓe e ɓaawo maɓɓe, e ka e ñaame maɓɓe e ka nane maɓɓe. A tawataa ko ɓuri ɗuuɗude e maɓɓe ko yettooɓe [Ma]

Ayah 17

قَالَ ٱخۡرُجۡ مِنۡهَا مَذۡءُومࣰ ا مَّدۡحُورࣰ اۖ لَّمَن تَبِعَكَ مِنۡهُمۡ لَأَمۡلَأَنَّ جَهَنَّمَ مِنكُمۡ أَجۡمَعِينَ

[Alla] Daali : "Yaltu ton, ko a ŋiñaaɗo raɗaaɗo. Kala jokkuɗo ma e maɓɓe, ma Mi hebbiiroy Jahannama onon denndaangal

Ayah 18

وَيَٰٓـَٔادَمُ ٱسۡكُنۡ أَنتَ وَزَوۡجُكَ ٱلۡجَنَّةَ فَكُلَا مِنۡ حَيۡثُ شِئۡتُمَا وَلَا تَقۡرَبَا هَٰذِهِ ٱلشَّجَرَةَ فَتَكُونَا مِنَ ٱلظَّٰلِمِينَ

Ko an yo Aadama, hoɗu an e ɓeyngu maa ka Aljanna, ñaamee kala nokku ka yiɗu-ɗon ; wata tun on ɓaɗto ngal ɗoo leggal, sakko laatoɗon e tooñooɓe ɓen

Ayah 19

فَوَسۡوَسَ لَهُمَا ٱلشَّيۡطَٰنُ لِيُبۡدِيَ لَهُمَا مَا وُۥرِيَ عَنۡهُمَا مِن سَوۡءَٰتِهِمَا وَقَالَ مَا نَهَىٰكُمَا رَبُّكُمَا عَنۡ هَٰذِهِ ٱلشَّجَرَةِ إِلَّآ أَن تَكُونَا مَلَكَيۡنِ أَوۡ تَكُونَا مِنَ ٱلۡخَٰلِدِينَ

Seytaane sowinsini ɓe, fii yo o feññinan ɓe ko suuɗaa e maɓɓe e awraaji maɓɓe, o wi'i : "Joomi mon haɗiraali on ngal leggal si wanaa fii wata on laato Malaa'ika maa laatoɗon duumotooɓe [ka Aljanna]

Ayah 20

وَقَاسَمَهُمَآ إِنِّي لَكُمَا لَمِنَ ٱلنَّٰصِحِينَ

O woondani ɓe o wi'i : "Min ko mi laaɓanooɓe on

Ayah 21

فَدَلَّىٰهُمَا بِغُرُورࣲۚ فَلَمَّا ذَاقَا ٱلشَّجَرَةَ بَدَتۡ لَهُمَا سَوۡءَٰتُهُمَا وَطَفِقَا يَخۡصِفَانِ عَلَيۡهِمَا مِن وَرَقِ ٱلۡجَنَّةِۖ وَنَادَىٰهُمَا رَبُّهُمَآ أَلَمۡ أَنۡهَكُمَا عَن تِلۡكُمَا ٱلشَّجَرَةِ وَأَقُل لَّكُمَآ إِنَّ ٱلشَّيۡطَٰنَ لَكُمَا عَدُوࣱّ مُّبِينࣱ‏

O hodiri ɓe janfa. Nde ɓe meeɗunoo laggal ngal, awraaji maɓɓe ɗin feeñani ɓe, ɓe waɗti hiɓe surritora kaaki Aljanna ɗin. Joomi maɓɓe noddi ɓe : "E Mi haɗaano on e ngal leggal, Mi wi'ani on : Pellet, seytaane ko gaño mo'on ɓannguɗo

Ayah 22

قَالَا رَبَّنَا ظَلَمۡنَآ أَنفُسَنَا وَإِن لَّمۡ تَغۡفِرۡ لَنَا وَتَرۡحَمۡنَا لَنَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡخَٰسِرِينَ

Ɓe wi'idi ɓe ɗiɗo : "Joomi amen, men tooñii ko'e amen. Si A haforanaali men yurmeɗaa men, ma men jeye e sooyuɓe ɓen

Ayah 23

قَالَ ٱهۡبِطُواْ بَعۡضُكُمۡ لِبَعۡضٍ عَدُوࣱّۖ وَلَكُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ مُسۡتَقَرࣱّ وَمَتَٰعٌ إِلَىٰ حِينࣲ‏

[Alla] Daali : "Jippee (ka leydi), yoga mon ko ayɓe yoga. Hino woodani on ka leydi ton ñiiɓirde e dakamme haa saanga

Ayah 24

قَالَ فِيهَا تَحۡيَوۡنَ وَفِيهَا تَمُوتُونَ وَمِنۡهَا تُخۡرَجُونَ

[Alla] Daali : "Ko (ka leydi) ton wuuroton, ko ton kadi maayoton, ko e mayri kadi yaltinoyteɗon

Ayah 25

يَٰبَنِيٓ ءَادَمَ قَدۡ أَنزَلۡنَا عَلَيۡكُمۡ لِبَاسࣰ ا يُوَٰرِي سَوۡءَٰتِكُمۡ وَرِيشࣰ اۖ وَلِبَاسُ ٱلتَّقۡوَىٰ ذَٰلِكَ خَيۡرࣱۚ ذَٰلِكَ مِنۡ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ لَعَلَّهُمۡ يَذَّكَّرُونَ

Ko onon yo ɓiɗɓe Aadam! Gomɗii Men Jippinii e mo'on conci surrayɗi awraaji mon ɗin e cuɗaari. -Ko cocni kulol ɗin non ɓuri muƴƴude.- Ko ɗum jeyaaɗum e Aayeeje Alla. Belajo'o, kamɓe ɓe waajitoto

Ayah 26

يَٰبَنِيٓ ءَادَمَ لَا يَفۡتِنَنَّكُمُ ٱلشَّيۡطَٰنُ كَمَآ أَخۡرَجَ أَبَوَيۡكُم مِّنَ ٱلۡجَنَّةِ يَنزِعُ عَنۡهُمَا لِبَاسَهُمَا لِيُرِيَهُمَا سَوۡءَٰتِهِمَآۚ إِنَّهُۥ يَرَىٰكُمۡ هُوَ وَقَبِيلُهُۥ مِنۡ حَيۡثُ لَا تَرَوۡنَهُمۡۗ إِنَّا جَعَلۡنَا ٱلشَّيَٰطِينَ أَوۡلِيَآءَ لِلَّذِينَ لَا يُؤۡمِنُونَ

Ko onon yo ɓiɗɓe Aadama! Wata seytaane fitinir on wano o yaltinirnoo baabiraaɓe mon ɓen ka Aljanna, himo ɓoora e maɓɓe conci maɓɓe ɗin fii yo hollu ɓe awraaji maɓɓe ɗin. Pellet, himo reeni on kanko e gorol makko ngol nokku ka on yi'ataa ɓe. Menen Men waɗii seytaaneeji ɗin weldiiɗi ɓen ɓen gomɗintaa

Ayah 27

وَإِذَا فَعَلُواْ فَٰحِشَةࣰ قَالُواْ وَجَدۡنَا عَلَيۡهَآ ءَابَآءَنَا وَٱللَّهُ أَمَرَنَا بِهَاۗ قُلۡ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يَأۡمُرُ بِٱلۡفَحۡشَآءِۖ أَتَقُولُونَ عَلَى ٱللَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ

Si ɓe waɗii pankare, ɓe wi'a : "Men tawru ɗum baabiraaɓe amen ɓen, ko Alla yamiri men ɗum". Maaku : "Pellet, Alla yamirtaa pankare. E on wowlay e hoore Alla ko on anndaa

Ayah 28

قُلۡ أَمَرَ رَبِّي بِٱلۡقِسۡطِۖ وَأَقِيمُواْ وُجُوهَكُمۡ عِندَ كُلِّ مَسۡجِدࣲ وَٱدۡعُوهُ مُخۡلِصِينَ لَهُ ٱلدِّينَۚ كَمَا بَدَأَكُمۡ تَعُودُونَ

Maaku : "Joomi am yamirii nunɗal. Ñiiɓnon geece mon ɗen nokku kala e ka juuloton, tororon Mo laɓɓinangol Mo diina kan. Ko wano O Fuɗɗori on non ruttirton

Ayah 29

فَرِيقًا هَدَىٰ وَفَرِيقًا حَقَّ عَلَيۡهِمُ ٱلضَّلَٰلَةُۚ إِنَّهُمُ ٱتَّخَذُواْ ٱلشَّيَٰطِينَ أَوۡلِيَآءَ مِن دُونِ ٱللَّهِ وَيَحۡسَبُونَ أَنَّهُم مُّهۡتَدُونَ

Fedde goo O fewnii, fedde goo majjere nden jojji e hoore maɓɓe. Kamɓe ɓe jogitike seytaaneeji ɗin weldiiɓe gaanin Alla, kamɓe hiɓe sikka ko ɓe feewuɓe

Ayah 30

۞يَٰبَنِيٓ ءَادَمَ خُذُواْ زِينَتَكُمۡ عِندَ كُلِّ مَسۡجِدࣲ وَكُلُواْ وَٱشۡرَبُواْ وَلَا تُسۡرِفُوٓاْۚ إِنَّهُۥ لَا يُحِبُّ ٱلۡمُسۡرِفِينَ

Ko onon yo ɓiɗɓe Aadama, ƴettee cuɗaari mon ndin nokku kala ka juuloton. Ñaamee yaron wata on fantin. Pellet, Kanko O yiɗaa fantinooɓe ɓen

Ayah 31

قُلۡ مَنۡ حَرَّمَ زِينَةَ ٱللَّهِ ٱلَّتِيٓ أَخۡرَجَ لِعِبَادِهِۦ وَٱلطَّيِّبَٰتِ مِنَ ٱلرِّزۡقِۚ قُلۡ هِيَ لِلَّذِينَ ءَامَنُواْ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا خَالِصَةࣰ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِۗ كَذَٰلِكَ نُفَصِّلُ ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمࣲ يَعۡلَمُونَ

Maaku : "Ko hommbo harmini cuɗaari Alla ndi O Yaltinani jeyaaɓe Makko ɓen, e laaɓuɗi ɗin ka arsikeeji?" Maaku : "Ɗin ɓen gomɗimɓe ka nguurndam aduna woodani, heeraniiɗi [ɓe] Ñalnde Darngal". Ko wano non Men Fensitirta Aayeeje ɗen, woanannde yimɓe anndooɓe

Ayah 32

قُلۡ إِنَّمَا حَرَّمَ رَبِّيَ ٱلۡفَوَٰحِشَ مَا ظَهَرَ مِنۡهَا وَمَا بَطَنَ وَٱلۡإِثۡمَ وَٱلۡبَغۡيَ بِغَيۡرِ ٱلۡحَقِّ وَأَن تُشۡرِكُواْ بِٱللَّهِ مَا لَمۡ يُنَزِّلۡ بِهِۦ سُلۡطَٰنࣰ ا وَأَن تَقُولُواْ عَلَى ٱللَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ

Maaku : "Joomi am ko Harmini : ko pankare ɗen -ko feeñi e majje ko suuɗii-, e bakkaatu, e bewrugol ko aldaa e goonga, e nde sirkanton Mo kon ko O Jippinanaali ɗum hujja, e nde wowloton e Alla ko on anndaa

Ayah 33

وَلِكُلِّ أُمَّةٍ أَجَلࣱۖ فَإِذَا جَآءَ أَجَلُهُمۡ لَا يَسۡتَأۡخِرُونَ سَاعَةࣰ وَلَا يَسۡتَقۡدِمُونَ

Hino woodani kala mofte laja. Si lajal maɓɓe ngal arii, ɓe nennitantaake saa'i gooto, ɓe ardinantaake kadi

Ayah 34

يَٰبَنِيٓ ءَادَمَ إِمَّا يَأۡتِيَنَّكُمۡ رُسُلࣱ مِّنكُمۡ يَقُصُّونَ عَلَيۡكُمۡ ءَايَٰتِي فَمَنِ ٱتَّقَىٰ وَأَصۡلَحَ فَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ

Ko onon yo ɓiɗɓe Aadama! Si aroyii e mon Nulaaɓe jeyaaɓe e mo'on, ɓe no fillanoo on Aayeeje Am, kala hulɗo [Alla] o moƴƴini [golle], kulol alanaa ɓen ɗon, wanaa kamɓe kadi sunoytoo

Ayah 35

وَٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَٱسۡتَكۡبَرُواْ عَنۡهَآ أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

Ɓen fennuɓe Aayeeje Amen ɗen ɓe townitanii e heɗe, ko ɓen woni yimɓe Yiite, kamɓe ko ɓe luttooɓe ton

Ayah 36

فَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّنِ ٱفۡتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًا أَوۡ كَذَّبَ بِـَٔايَٰتِهِۦٓۚ أُوْلَٰٓئِكَ يَنَالُهُمۡ نَصِيبُهُم مِّنَ ٱلۡكِتَٰبِۖ حَتَّىٰٓ إِذَا جَآءَتۡهُمۡ رُسُلُنَا يَتَوَفَّوۡنَهُمۡ قَالُوٓاْ أَيۡنَ مَا كُنتُمۡ تَدۡعُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِۖ قَالُواْ ضَلُّواْ عَنَّا وَشَهِدُواْ عَلَىٰٓ أَنفُسِهِمۡ أَنَّهُمۡ كَانُواْ كَٰفِرِينَ

Alaa ɓurɗo tooñuɗo haa hewta on fefindiiɗo e Alla fenaande, maa o fenni Aayeeje Makko ɗen? Ɓen heɓay ɓe geɓal maɓɓe ngal e binndoodi ndin ; haa si Nulaaɓe Amen [warooɓe] ɓen arii ɓe, ɓe wara ɓe, ɓe wi'a : "Ko honto kon ko rewaynoɗon gaanin Alla [woni]?!" Ɓe wi'a : "Ɗi majjirii men". Ɓe seeditoo e ko'e maɓɓe, wonnde ɓe laatino yedduɓe

Ayah 37

قَالَ ٱدۡخُلُواْ فِيٓ أُمَمࣲ قَدۡ خَلَتۡ مِن قَبۡلِكُم مِّنَ ٱلۡجِنِّ وَٱلۡإِنسِ فِي ٱلنَّارِۖ كُلَّمَا دَخَلَتۡ أُمَّةࣱ لَّعَنَتۡ أُخۡتَهَاۖ حَتَّىٰٓ إِذَا ٱدَّارَكُواْ فِيهَا جَمِيعࣰ ا قَالَتۡ أُخۡرَىٰهُمۡ لِأُولَىٰهُمۡ رَبَّنَا هَٰٓؤُلَآءِ أَضَلُّونَا فَـَٔاتِهِمۡ عَذَابࣰ ا ضِعۡفࣰ ا مِّنَ ٱلنَّارِۖ قَالَ لِكُلࣲّ ضِعۡفࣱ وَلَٰكِن لَّا تَعۡلَمُونَ

[Malaa'ikaaɓe ɓen] wi'a : "Naate e moftaaji, gomɗii yawtii ado mon immorde e jinna e yimɓe ka nder Yiite". Tuma kala nde mofte naati, ɗe huɗa banndam majje. Haa si ɓe tawtindirii ton ɓe denndaanal, sakkitiiɓe maɓɓe ɓen wi'ana aramɓe maɓɓe ɓen : "Joomi amen! Ko ɓee majjini men : Okku ɓe lepte cowanɗe e Yiite ngen". O Daala : "Hino woodani kala [mon] cowanɗe, kono on anndaa

Ayah 38

وَقَالَتۡ أُولَىٰهُمۡ لِأُخۡرَىٰهُمۡ فَمَا كَانَ لَكُمۡ عَلَيۡنَا مِن فَضۡلࣲ فَذُوقُواْ ٱلۡعَذَابَ بِمَا كُنتُمۡ تَكۡسِبُونَ

Aramɓe maɓɓe ɓen wi'ana sakkitiiɓe ɓen : "Alanaa on e dow amen ɓural, meeɗiree lepte ɗen sabu kon ko faggitotonoɗon

Ayah 39

إِنَّ ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَٱسۡتَكۡبَرُواْ عَنۡهَا لَا تُفَتَّحُ لَهُمۡ أَبۡوَٰبُ ٱلسَّمَآءِ وَلَا يَدۡخُلُونَ ٱلۡجَنَّةَ حَتَّىٰ يَلِجَ ٱلۡجَمَلُ فِي سَمِّ ٱلۡخِيَاطِۚ وَكَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلۡمُجۡرِمِينَ

Pellet, ɓen fennuɓe Aayeeje Amen ɗen, ɓe townitanii ɗe, ɓe udditantaake dame kammuuli ɗin, ɓe naatataa kadi Aljanna haa ngelooba naata e wuddere meselal. Ko wano non Men yoɓirte ɓomɓe ɓen

Ayah 40

لَهُم مِّن جَهَنَّمَ مِهَادࣱ وَمِن فَوۡقِهِمۡ غَوَاشࣲۚ وَكَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلظَّٰلِمِينَ

Hino woodani ɓe ka Jahannama ndaɗɗudi, no dow maɓɓe kadi kippoodi. Ko wanon non Men yoɓirta tooñooɓe ɓen

Ayah 41

وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ لَا نُكَلِّفُ نَفۡسًا إِلَّا وُسۡعَهَآ أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلۡجَنَّةِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

Ɓen gomɗimɓe ɓe golli moƴƴuɗi - Men fawataa wonkii si wanaa ko ki waawi - Ko ɓen ɗon woni yimɓe Aljanna : kamɓe ko ɓe duumotooɓe ton

Ayah 42

وَنَزَعۡنَا مَا فِي صُدُورِهِم مِّنۡ غِلࣲّ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهِمُ ٱلۡأَنۡهَٰرُۖ وَقَالُواْ ٱلۡحَمۡدُ لِلَّهِ ٱلَّذِي هَدَىٰنَا لِهَٰذَا وَمَا كُنَّا لِنَهۡتَدِيَ لَوۡلَآ أَنۡ هَدَىٰنَا ٱللَّهُۖ لَقَدۡ جَآءَتۡ رُسُلُ رَبِّنَا بِٱلۡحَقِّۖ وَنُودُوٓاْ أَن تِلۡكُمُ ٱلۡجَنَّةُ أُورِثۡتُمُوهَا بِمَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ

Men ɓoori e ɓerɗe maɓɓe ɗen konnaagu, canɗi ɗin no ila senngo ley maɓɓe, ɓe wi'a : "Yettoore woodani Alla On fewuɗo men e ɗum ɗoo, men wonaano feewooɓe si Alla fewnaano men. Gomɗii Nulaaɓe Joomi amen ɓen addii goonga". Ɓe noddee si ko woni : "On ɗon mooɗon Aljanna, on roninaama mo, sabu kon ko gollaynoɗon

Ayah 43

وَنَادَىٰٓ أَصۡحَٰبُ ٱلۡجَنَّةِ أَصۡحَٰبَ ٱلنَّارِ أَن قَدۡ وَجَدۡنَا مَا وَعَدَنَا رَبُّنَا حَقࣰّ ا فَهَلۡ وَجَدتُّم مَّا وَعَدَ رَبُّكُمۡ حَقࣰّ اۖ قَالُواْ نَعَمۡۚ فَأَذَّنَ مُؤَذِّنُۢ بَيۡنَهُمۡ أَن لَّعۡنَةُ ٱللَّهِ عَلَى ٱلظَّٰلِمِينَ

Yimɓe Aljanna ɓen noddi yimɓe Yiite ɓen, si ko woni : "Gomɗii men tawii ko Joomi amen fodi men kon ko goonga. Onon kadi on tawii ko Joomi mon fodi on kon ko goonga?" Ɓe wi'i : "Eyyo". Noddoowo nodda hakkunde maɓɓe wonnde : Kuddi Alla ndin wonii e tooñooɓe ɓen

Ayah 44

ٱلَّذِينَ يَصُدُّونَ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ وَيَبۡغُونَهَا عِوَجࣰ ا وَهُم بِٱلۡأٓخِرَةِ كَٰفِرُونَ

Ɓen sakkotooɓe=falatoobe gaay e laawol Alla ngol, ɓe ɗaɓɓana ngol ooñorde, kamɓe kadi ko ɓe yedduɓe laakara

Ayah 45

وَبَيۡنَهُمَا حِجَابࣱۚ وَعَلَى ٱلۡأَعۡرَافِ رِجَالࣱ يَعۡرِفُونَ كُلَّۢا بِسِيمَىٰهُمۡۚ وَنَادَوۡاْ أَصۡحَٰبَ ٱلۡجَنَّةِ أَن سَلَٰمٌ عَلَيۡكُمۡۚ لَمۡ يَدۡخُلُوهَا وَهُمۡ يَطۡمَعُونَ

Heedo no hakkunde maɓɓe. Hino e dow tulde La'raafi nden worɓe hiɓe anndira kala e maande mun. Ɓe nodda yimɓe Aljanna ɓen, si ko woni : "Kisiyee woni e mon!". Ɓe naataali mo kono hiɓe tamƴinii

Ayah 46

۞وَإِذَا صُرِفَتۡ أَبۡصَٰرُهُمۡ تِلۡقَآءَ أَصۡحَٰبِ ٱلنَّارِ قَالُواْ رَبَّنَا لَا تَجۡعَلۡنَا مَعَ ٱلۡقَوۡمِ ٱلظَّٰلِمِينَ

Si giiɗe maɓɓe ɗen fewtiniraa ɓannge yimɓe Yiite ɓen, ɓe wi'a : "Joomi amen! Wata A waɗtidu men e yimɓe tooñooɓe ɓen

Ayah 47

وَنَادَىٰٓ أَصۡحَٰبُ ٱلۡأَعۡرَافِ رِجَالࣰ ا يَعۡرِفُونَهُم بِسِيمَىٰهُمۡ قَالُواْ مَآ أَغۡنَىٰ عَنكُمۡ جَمۡعُكُمۡ وَمَا كُنتُمۡ تَسۡتَكۡبِرُونَ

Yimɓe La'raafi ɓen noddi worɓe, hiɓe anndira ɓen maandeeji maɓɓe, ɓe wi'a : "Nafaali on mooɓugol mon [jawle], e kon ko laatinoɗon hiɗon mawnintinoo

Ayah 48

أَهَٰٓؤُلَآءِ ٱلَّذِينَ أَقۡسَمۡتُمۡ لَا يَنَالُهُمُ ٱللَّهُ بِرَحۡمَةٍۚ ٱدۡخُلُواْ ٱلۡجَنَّةَ لَا خَوۡفٌ عَلَيۡكُمۡ وَلَآ أَنتُمۡ تَحۡزَنُونَ

E ko ɓee ɗoo woondirnoɗon [wonnde] Alla memintaa ɓe yurmeende?! Naatee Aljanna! Kulol alanaa on, wanaa onon woni ko sunoytoo

Ayah 49

وَنَادَىٰٓ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِ أَصۡحَٰبَ ٱلۡجَنَّةِ أَنۡ أَفِيضُواْ عَلَيۡنَا مِنَ ٱلۡمَآءِ أَوۡ مِمَّا رَزَقَكُمُ ٱللَّهُۚ قَالُوٓاْ إِنَّ ٱللَّهَ حَرَّمَهُمَا عَلَى ٱلۡكَٰفِرِينَ

Yimɓe Yiite ɓen noddi yimɓe Aljanna ɓen, si ko woni : "Yuppee e amen ndiyam, maa kon ko Alla arsiki on". Ɓe wi'a: "Pellet, Alla harmini ɗin ɗiɗi e heeferɓe ɓen

Ayah 50

ٱلَّذِينَ ٱتَّخَذُواْ دِينَهُمۡ لَهۡوࣰ ا وَلَعِبࣰ ا وَغَرَّتۡهُمُ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَاۚ فَٱلۡيَوۡمَ نَنسَىٰهُمۡ كَمَا نَسُواْ لِقَآءَ يَوۡمِهِمۡ هَٰذَا وَمَا كَانُواْ بِـَٔايَٰتِنَا يَجۡحَدُونَ

Ɓen jogitoriiɓe diina mun kan mbeleeɗe e fijindaaru, nguurndam aduna hodi ɓe. Hannde Men yejjitiray ɓe no ɓe yejjitirnoo hawrugol Ñalaande maɓɓe ndee, e kon ko ɓe yeddiraynoo Aayeeje Amen ɗen

Ayah 51

وَلَقَدۡ جِئۡنَٰهُم بِكِتَٰبࣲ فَصَّلۡنَٰهُ عَلَىٰ عِلۡمٍ هُدࣰ ى وَرَحۡمَةࣰ لِّقَوۡمࣲ يُؤۡمِنُونَ

Gomɗii Men addanii ɓe Deftere, Men fensitiri nde e dow anndal, ko nde peewal e yurmeende ɓen yimɓe gomɗinooɓe

Ayah 52

هَلۡ يَنظُرُونَ إِلَّا تَأۡوِيلَهُۥۚ يَوۡمَ يَأۡتِي تَأۡوِيلُهُۥ يَقُولُ ٱلَّذِينَ نَسُوهُ مِن قَبۡلُ قَدۡ جَآءَتۡ رُسُلُ رَبِّنَا بِٱلۡحَقِّ فَهَل لَّنَا مِن شُفَعَآءَ فَيَشۡفَعُواْ لَنَآ أَوۡ نُرَدُّ فَنَعۡمَلَ غَيۡرَ ٱلَّذِي كُنَّا نَعۡمَلُۚ قَدۡ خَسِرُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ وَضَلَّ عَنۡهُم مَّا كَانُواْ يَفۡتَرُونَ

Hara hiɓe habbii si wanaa battane mun ɗen? Ñalnde battane (firo) mayre arata, yejjitunooɓe ɗum ɓen ko adii wi'ay : "Gomɗii Nulaaɓe Joomi amen ɓen addii goonga. Hara tefooɓe no woodani men ɓe tefana men? Maa men ruttee [aduna] men golla ko wanaa ko men gollaaynoo?" Gomɗii ɓe hayrinii wonkiiji maɓɓe ; kon ko ɓe fefindotonoo majjiriɓe

Ayah 53

إِنَّ رَبَّكُمُ ٱللَّهُ ٱلَّذِي خَلَقَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ فِي سِتَّةِ أَيَّامࣲ ثُمَّ ٱسۡتَوَىٰ عَلَى ٱلۡعَرۡشِۖ يُغۡشِي ٱلَّيۡلَ ٱلنَّهَارَ يَطۡلُبُهُۥ حَثِيثࣰ ا وَٱلشَّمۡسَ وَٱلۡقَمَرَ وَٱلنُّجُومَ مُسَخَّرَٰتِۭ بِأَمۡرِهِۦٓۗ أَلَا لَهُ ٱلۡخَلۡقُ وَٱلۡأَمۡرُۗ تَبَارَكَ ٱللَّهُ رَبُّ ٱلۡعَٰلَمِينَ

Pellet, Joomi mon ko Alla, On Taguɗo kammuuli ɗin e leydi ndin e nder balɗe jeegoo, refti O fotondiri ka hoore Arsi. Himo suddira jemma on ñalorma, hiɗi ɗaɓɓindira no yaccorii. Naange ngen e lewru ndun e koode ɗen ko eltiraaɗi yamiroore Makko. Faamee ko Kanko heeranii tagu ngun e yamiroore nden. Mawnii mawngu Alla, Jeyɗo Winndere nden. @Corrected

Ayah 54

ٱدۡعُواْ رَبَّكُمۡ تَضَرُّعࣰ ا وَخُفۡيَةًۚ إِنَّهُۥ لَا يُحِبُّ ٱلۡمُعۡتَدِينَ

Noddiiree Joomi mon yankinaare e gunndoo. Pellet, Kanko O Yiɗaa jaggitooɓe ɓen

Ayah 55

وَلَا تُفۡسِدُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ بَعۡدَ إِصۡلَٰحِهَا وَٱدۡعُوهُ خَوۡفࣰ ا وَطَمَعًاۚ إِنَّ رَحۡمَتَ ٱللَّهِ قَرِيبࣱ مِّنَ ٱلۡمُحۡسِنِينَ

Wata on bonnu ke leydi ɓaawo moƴƴugol ndi. Noddiree Mo kulol e tama'u. Pellet, yumeende Alla nden no ɓadii moƴƴimɓe ɓen

Ayah 56

وَهُوَ ٱلَّذِي يُرۡسِلُ ٱلرِّيَٰحَ بُشۡرَۢا بَيۡنَ يَدَيۡ رَحۡمَتِهِۦۖ حَتَّىٰٓ إِذَآ أَقَلَّتۡ سَحَابࣰ ا ثِقَالࣰ ا سُقۡنَٰهُ لِبَلَدࣲ مَّيِّتࣲ فَأَنزَلۡنَا بِهِ ٱلۡمَآءَ فَأَخۡرَجۡنَا بِهِۦ مِن كُلِّ ٱلثَّمَرَٰتِۚ كَذَٰلِكَ نُخۡرِجُ ٱلۡمَوۡتَىٰ لَعَلَّكُمۡ تَذَكَّرُونَ

Ko Kanko woni Nuloowo keneeli ɗin welo-welo yeeso Yurmeende Makko nden. Haa si ndu ronndike duulere teddunde, Men Sogga nde e leydi maayndi [yoori], Men Jippina e mayri ndiyam, Men Yaltinira ɗam kala dimɗe. Ko non Men Yaltiniroyta maayɓe ɓen. Belajo'o, on waajitoto

Ayah 57

وَٱلۡبَلَدُ ٱلطَّيِّبُ يَخۡرُجُ نَبَاتُهُۥ بِإِذۡنِ رَبِّهِۦۖ وَٱلَّذِي خَبُثَ لَا يَخۡرُجُ إِلَّا نَكِدࣰ اۚ كَذَٰلِكَ نُصَرِّفُ ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمࣲ يَشۡكُرُونَ

Leydi moƴƴiri ndin, puɗi mayri no yaltira duŋayee Joomi mayri ; ndin ndi (puɗi mun) boni, ndi yaltintaa si wanaa no saɗtiri. Ko non Men Ɓannginirta Aayeeje ɗen woannde yimɓe yettooɓe [Joomi mun]

Ayah 58

لَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا نُوحًا إِلَىٰ قَوۡمِهِۦ فَقَالَ يَٰقَوۡمِ ٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ مَا لَكُم مِّنۡ إِلَٰهٍ غَيۡرُهُۥٓ إِنِّيٓ أَخَافُ عَلَيۡكُمۡ عَذَابَ يَوۡمٍ عَظِيمࣲ‏

Gomɗii Men Nulii Nuuhu e yimɓe makko ɓen, o maaki : "Ko onon yo yimɓe am, rewee Alla. Reweteeɗo alanaa on ko woori Mo. Min miɗo hulani on lepte Ñalaande mawnde

Ayah 59

قَالَ ٱلۡمَلَأُ مِن قَوۡمِهِۦٓ إِنَّا لَنَرَىٰكَ فِي ضَلَٰلࣲ مُّبِينࣲ‏

Hooreeɓe mbatu yimɓe makko ɓen wi'i : "Menen meɗen yi'e e nder majjere ɓanngunde

Ayah 60

قَالَ يَٰقَوۡمِ لَيۡسَ بِي ضَلَٰلَةࣱ وَلَٰكِنِّي رَسُولࣱ مِّن رَّبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ

O maaki : "Ko onon yo yimɓe am, majjere (woo) alaa e am ; ko woni min, ko Nulaaɗo immorde ka Jeyɗo Winndere nden

Ayah 61

أُبَلِّغُكُمۡ رِسَٰلَٰتِ رَبِّي وَأَنصَحُ لَكُمۡ وَأَعۡلَمُ مِنَ ٱللَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ

Miɗo yottina e mon Nule Joomi am, miɗo laaɓana on (reedu), miɗo anndi ka Alla ko on anndaa

Ayah 62

أَوَعَجِبۡتُمۡ أَن جَآءَكُمۡ ذِكۡرࣱ مِّن رَّبِّكُمۡ عَلَىٰ رَجُلࣲ مِّنكُمۡ لِيُنذِرَكُمۡ وَلِتَتَّقُواْ وَلَعَلَّكُمۡ تُرۡحَمُونَ

E on haawi fii waaju no ari on immorde ka Joomi mon e dow gorko jeyaaɗo e mo'on?! Fii yo o jertin on e fii yo on rento, belajo'o, on (heɓay) yurmeende [Alla]

Ayah 63

فَكَذَّبُوهُ فَأَنجَيۡنَٰهُ وَٱلَّذِينَ مَعَهُۥ فِي ٱلۡفُلۡكِ وَأَغۡرَقۡنَا ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَآۚ إِنَّهُمۡ كَانُواْ قَوۡمًا عَمِينَ

Ɓe fenni mo. Men daɗndii mo e ɓen wonnduɓe e makko ka laana, Men yooli ɓen fennuɓe Aayeeje Amen ɗen. Pellet, ɓe laatino yimɓe wumiɗuɓe

Ayah 64

۞وَإِلَىٰ عَادٍ أَخَاهُمۡ هُودࣰ اۚ قَالَ يَٰقَوۡمِ ٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ مَا لَكُم مِّنۡ إِلَٰهٍ غَيۡرُهُۥٓۚ أَفَلَا تَتَّقُونَ

[Men Nulii] kadi faade e Aadinkooɓe ɓen, musiɗɗo maɓɓe on Huudi. O maaki : "Ko onon yo yimɓe am, rewee Alla, reweteeɗo alanaa on ko woori mo. E on hulataa [Mo]

Ayah 65

قَالَ ٱلۡمَلَأُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِن قَوۡمِهِۦٓ إِنَّا لَنَرَىٰكَ فِي سَفَاهَةࣲ وَإِنَّا لَنَظُنُّكَ مِنَ ٱلۡكَٰذِبِينَ

Hooreeɓe mbatu ɓen yedduɓe e yimɓe makko ɓen wi'i : "Menen meɗen yi'e e ɗayre, menen meɗen sikku maa jeyaaɗo e fenooɓe ɓen

Ayah 66

قَالَ يَٰقَوۡمِ لَيۡسَ بِي سَفَاهَةࣱ وَلَٰكِنِّي رَسُولࣱ مِّن رَّبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ

O maaki : "Ko onon yo yimɓe am, ɗayre (woo) alaa e am ; ko woni min, ko Nulaaɗo immorde ka Jeyɗo Winndere nden

Ayah 67

أُبَلِّغُكُمۡ رِسَٰلَٰتِ رَبِّي وَأَنَا۠ لَكُمۡ نَاصِحٌ أَمِينٌ

Miɗo yottina e mo'on Nule Joomi am, min (non) ko mi laaɓanoo on (reedu), hoolniiɗo

Ayah 68

أَوَعَجِبۡتُمۡ أَن جَآءَكُمۡ ذِكۡرࣱ مِّن رَّبِّكُمۡ عَلَىٰ رَجُلࣲ مِّنكُمۡ لِيُنذِرَكُمۡۚ وَٱذۡكُرُوٓاْ إِذۡ جَعَلَكُمۡ خُلَفَآءَ مِنۢ بَعۡدِ قَوۡمِ نُوحࣲ وَزَادَكُمۡ فِي ٱلۡخَلۡقِ بَصۜۡطَةࣰۖ فَٱذۡكُرُوٓاْ ءَالَآءَ ٱللَّهِ لَعَلَّكُمۡ تُفۡلِحُونَ

E haawnu on fii waaju no ari on immorde ka Joomi mon e dow gorko jeyaaɗo e mo'on, fii yo o jertin on?! Janntee tuma nde O Waɗunoo on lontiiɓe ɓaawo yimɓe Nuuhu ɓen, O ɓeydi on ka tagu cemmbe. Jantee neemaaji Alla ɗin belajo'o, on malete

Ayah 69

قَالُوٓاْ أَجِئۡتَنَا لِنَعۡبُدَ ٱللَّهَ وَحۡدَهُۥ وَنَذَرَ مَا كَانَ يَعۡبُدُ ءَابَآؤُنَا فَأۡتِنَا بِمَا تَعِدُنَآ إِن كُنتَ مِنَ ٱلصَّٰدِقِينَ

Ɓe wi'i : "E a aru e amen fii yo men rewu Alla tun, men acca kon ko baabiraaɓe amen ɓen rewaynoo?! Awa addan men ko foduɗaa men kon (e lepte) si tawii ko a jeyaaɗo e goognuɓe ɓen

Ayah 70

قَالَ قَدۡ وَقَعَ عَلَيۡكُم مِّن رَّبِّكُمۡ رِجۡسࣱ وَغَضَبٌۖ أَتُجَٰدِلُونَنِي فِيٓ أَسۡمَآءࣲ سَمَّيۡتُمُوهَآ أَنتُمۡ وَءَابَآؤُكُم مَّا نَزَّلَ ٱللَّهُ بِهَا مِن سُلۡطَٰنࣲۚ فَٱنتَظِرُوٓاْ إِنِّي مَعَكُم مِّنَ ٱلۡمُنتَظِرِينَ

O maaki : "Gomɗii yanii e mon immorde ka Joomi mon soɓe (lepte) e tikkere. E on wenjay lam fii inɗe ɗe innuɗon onon e baabiraaɓe mo'on, Alla Jippinaali fii majje hujja?! Faditee! Min, wonndude e mo'on, ko mi jeyaaɗo e faditiiɓe ɓen

Ayah 71

فَأَنجَيۡنَٰهُ وَٱلَّذِينَ مَعَهُۥ بِرَحۡمَةࣲ مِّنَّا وَقَطَعۡنَا دَابِرَ ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَاۖ وَمَا كَانُواْ مُؤۡمِنِينَ

Men daɗndiri mo e ɓen wonnduɓe e makko yurmeende Amen, Men taƴi ɓabbe ɓen fennuɓe Aayeeje Amen ɗen, ɓe laatanooki gomɗimɓe

Ayah 72

وَإِلَىٰ ثَمُودَ أَخَاهُمۡ صَٰلِحࣰ اۚ قَالَ يَٰقَوۡمِ ٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ مَا لَكُم مِّنۡ إِلَٰهٍ غَيۡرُهُۥۖ قَدۡ جَآءَتۡكُم بَيِّنَةࣱ مِّن رَّبِّكُمۡۖ هَٰذِهِۦ نَاقَةُ ٱللَّهِ لَكُمۡ ءَايَةࣰۖ فَذَرُوهَا تَأۡكُلۡ فِيٓ أَرۡضِ ٱللَّهِۖ وَلَا تَمَسُّوهَا بِسُوٓءࣲ فَيَأۡخُذَكُمۡ عَذَابٌ أَلِيمࣱ‏

[Men Nulii] kadi faade e Samuuda'en, musiɗɗo maɓɓe on Saalihu, o maaki : "Ko onon yo yimɓe am, rewee Alla. Reweteeɗo alanaa on ko woori Mo. Gomɗii arii on ɓanngannduyee immorde ka Joomi mon : mbaa ko ngelooba Alla maande wonannde on, tertee mba ñaama ka leydi Alla, wata on memir mba bone sakko lepte muusuɗe nannga on

Ayah 73

وَٱذۡكُرُوٓاْ إِذۡ جَعَلَكُمۡ خُلَفَآءَ مِنۢ بَعۡدِ عَادࣲ وَبَوَّأَكُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ تَتَّخِذُونَ مِن سُهُولِهَا قُصُورࣰ ا وَتَنۡحِتُونَ ٱلۡجِبَالَ بُيُوتࣰ اۖ فَٱذۡكُرُوٓاْ ءَالَآءَ ٱللَّهِ وَلَا تَعۡثَوۡاْ فِي ٱلۡأَرۡضِ مُفۡسِدِينَ

Annditee tuma nde O waɗunoo on lontiiɓe Aadinkooɓe ɓen, O weerni on ka leydi hiɗon jogitoo e ndantaaji mayri kuɓeeje, hiɗon lesa pelle (waɗon) cuuɗi. Annditee neemaaji Alla ɗin, wata on ɓurtinir ka leydi ko on bonnooɓe

Ayah 74

قَالَ ٱلۡمَلَأُ ٱلَّذِينَ ٱسۡتَكۡبَرُواْ مِن قَوۡمِهِۦ لِلَّذِينَ ٱسۡتُضۡعِفُواْ لِمَنۡ ءَامَنَ مِنۡهُمۡ أَتَعۡلَمُونَ أَنَّ صَٰلِحࣰ ا مُّرۡسَلࣱ مِّن رَّبِّهِۦۚ قَالُوٓاْ إِنَّا بِمَآ أُرۡسِلَ بِهِۦ مُؤۡمِنُونَ

Hooreeɓe mbatu mawnintiniiɓe ɓen e yimɓe makko ɓen wi'ani gomɗimɓe lo'inaaɓe ɓen e maɓɓe : "E hiɗon anndi wonnde Saalihu ko Nulaaɗo immorde ka Joomi makko?" Ɓe wi'i : Menen ko men gomɗimɓe ko o Nulidaa e mun kon

Ayah 75

قَالَ ٱلَّذِينَ ٱسۡتَكۡبَرُوٓاْ إِنَّا بِٱلَّذِيٓ ءَامَنتُم بِهِۦ كَٰفِرُونَ

Ɓen mawnintiniiɓe wi'i : "Menen, kon ko gomɗinɗon, ko men yedduɓe ɗum

Ayah 76

فَعَقَرُواْ ٱلنَّاقَةَ وَعَتَوۡاْ عَنۡ أَمۡرِ رَبِّهِمۡ وَقَالُواْ يَٰصَٰلِحُ ٱئۡتِنَا بِمَا تَعِدُنَآ إِن كُنتَ مِنَ ٱلۡمُرۡسَلِينَ

Ɓe borii ngelooba mban, ɓe mawnintinii gaay e yamiroore Joomi maɓɓe nden, ɓe wi'i : "Ko an yo Saalihu, addan men kon ko foduɗaa men (e lepte) si tawii ko a jeyaaɗo e Nulaaɓe ɓen

Ayah 77

فَأَخَذَتۡهُمُ ٱلرَّجۡفَةُ فَأَصۡبَحُواْ فِي دَارِهِمۡ جَٰثِمِينَ

Dillaango ngon nanngi ɓe, ɓe waɗtini ka koɗooli maɓɓe ko ɓe jicciiɓe-ɗaanii

Ayah 78

فَتَوَلَّىٰ عَنۡهُمۡ وَقَالَ يَٰقَوۡمِ لَقَدۡ أَبۡلَغۡتُكُمۡ رِسَالَةَ رَبِّي وَنَصَحۡتُ لَكُمۡ وَلَٰكِن لَّا تُحِبُّونَ ٱلنَّٰصِحِينَ

O hucci ɓe o maaki : "Ko onon yo yimɓe am, gomɗii mi yottinii e mon Nulal Joomi am ngal mi laaɓanii on (reedu), konnon, on yiɗaa laaɓooɓe (reedu) ɓen

Ayah 79

وَلُوطًا إِذۡ قَالَ لِقَوۡمِهِۦٓ أَتَأۡتُونَ ٱلۡفَٰحِشَةَ مَا سَبَقَكُم بِهَا مِنۡ أَحَدࣲ مِّنَ ٱلۡعَٰلَمِينَ

E luuti, tuma nde o maakannoo yimɓe makko ɓen : " E o aray pankare ɗe goɗɗo goo adaaki on e mun e Winndere nden

Ayah 80

إِنَّكُمۡ لَتَأۡتُونَ ٱلرِّجَالَ شَهۡوَةࣰ مِّن دُونِ ٱلنِّسَآءِۚ بَلۡ أَنتُمۡ قَوۡمࣱ مُّسۡرِفُونَ

Onon hiɗon yottoo e worɓe ɓen tuuyo accon rewɓe ɓen! Si ko woni, onon ko on yimɓe fantimɓe

Ayah 81

وَمَا كَانَ جَوَابَ قَوۡمِهِۦٓ إِلَّآ أَن قَالُوٓاْ أَخۡرِجُوهُم مِّن قَرۡيَتِكُمۡۖ إِنَّهُمۡ أُنَاسࣱ يَتَطَهَّرُونَ

Jaabawol makko ɓen wonaano si wanaa ko ɓe wi'i : "Yaltinee ɓe ka hoɗo mon ; kamɓe ko ɓe yimɓe laɓɓintintooɓe

Ayah 82

فَأَنجَيۡنَٰهُ وَأَهۡلَهُۥٓ إِلَّا ٱمۡرَأَتَهُۥ كَانَتۡ مِنَ ٱلۡغَٰبِرِينَ

Men daɗndi mo kanko e yimɓe makko ɓen, si wanaa debbo makko on ; onɗon heddoduno e (leptaaɓe) ɓen

Ayah 83

وَأَمۡطَرۡنَا عَلَيۡهِم مَّطَرࣰ اۖ فَٱنظُرۡ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلۡمُجۡرِمِينَ

Men saaƴini toɓo e maɓɓe. Ndaarii ko honno battane bomɓe ɓen laatornoo

Ayah 84

وَإِلَىٰ مَدۡيَنَ أَخَاهُمۡ شُعَيۡبࣰ اۚ قَالَ يَٰقَوۡمِ ٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ مَا لَكُم مِّنۡ إِلَٰهٍ غَيۡرُهُۥۖ قَدۡ جَآءَتۡكُم بَيِّنَةࣱ مِّن رَّبِّكُمۡۖ فَأَوۡفُواْ ٱلۡكَيۡلَ وَٱلۡمِيزَانَ وَلَا تَبۡخَسُواْ ٱلنَّاسَ أَشۡيَآءَهُمۡ وَلَا تُفۡسِدُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ بَعۡدَ إِصۡلَٰحِهَاۚ ذَٰلِكُمۡ خَيۡرࣱ لَّكُمۡ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ

[Men Nulii] kadi faade e Madyana, musiɗɗo maɓɓe on Su'aybu, o maaki : "Ko onon yo yimɓe am, rewee Alla. Reweteeɗo alanaa on ko woori Mo. Gomɗii ɓanngannduyee arii on immorde ka Joomi mon. Timminee etirɗe ɗen e manndikke ɗen, wata on ɗuytan yimɓe ɓen piiji maɓɓe ɗin, wata on bonnu ko leydi ɓaawo moƴƴugol ndi. Ko ɗum mooɗon ɓuri on moƴƴannde si on laatike gomɗimɓe

Ayah 85

وَلَا تَقۡعُدُواْ بِكُلِّ صِرَٰطࣲ تُوعِدُونَ وَتَصُدُّونَ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ مَنۡ ءَامَنَ بِهِۦ وَتَبۡغُونَهَا عِوَجࣰ اۚ وَٱذۡكُرُوٓاْ إِذۡ كُنتُمۡ قَلِيلࣰ ا فَكَثَّرَكُمۡۖ وَٱنظُرُواْ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلۡمُفۡسِدِينَ

Wata on jooɗo e kala laawol, hiɗon kammba, hiɗon sakko=faloo e laawol Alla ngol ɓen gomɗimɓe Mo, hiɗon ɗaɓɓana ngol ooñaare. Annditee tuma nde wonnoɗon seeɗaaɓe O ɗuɗɗini on. Ndaaree honno battane bonnooɓe ɓen laatornoo

Ayah 86

وَإِن كَانَ طَآئِفَةࣱ مِّنكُمۡ ءَامَنُواْ بِٱلَّذِيٓ أُرۡسِلۡتُ بِهِۦ وَطَآئِفَةࣱ لَّمۡ يُؤۡمِنُواْ فَٱصۡبِرُواْ حَتَّىٰ يَحۡكُمَ ٱللَّهُ بَيۡنَنَاۚ وَهُوَ خَيۡرُ ٱلۡحَٰكِمِينَ

Si wonii fedde e mooɗon gomɗinii kon ko Nuliraa e mun, fedde goo gomɗinaali, muññee haa Alla ñaawa hakkunde me'en. Ko Kanko ɓuri moƴƴude e ñaawooɓe ɓen

Ayah 87

۞قَالَ ٱلۡمَلَأُ ٱلَّذِينَ ٱسۡتَكۡبَرُواْ مِن قَوۡمِهِۦ لَنُخۡرِجَنَّكَ يَٰشُعَيۡبُ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مَعَكَ مِن قَرۡيَتِنَآ أَوۡ لَتَعُودُنَّ فِي مِلَّتِنَاۚ قَالَ أَوَلَوۡ كُنَّا كَٰرِهِينَ

Mbatu mawnintiniingu e yimɓe makko ɓen wi'i : "Ko maa men yaltine an Su'aybu, e ɓen gomɗimɓe wonndude e maaɗa ka saare amen, maa ruttoɗon e diina amen". -O maaki : "Hay si tawii ko men añuɓe [ɗum]

Ayah 88

قَدِ ٱفۡتَرَيۡنَا عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًا إِنۡ عُدۡنَا فِي مِلَّتِكُم بَعۡدَ إِذۡ نَجَّىٰنَا ٱللَّهُ مِنۡهَاۚ وَمَا يَكُونُ لَنَآ أَن نَّعُودَ فِيهَآ إِلَّآ أَن يَشَآءَ ٱللَّهُ رَبُّنَاۚ وَسِعَ رَبُّنَا كُلَّ شَيۡءٍ عِلۡمًاۚ عَلَى ٱللَّهِ تَوَكَّلۡنَاۚ رَبَّنَا ٱفۡتَحۡ بَيۡنَنَا وَبَيۡنَ قَوۡمِنَا بِٱلۡحَقِّ وَأَنتَ خَيۡرُ ٱلۡفَٰتِحِينَ

Gomɗii (haray) men fefindike e hoore Alla fenaande si men ruttike e diina mon ɓaawo nde Alla daɗndi men e makka. Alanaa men nde men ruttoo e makka si wanaa nde Alla Joomi amen muuyi. Joomi amen yaajanii kala huunde Anndal. Ko e Alla men fawii. Joomi amen, ñaawir hakkunde amen e yimɓe amen ɓen goonga, ko An woni ɓurɗo moƴƴude e ñaawooɓe ɓen

Ayah 89

وَقَالَ ٱلۡمَلَأُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِن قَوۡمِهِۦ لَئِنِ ٱتَّبَعۡتُمۡ شُعَيۡبًا إِنَّكُمۡ إِذࣰ ا لَّخَٰسِرُونَ

Mbatu ɓen yedduɓe e yimɓe makko ɓen wi'i : "Pellet, si on jokkii Su'aybu, onon ontuma ko on hayruɓe

Ayah 90

فَأَخَذَتۡهُمُ ٱلرَّجۡفَةُ فَأَصۡبَحُواْ فِي دَارِهِمۡ جَٰثِمِينَ

Dillaango ngon nanngi ɓe, ɓe waɗtini ka koɗooli maɓɓe ko ɓe jicciiɓe-ɗaanii

Ayah 91

ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ شُعَيۡبࣰ ا كَأَن لَّمۡ يَغۡنَوۡاْ فِيهَاۚ ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ شُعَيۡبࣰ ا كَانُواْ هُمُ ٱلۡخَٰسِرِينَ

Ɓen fennunooɓe Su'aybu, (ɓe halkorino) wa si ɓe meeɗaa wuurude e ngon [hoɗo]. Ɓen fennunooɓe Su'aybu, ɓe laatino kamɓe woni hayruɓe ɓen

Ayah 92

فَتَوَلَّىٰ عَنۡهُمۡ وَقَالَ يَٰقَوۡمِ لَقَدۡ أَبۡلَغۡتُكُمۡ رِسَٰلَٰتِ رَبِّي وَنَصَحۡتُ لَكُمۡۖ فَكَيۡفَ ءَاسَىٰ عَلَىٰ قَوۡمࣲ كَٰفِرِينَ

O ɗuurni ɓe, o maaki : "Ko onon yo yimɓe am, gomɗii mi yottinii e mo'on Nule Joomi am ɗen mi laaɓanii on (reedu). E ko honno mi surnortoo e yimɓe yedduɓe

Ayah 93

وَمَآ أَرۡسَلۡنَا فِي قَرۡيَةࣲ مِّن نَّبِيٍّ إِلَّآ أَخَذۡنَآ أَهۡلَهَا بِٱلۡبَأۡسَآءِ وَٱلضَّرَّآءِ لَعَلَّهُمۡ يَضَّرَّعُونَ

Men nulaali e saare hay e Annbaajo, si wanaa Men nanngirii yimɓe mayre ɓen saɗteende e lorra belajo'o, ɓe yankinoto

Ayah 94

ثُمَّ بَدَّلۡنَا مَكَانَ ٱلسَّيِّئَةِ ٱلۡحَسَنَةَ حَتَّىٰ عَفَواْ وَّقَالُواْ قَدۡ مَسَّ ءَابَآءَنَا ٱلضَّرَّآءُ وَٱلسَّرَّآءُ فَأَخَذۡنَٰهُم بَغۡتَةࣰ وَهُمۡ لَا يَشۡعُرُونَ

Refti Men waɗtitiri nokku bone on moƴƴere, haa ɓe ɗuuɗi, ɓe wi'i : "Gomɗii saɗtteende e newennde heɓiino baabiraaɓe amen ɓen". Men nanngiri ɓe juhal, tawi kamɓe ɓe so'aa anndude

Ayah 95

وَلَوۡ أَنَّ أَهۡلَ ٱلۡقُرَىٰٓ ءَامَنُواْ وَٱتَّقَوۡاْ لَفَتَحۡنَا عَلَيۡهِم بَرَكَٰتࣲ مِّنَ ٱلسَّمَآءِ وَٱلۡأَرۡضِ وَلَٰكِن كَذَّبُواْ فَأَخَذۡنَٰهُم بِمَا كَانُواْ يَكۡسِبُونَ

Sinno yimɓe ca'e ɓen gomɗinno ɓe huli (Joomi maɓɓe), Men udditanayno ɓe moƴƴereeji immorde ka Kammu e ka leydi. Kono ɓe fenni, Men nanngitiri ɓe (lepte ɗen) kon ko ɓe faggitotonoo

Ayah 96

أَفَأَمِنَ أَهۡلُ ٱلۡقُرَىٰٓ أَن يَأۡتِيَهُم بَأۡسُنَا بَيَٰتࣰ ا وَهُمۡ نَآئِمُونَ

Hara yimɓe ca'e ɓen hooli nde lepte Amen ɗen arataa ɓe jemma, hara hiɓe ɗaanii

Ayah 97

أَوَأَمِنَ أَهۡلُ ٱلۡقُرَىٰٓ أَن يَأۡتِيَهُم بَأۡسُنَا ضُحࣰ ى وَهُمۡ يَلۡعَبُونَ

Kaa hara yimɓe ca'e ɓen hooli nde lepte Amen ɗen arataa ɓe ka walluhaa, hara hiɓe fija

Ayah 98

أَفَأَمِنُواْ مَكۡرَ ٱللَّهِۚ فَلَا يَأۡمَنُ مَكۡرَ ٱللَّهِ إِلَّا ٱلۡقَوۡمُ ٱلۡخَٰسِرُونَ

E ɓe hooli pewje Alla ɗen? Hoolotaako pewje Alla ɗen si wanaa yimɓe hayruɓe ɓen

Ayah 99

أَوَلَمۡ يَهۡدِ لِلَّذِينَ يَرِثُونَ ٱلۡأَرۡضَ مِنۢ بَعۡدِ أَهۡلِهَآ أَن لَّوۡ نَشَآءُ أَصَبۡنَٰهُم بِذُنُوبِهِمۡۚ وَنَطۡبَعُ عَلَىٰ قُلُوبِهِمۡ فَهُمۡ لَا يَسۡمَعُونَ

E ɓannganaali ɓen ronooɓe leydi ɓen ɓaawo (halkagol) yimɓe mayri ɓen, wonnde si Men Muuyuno Men meminirayno ɓe [lepte ɗen] junuubi maɓɓe ɗin? Men nota e ɓerɗe maɓɓe ɗen hara kamɓe ɓe nanataa

Ayah 100

تِلۡكَ ٱلۡقُرَىٰ نَقُصُّ عَلَيۡكَ مِنۡ أَنۢبَآئِهَاۚ وَلَقَدۡ جَآءَتۡهُمۡ رُسُلُهُم بِٱلۡبَيِّنَٰتِ فَمَا كَانُواْ لِيُؤۡمِنُواْ بِمَا كَذَّبُواْ مِن قَبۡلُۚ كَذَٰلِكَ يَطۡبَعُ ٱللَّهُ عَلَىٰ قُلُوبِ ٱلۡكَٰفِرِينَ

Ɗen ca'e, Meɗen fillano maa kumpite majje. Gomɗii Nulaaɓe maɓɓe ɓen addanii ɓe ɓanngannduyeeji, ɓe wonaano gomɗinooɓe ko ɓe fenni kon ko adii. Ko wano nii All notirta e ɓerɗe heeferɓe ɓen

Ayah 101

وَمَا وَجَدۡنَا لِأَكۡثَرِهِم مِّنۡ عَهۡدࣲۖ وَإِن وَجَدۡنَآ أَكۡثَرَهُمۡ لَفَٰسِقِينَ

Men tawaano ko ɓuri ɗuuɗude e maɓɓe hunnooɓe ahadi ; si ko men tawi, ko ɓuri ɗuuɗude e maɓɓe ko faasiqiiɓe

Ayah 102

ثُمَّ بَعَثۡنَا مِنۢ بَعۡدِهِم مُّوسَىٰ بِـَٔايَٰتِنَآ إِلَىٰ فِرۡعَوۡنَ وَمَلَإِيْهِۦ فَظَلَمُواْ بِهَاۖ فَٱنظُرۡ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلۡمُفۡسِدِينَ

Refti Men Nulidi ɓaawo maɓɓe Muusaa e Maandeeji Amen ɗin haa e Fir'awna e mbatu mu'un, ɓe yeddi ɗi. Ndaaru ko honno battane bonnooɓe ɓen laatornoo

Ayah 103

وَقَالَ مُوسَىٰ يَٰفِرۡعَوۡنُ إِنِّي رَسُولࣱ مِّن رَّبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ

Muusaa maaki : "Ko an yo Fir'awna, min ko Nulaaɗo immorde ka Jeyɗo Winndere nden

Ayah 104

حَقِيقٌ عَلَىٰٓ أَن لَّآ أَقُولَ عَلَى ٱللَّهِ إِلَّا ٱلۡحَقَّۚ قَدۡ جِئۡتُكُم بِبَيِّنَةࣲ مِّن رَّبِّكُمۡ فَأَرۡسِلۡ مَعِيَ بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ

No hanndi e am nde mi wowlataa e hoore Alla si wanaa goonga. Gomɗii mi addanii on ɓanngannduyee immorde ka Joomi mon. neldam e ɓiɗɓe Israa'iila ɓen

Ayah 105

قَالَ إِن كُنتَ جِئۡتَ بِـَٔايَةࣲ فَأۡتِ بِهَآ إِن كُنتَ مِنَ ٱلصَّٰدِقِينَ

[Fir'awna] wi'i : "Si tawii a ardii e Maande, addu nde si tawii ko a jeyaaɗo e goonguɓe ɓen

Ayah 106

فَأَلۡقَىٰ عَصَاهُ فَإِذَا هِيَ ثُعۡبَانࣱ مُّبِينࣱ‏

O werliiii tuggordu makko ndun, jaka ko ndu biidaande=ngoolwa ɓanngundi

Ayah 107

وَنَزَعَ يَدَهُۥ فَإِذَا هِيَ بَيۡضَآءُ لِلنَّٰظِرِينَ

O yaltini junngo makko ngon, jaka yoo ko ngo rawnungo wonannde ndaarooɓe ɓen

Ayah 108

قَالَ ٱلۡمَلَأُ مِن قَوۡمِ فِرۡعَوۡنَ إِنَّ هَٰذَا لَسَٰحِرٌ عَلِيمࣱ‏

Mbatu yimɓe Fir'awna ɓen wi'i : "Pellet, oo, ko mbileejo annduɗo

Ayah 109

يُرِيدُ أَن يُخۡرِجَكُم مِّنۡ أَرۡضِكُمۡۖ فَمَاذَا تَأۡمُرُونَ

O faala yaltinnde on ka leydi mo'on". -"Ko honɗum yamirton

Ayah 110

قَالُوٓاْ أَرۡجِهۡ وَأَخَاهُ وَأَرۡسِلۡ فِي ٱلۡمَدَآئِنِ حَٰشِرِينَ

Ɓe wi'i : "Nennu mo e musiɗɗo makko on, nulaa e ca'e ɗen mooɓooɓe (mbile)

Ayah 111

يَأۡتُوكَ بِكُلِّ سَٰحِرٍ عَلِيمࣲ‏

Ɓe addane kala mbileejo annduɗo

Ayah 112

وَجَآءَ ٱلسَّحَرَةُ فِرۡعَوۡنَ قَالُوٓاْ إِنَّ لَنَا لَأَجۡرًا إِن كُنَّا نَحۡنُ ٱلۡغَٰلِبِينَ

Mbileeɓe ɓen ari Fir'awna ɓe wi'i : "Hara njoɓdi no woodani men, si men wonii fooluɓe ɓen

Ayah 113

قَالَ نَعَمۡ وَإِنَّكُمۡ لَمِنَ ٱلۡمُقَرَّبِينَ

O wi'i : "Eyyo, haray on jeyaama e ɓaɗtinaaɓe ɓen

Ayah 114

قَالُواْ يَٰمُوسَىٰٓ إِمَّآ أَن تُلۡقِيَ وَإِمَّآ أَن نَّكُونَ نَحۡنُ ٱلۡمُلۡقِينَ

Ɓe wi'i : "Ko an yo Muusaa, si ɗa yiɗi ko nde bugotoɗaa, maa men wona (adotooɓe) bugagol

Ayah 115

قَالَ أَلۡقُواْۖ فَلَمَّآ أَلۡقَوۡاْ سَحَرُوٓاْ أَعۡيُنَ ٱلنَّاسِ وَٱسۡتَرۡهَبُوهُمۡ وَجَآءُو بِسِحۡرٍ عَظِيمࣲ‏

O maaki : "Bugee". Nde ɓe bugii, ɓe mbilɗii gite yimɓe ɓen, ɓe hulɓini ɓe, ɓe addi mbilewu mawnungu

Ayah 116

۞وَأَوۡحَيۡنَآ إِلَىٰ مُوسَىٰٓ أَنۡ أَلۡقِ عَصَاكَۖ فَإِذَا هِيَ تَلۡقَفُ مَا يَأۡفِكُونَ

Men wahyini e Muusaa wonnde : "Bugo tuggordu maa ndun". Jaka yoo hindi moɗa ko ɓe fefindotonoo

Ayah 117

فَوَقَعَ ٱلۡحَقُّ وَبَطَلَ مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ

Goonga on feeñi, ko ɓe gollaynoo kon [fow] boni

Ayah 118

فَغُلِبُواْ هُنَالِكَ وَٱنقَلَبُواْ صَٰغِرِينَ

Ɓe foolaa ɗon ɓe hooti ko ɓe jaasuɓe

Ayah 119

وَأُلۡقِيَ ٱلسَّحَرَةُ سَٰجِدِينَ

Mbileeɓe ɓen suuyi sujji

Ayah 120

قَالُوٓاْ ءَامَنَّا بِرَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ

Ɓe wi'i : "Men gomɗinii Jeyɗo Winndere nden

Ayah 121

رَبِّ مُوسَىٰ وَهَٰرُونَ

Jeyɗo Muusaa e Haaruuna

Ayah 122

قَالَ فِرۡعَوۡنُ ءَامَنتُم بِهِۦ قَبۡلَ أَنۡ ءَاذَنَ لَكُمۡۖ إِنَّ هَٰذَا لَمَكۡرࣱ مَّكَرۡتُمُوهُ فِي ٱلۡمَدِينَةِ لِتُخۡرِجُواْ مِنۡهَآ أَهۡلَهَاۖ فَسَوۡفَ تَعۡلَمُونَ

Fir'awna wi'i : "On gomɗin mo ado mi duŋinannde=sakkitoore on? Pellet, ɗum ɗoo ko fewjoore nde fewjuɗon ka saare fii no yaltiniron ton yimɓe mayre. ma on anndonu

Ayah 123

لَأُقَطِّعَنَّ أَيۡدِيَكُمۡ وَأَرۡجُلَكُم مِّنۡ خِلَٰفࣲ ثُمَّ لَأُصَلِّبَنَّكُمۡ أَجۡمَعِينَ

Ma mi taƴa juuɗe mon ɗen e koyɗe mon ɗen (mi) luutindira, refti ma mi feta on denndaangal

Ayah 124

قَالُوٓاْ إِنَّآ إِلَىٰ رَبِّنَا مُنقَلِبُونَ

Ɓe wi'i : "Menen, ko faade ka Joomi amen woni ruttorde amen

Ayah 125

وَمَا تَنقِمُ مِنَّآ إِلَّآ أَنۡ ءَامَنَّا بِـَٔايَٰتِ رَبِّنَا لَمَّا جَآءَتۡنَاۚ رَبَّنَآ أَفۡرِغۡ عَلَيۡنَا صَبۡرࣰ ا وَتَوَفَّنَا مُسۡلِمِينَ

A añiraali men si wanaa fii men gomɗinii Maandeeji Joomi amen, tuma nde ɗi arunoo men. Joomi amen! Yuppu muñal e amen, ƴettitaa men ko men jebbilii ɓe

Ayah 126

وَقَالَ ٱلۡمَلَأُ مِن قَوۡمِ فِرۡعَوۡنَ أَتَذَرُ مُوسَىٰ وَقَوۡمَهُۥ لِيُفۡسِدُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَيَذَرَكَ وَءَالِهَتَكَۚ قَالَ سَنُقَتِّلُ أَبۡنَآءَهُمۡ وَنَسۡتَحۡيِۦ نِسَآءَهُمۡ وَإِنَّا فَوۡقَهُمۡ قَٰهِرُونَ

Mbatu yimɓe Fir'awna ngun wi'i : "A accay Muusaa e yimɓe mun ɓen no bonnira ka leydi, o acce an e reweteeɗi maa ɗin?!" O wi'i : "Ma men waru ɓiɗɓe maɓɓe worɓe ɓen men accita ɓiɗɓe maɓɓe rewɓe ɓen (wuura). Pellet, menen, e dow maɓɓe ko men foolooɓe

Ayah 127

قَالَ مُوسَىٰ لِقَوۡمِهِ ٱسۡتَعِينُواْ بِٱللَّهِ وَٱصۡبِرُوٓاْۖ إِنَّ ٱلۡأَرۡضَ لِلَّهِ يُورِثُهَا مَن يَشَآءُ مِنۡ عِبَادِهِۦۖ وَٱلۡعَٰقِبَةُ لِلۡمُتَّقِينَ

Muusaa maakani yimɓe makko ɓen : "Wallinoree Alla muññoɗon. Pellet, leydi ndin ka Alla woodani, Himo ronina ndi on Mo O muuyi e jeyaaɓe Makko ɓen. Battane moƴƴe ɗen ko gomɗuɓe ɓen woodani

Ayah 128

قَالُوٓاْ أُوذِينَا مِن قَبۡلِ أَن تَأۡتِيَنَا وَمِنۢ بَعۡدِ مَا جِئۡتَنَاۚ قَالَ عَسَىٰ رَبُّكُمۡ أَن يُهۡلِكَ عَدُوَّكُمۡ وَيَسۡتَخۡلِفَكُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَيَنظُرَ كَيۡفَ تَعۡمَلُونَ

Ɓe wi'i : "Men lorranooma ado a arde men e ɓaawo nde arɗaa men". O maaki : "Hino jortaa nde Joomi mon halkata gaño mon O lontina on ka leydi, O ndaara ko honno gollirton

Ayah 129

وَلَقَدۡ أَخَذۡنَآ ءَالَ فِرۡعَوۡنَ بِٱلسِّنِينَ وَنَقۡصࣲ مِّنَ ٱلثَّمَرَٰتِ لَعَلَّهُمۡ يَذَّكَّرُونَ

Gomɗii Men nanngirii yimɓe Fir'awna ɓen kokke e ɗuytagol dimɗe ; belajo'o, ɓe waajitoto

Ayah 130

فَإِذَا جَآءَتۡهُمُ ٱلۡحَسَنَةُ قَالُواْ لَنَا هَٰذِهِۦۖ وَإِن تُصِبۡهُمۡ سَيِّئَةࣱ يَطَّيَّرُواْ بِمُوسَىٰ وَمَن مَّعَهُۥٓۗ أَلَآ إِنَّمَا طَٰٓئِرُهُمۡ عِندَ ٱللَّهِ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَهُمۡ لَا يَعۡلَمُونَ

Si moƴƴere nden arii ɓe, ɓe wi'a : "Meɗen hanndi e ndee ɗoo" ; si bone on heɓii ɓe, ɓe kiitinora Muusaa e wonnduɓe e makko ɓen. Anndee pellet, kiiti maɓɓe ɗin ko ka Alla iwri, kono ko ɓuri ɗuuɗude e yimɓe ɓen anndaa

Ayah 131

وَقَالُواْ مَهۡمَا تَأۡتِنَا بِهِۦ مِنۡ ءَايَةࣲ لِّتَسۡحَرَنَا بِهَا فَمَا نَحۡنُ لَكَ بِمُؤۡمِنِينَ

Ɓe wi'i : "Kala ko addan ɗaa ɓen e Aayaa fii no mbilɗoraa men ɗum ; men wonaali gomɗinooɓe ma

Ayah 132

فَأَرۡسَلۡنَا عَلَيۡهِمُ ٱلطُّوفَانَ وَٱلۡجَرَادَ وَٱلۡقُمَّلَ وَٱلضَّفَادِعَ وَٱلدَّمَ ءَايَٰتࣲ مُّفَصَّلَٰتࣲ فَٱسۡتَكۡبَرُواْ وَكَانُواْ قَوۡمࣰ ا مُّجۡرِمِينَ

Men wurti e maɓɓe waame, e kanu, e karan=tendi, e totiiji=paabi, e ƴiiƴam, ko Aayeeje fensitaaɗe, ɓe mawnintinii, ɓe laatii yimɓe bomɓe

Ayah 133

وَلَمَّا وَقَعَ عَلَيۡهِمُ ٱلرِّجۡزُ قَالُواْ يَٰمُوسَى ٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ بِمَا عَهِدَ عِندَكَۖ لَئِن كَشَفۡتَ عَنَّا ٱلرِّجۡزَ لَنُؤۡمِنَنَّ لَكَ وَلَنُرۡسِلَنَّ مَعَكَ بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ

Tuma nde lepte ɗen yanunoo e maɓɓe, ɓe wi'i : "ko an Muusaa, torano men Joomi maa sabu kon ko O ahodi e maaɗa. Si a huncanii men ɗee lepte, ma men gomɗine, ma men accide kadi e ɓiɗɓe Israa'iila ɓen

Ayah 134

فَلَمَّا كَشَفۡنَا عَنۡهُمُ ٱلرِّجۡزَ إِلَىٰٓ أَجَلٍ هُم بَٰلِغُوهُ إِذَا هُمۡ يَنكُثُونَ

Nde Men huncannoo ɓe lepte ɗen haa e lajal ngal ɓe yottotoo, jaka yoo kamɓe ko ɓe firtooɓe (ahadi maɓɓe ndin)

Ayah 135

فَٱنتَقَمۡنَا مِنۡهُمۡ فَأَغۡرَقۡنَٰهُمۡ فِي ٱلۡيَمِّ بِأَنَّهُمۡ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَكَانُواْ عَنۡهَا غَٰفِلِينَ

Men yottii e maɓɓe ; Men yooliri ɓe ka maayo sabu ko ɓe fenniri kon Aayeeje Amen ɗen, ɓe laatii welsindiiɓe e majje

Ayah 136

وَأَوۡرَثۡنَا ٱلۡقَوۡمَ ٱلَّذِينَ كَانُواْ يُسۡتَضۡعَفُونَ مَشَٰرِقَ ٱلۡأَرۡضِ وَمَغَٰرِبَهَا ٱلَّتِي بَٰرَكۡنَا فِيهَاۖ وَتَمَّتۡ كَلِمَتُ رَبِّكَ ٱلۡحُسۡنَىٰ عَلَىٰ بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ بِمَا صَبَرُواْۖ وَدَمَّرۡنَا مَا كَانَ يَصۡنَعُ فِرۡعَوۡنُ وَقَوۡمُهُۥ وَمَا كَانُواْ يَعۡرِشُونَ

Men ronini yimɓe wonanooɓe lo'ineede ɓen fuɗnaange leydi ndin e hiirnaange mayri ndi Men barkini e mu'un. Konngol Joomi maa moƴƴongol ngol timmii e ɓiɗɓe Israa'iila ɓen sabu ko ɓe muññinoo kon. Men halki ko Fir'awna e yimɓe mun ɓen moƴƴinanynoo, e kon ko ɓe ɓamtaynoo (e kuɓeeje)

Ayah 137

وَجَٰوَزۡنَا بِبَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ ٱلۡبَحۡرَ فَأَتَوۡاْ عَلَىٰ قَوۡمࣲ يَعۡكُفُونَ عَلَىٰٓ أَصۡنَامࣲ لَّهُمۡۚ قَالُواْ يَٰمُوسَى ٱجۡعَل لَّنَآ إِلَٰهࣰ ا كَمَا لَهُمۡ ءَالِهَةࣱۚ قَالَ إِنَّكُمۡ قَوۡمࣱ تَجۡهَلُونَ

Men lummbini ɓiɗɓe Israa'iila ɓen maayo ngon, ɓe rewi ka yimɓe ñiiɓuɓe (e rewugol) sanamuuji mu'un, ɓe wi'i : "Ko an yo Muusaa, waɗan men reweteeɗo wano reweteeɗi woodirani ɓe non". O maaki : "Pellet, onon ko on yimɓe majjooɓe

Ayah 138

إِنَّ هَٰٓؤُلَآءِ مُتَبَّرࣱ مَّا هُمۡ فِيهِ وَبَٰطِلࣱ مَّا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ

Pellet, ɓee ɗoo, ko ɓe woni e mun kon ko halkaaɗum, kadi ko mere woni ko ɓe gollaynoo

Ayah 139

قَالَ أَغَيۡرَ ٱللَّهِ أَبۡغِيكُمۡ إِلَٰهࣰ ا وَهُوَ فَضَّلَكُمۡ عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ

E ko ko woori Alla mi ɗaɓɓanta on reweteeɗo, Kanko O ɓurnii on e Winndere nden

Ayah 140

وَإِذۡ أَنجَيۡنَٰكُم مِّنۡ ءَالِ فِرۡعَوۡنَ يَسُومُونَكُمۡ سُوٓءَ ٱلۡعَذَابِ يُقَتِّلُونَ أَبۡنَآءَكُمۡ وَيَسۡتَحۡيُونَ نِسَآءَكُمۡۚ وَفِي ذَٰلِكُم بَلَآءࣱ مِّن رَّبِّكُمۡ عَظِيمࣱ‏

(Annditee) tuma nde Men daɗndunoo on e yimɓe Fir'awna ɓen, hiɓe meeɗina on lepte bonɗe : ɓe wara ɓiɗɓe mon worɓe ɓe heddina rewɓe mon ɓen. No e ɗum mooɗon jarrabuyee mawɗo immorde ka Joomi mon

Ayah 141

۞وَوَٰعَدۡنَا مُوسَىٰ ثَلَٰثِينَ لَيۡلَةࣰ وَأَتۡمَمۡنَٰهَا بِعَشۡرࣲ فَتَمَّ مِيقَٰتُ رَبِّهِۦٓ أَرۡبَعِينَ لَيۡلَةࣰۚ وَقَالَ مُوسَىٰ لِأَخِيهِ هَٰرُونَ ٱخۡلُفۡنِي فِي قَوۡمِي وَأَصۡلِحۡ وَلَا تَتَّبِعۡ سَبِيلَ ٱلۡمُفۡسِدِينَ

Men haldidi e Muusaa jemmaaji cappanɗi tati, Men timminiri ɗi sappo, happu Joomi makko on timmiri jemmaaji cappanɗe nayi. Muusaa maakani neene-gooto makko on Haaruuna : "Lonto lam ka yimɓe am, moƴƴinaa (fiyaake maɓɓe), wata a jokku laawol bonnooɓe ɓen

Ayah 142

وَلَمَّا جَآءَ مُوسَىٰ لِمِيقَٰتِنَا وَكَلَّمَهُۥ رَبُّهُۥ قَالَ رَبِّ أَرِنِيٓ أَنظُرۡ إِلَيۡكَۚ قَالَ لَن تَرَىٰنِي وَلَٰكِنِ ٱنظُرۡ إِلَى ٱلۡجَبَلِ فَإِنِ ٱسۡتَقَرَّ مَكَانَهُۥ فَسَوۡفَ تَرَىٰنِيۚ فَلَمَّا تَجَلَّىٰ رَبُّهُۥ لِلۡجَبَلِ جَعَلَهُۥ دَكࣰّ ا وَخَرَّ مُوسَىٰ صَعِقࣰ اۚ فَلَمَّآ أَفَاقَ قَالَ سُبۡحَٰنَكَ تُبۡتُ إِلَيۡكَ وَأَنَا۠ أَوَّلُ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ

Nde Muusaa arunoo fii happu amen on Joomi makko yewti mo, o maaki : "Joomi, hollam mi ndaare!" O Daali : "A yi'ataa lam ; kono ndaaru fello ngon : si ngo ñiiɓii e nokku maggo, aray ka yi'aa lam". Nde Joomi makko feeñannoo fello ngon, O waɗti ngo ɗiggu ngo, Muusaa yani faɗɗaa. Nde o ɗiwtunoo, o maaki : "Senayee woodanu Ma! Mi tuubanii Ma, min ko mi arano e gomɗimɓe ɓen

Ayah 143

قَالَ يَٰمُوسَىٰٓ إِنِّي ٱصۡطَفَيۡتُكَ عَلَى ٱلنَّاسِ بِرِسَٰلَٰتِي وَبِكَلَٰمِي فَخُذۡ مَآ ءَاتَيۡتُكَ وَكُن مِّنَ ٱلشَّٰكِرِينَ

O Daali : "Ko an yo Muusaa, Min Mi suɓorii ma e yimɓe ɓen Nule Am ɗen e konngol am ngol. Jogito ko Mi jonnu maa kon jeyeeɗaa e yettooɓe ɓen

Ayah 144

وَكَتَبۡنَا لَهُۥ فِي ٱلۡأَلۡوَاحِ مِن كُلِّ شَيۡءࣲ مَّوۡعِظَةࣰ وَتَفۡصِيلࣰ ا لِّكُلِّ شَيۡءࣲ فَخُذۡهَا بِقُوَّةࣲ وَأۡمُرۡ قَوۡمَكَ يَأۡخُذُواْ بِأَحۡسَنِهَاۚ سَأُوْرِيكُمۡ دَارَ ٱلۡفَٰسِقِينَ

Men winndani mo ka alluuje kala huunde, waaju e fensitannde kala huunde. Jogitor nde doole, yamiraa yimɓe maa ɓen jogitagol ko ɓuri moƴƴude e mayre. Arma Mi holla on galle faasiqiiɓe ɓen

Ayah 145

سَأَصۡرِفُ عَنۡ ءَايَٰتِيَ ٱلَّذِينَ يَتَكَبَّرُونَ فِي ٱلۡأَرۡضِ بِغَيۡرِ ٱلۡحَقِّ وَإِن يَرَوۡاْ كُلَّ ءَايَةࣲ لَّا يُؤۡمِنُواْ بِهَا وَإِن يَرَوۡاْ سَبِيلَ ٱلرُّشۡدِ لَا يَتَّخِذُوهُ سَبِيلࣰ ا وَإِن يَرَوۡاْ سَبِيلَ ٱلۡغَيِّ يَتَّخِذُوهُ سَبِيلࣰ اۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَكَانُواْ عَنۡهَا غَٰفِلِينَ

Mi suray gaay e Aayeeje Am ɗen ɓen mawnintinorayɓe ka leydi ko aldaa e goonga. Hay si ɓe yi'i kala Aaya ɓe gomɗintaa mo, si ɓe yi'ii laawol peewal ngol ɓe jogitotaako ngol laawol, si ɓe yi'ii laawol bewre ngol ɓe jogitoo ngol laawol. Ɗum non, ko tawde ɓe fennii Aayeeje Amen ɗen, ɓe woni welsindiiɓe e majje

Ayah 146

وَٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَلِقَآءِ ٱلۡأٓخِرَةِ حَبِطَتۡ أَعۡمَٰلُهُمۡۚ هَلۡ يُجۡزَوۡنَ إِلَّا مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ

Ɓen fennuɓe Aayeeje Amen ɗen e hawrugol e laakara, golle maɓɓe ɗen bonii. Hara ɓen yoɓoyte si wanaa kon ko ɓe gollaynoo

Ayah 147

وَٱتَّخَذَ قَوۡمُ مُوسَىٰ مِنۢ بَعۡدِهِۦ مِنۡ حُلِيِّهِمۡ عِجۡلࣰ ا جَسَدࣰ ا لَّهُۥ خُوَارٌۚ أَلَمۡ يَرَوۡاْ أَنَّهُۥ لَا يُكَلِّمُهُمۡ وَلَا يَهۡدِيهِمۡ سَبِيلًاۘ ٱتَّخَذُوهُ وَكَانُواْ ظَٰلِمِينَ

Yimɓe Muusa ɓen jogitii ɓaawo makko cuɗaari maɓɓe ndin ngaari ɓanndinnke, hindi mari nuunaango=kuunaali. E ɓe yi'aali wonnde nde yewtidataa e maɓɓe ndi fewntanaa ɓe kadi e laawol? Ɓe jogitike ndii [ngaari reweteendi], ɓe laatii tooñooɓe

Ayah 148

وَلَمَّا سُقِطَ فِيٓ أَيۡدِيهِمۡ وَرَأَوۡاْ أَنَّهُمۡ قَدۡ ضَلُّواْ قَالُواْ لَئِن لَّمۡ يَرۡحَمۡنَا رَبُّنَا وَيَغۡفِرۡ لَنَا لَنَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡخَٰسِرِينَ

Nde yantunoo e juuɗe maɓɓe, ɓe yi'i wonnde gomɗii ɓe majjii, ɓe wi'i : "Si Joomi amen yurmaaka men, O haforani men, pellet, men laatoday e hayruɓe ɓen

Ayah 149

وَلَمَّا رَجَعَ مُوسَىٰٓ إِلَىٰ قَوۡمِهِۦ غَضۡبَٰنَ أَسِفࣰ ا قَالَ بِئۡسَمَا خَلَفۡتُمُونِي مِنۢ بَعۡدِيٓۖ أَعَجِلۡتُمۡ أَمۡرَ رَبِّكُمۡۖ وَأَلۡقَى ٱلۡأَلۡوَاحَ وَأَخَذَ بِرَأۡسِ أَخِيهِ يَجُرُّهُۥٓ إِلَيۡهِۚ قَالَ ٱبۡنَ أُمَّ إِنَّ ٱلۡقَوۡمَ ٱسۡتَضۡعَفُونِي وَكَادُواْ يَقۡتُلُونَنِي فَلَا تُشۡمِتۡ بِيَ ٱلۡأَعۡدَآءَ وَلَا تَجۡعَلۡنِي مَعَ ٱلۡقَوۡمِ ٱلظَّٰلِمِينَ

Nde Muusaa ruttinoo e yimɓe makko ɓen ko o tikkuɗo, suniiɗo, o maaki : "Bonii kon ko lontiɗon lam ɓaawo am. E on hawjan yamiroore Joomi mon nden?!" O weddii alluuje ɗen o nanngi hoore neene-gooto makko on himo pooɗa mo e makko. [Haaruuna] Maaki : "Ko an yo ɓiɗɗo neene am, ɓee yimɓe lo'inii lam, ɓe do'i warugol lam. Wata a weltin ayɓe am, wata a waɗtidam kadi e yimɓe toonoɓe ɓen

Ayah 150

قَالَ رَبِّ ٱغۡفِرۡ لِي وَلِأَخِي وَأَدۡخِلۡنَا فِي رَحۡمَتِكَۖ وَأَنتَ أَرۡحَمُ ٱلرَّٰحِمِينَ

O maaki : "Joomi am, haforanam min e neene-gooto am on, naadaa men ka yurmeende Maa. Ko An woni ɓurɗo yurmeede e yurmeteeɓe ɓen

Ayah 151

إِنَّ ٱلَّذِينَ ٱتَّخَذُواْ ٱلۡعِجۡلَ سَيَنَالُهُمۡ غَضَبࣱ مِّن رَّبِّهِمۡ وَذِلَّةࣱ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَاۚ وَكَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلۡمُفۡتَرِينَ

Pellet, ɓen jogitii ɓe ngaari ndin (reweteendi), arma tikkere heɓa ɓe immorde e Joomi maɓɓe, e koyeera ka nguurndam aduna. Ko wano non Men yoɓirta fefindotooɓe ɓen

Ayah 152

وَٱلَّذِينَ عَمِلُواْ ٱلسَّيِّـَٔاتِ ثُمَّ تَابُواْ مِنۢ بَعۡدِهَا وَءَامَنُوٓاْ إِنَّ رَبَّكَ مِنۢ بَعۡدِهَا لَغَفُورࣱ رَّحِيمࣱ‏

Ɓen golluɓe boneeji, refti ɓe tuubi ɓaawo ɗum ɓe gomɗini, pellet, Joomi maa, ɓaawo ɗum, ko haforoowo, hinnotooɗo

Ayah 153

وَلَمَّا سَكَتَ عَن مُّوسَى ٱلۡغَضَبُ أَخَذَ ٱلۡأَلۡوَاحَۖ وَفِي نُسۡخَتِهَا هُدࣰ ى وَرَحۡمَةࣱ لِّلَّذِينَ هُمۡ لِرَبِّهِمۡ يَرۡهَبُونَ

Nde tikkere nden deeƴunoo e Muusaa, o ƴetti alluuje ɗen. Tawi no e binndoodi majje, peewal e yurmeende wonannde ɓen hulooɓe Joomi mun

Ayah 154

وَٱخۡتَارَ مُوسَىٰ قَوۡمَهُۥ سَبۡعِينَ رَجُلࣰ ا لِّمِيقَٰتِنَاۖ فَلَمَّآ أَخَذَتۡهُمُ ٱلرَّجۡفَةُ قَالَ رَبِّ لَوۡ شِئۡتَ أَهۡلَكۡتَهُم مِّن قَبۡلُ وَإِيَّٰيَۖ أَتُهۡلِكُنَا بِمَا فَعَلَ ٱلسُّفَهَآءُ مِنَّآۖ إِنۡ هِيَ إِلَّا فِتۡنَتُكَ تُضِلُّ بِهَا مَن تَشَآءُ وَتَهۡدِي مَن تَشَآءُۖ أَنتَ وَلِيُّنَا فَٱغۡفِرۡ لَنَا وَٱرۡحَمۡنَاۖ وَأَنتَ خَيۡرُ ٱلۡغَٰفِرِينَ

Muusaa suɓii e yimɓe makko ɓen worɓe cappanɗe jeeɗiɗo fii happu Amen. Nde dillaango ngon nanngunoo ɓe, o maaki : "Joomi, si a muuyuno, A halkayno ɓe ado hannde, e min kadi. E A halkiray men ko ɗayɓe amen ɓen huuwi? Ɗum wonaali si wanaa jarrabuyee Maaɗa, Hiɗa majjinira ɗum on Mo muuyu-Ɗaa, Hiɗa fewna on Mo muuyu-Ɗaa. Ko An woni giɗo Amen, haforan men yurme-Ɗaa men. Ko An woni ɓurɗo moƴƴude e haforooɓe ɓen

Ayah 155

۞وَٱكۡتُبۡ لَنَا فِي هَٰذِهِ ٱلدُّنۡيَا حَسَنَةࣰ وَفِي ٱلۡأٓخِرَةِ إِنَّا هُدۡنَآ إِلَيۡكَۚ قَالَ عَذَابِيٓ أُصِيبُ بِهِۦ مَنۡ أَشَآءُۖ وَرَحۡمَتِي وَسِعَتۡ كُلَّ شَيۡءࣲۚ فَسَأَكۡتُبُهَا لِلَّذِينَ يَتَّقُونَ وَيُؤۡتُونَ ٱلزَّكَوٰةَ وَٱلَّذِينَ هُم بِـَٔايَٰتِنَا يُؤۡمِنُونَ

Winndanaa men ka aduna ɗoo moƴƴere, e ka laakara. Menen men tuubanii Ma. O Daali : "Lepte Am ɗen, Mi meminay ɗe on mo Mi muuyi. Yurmeende Am nden yaajanii kala huunde. Arma Mi winndana nde ɓen hulooɓe (Alla), ɓe totta zakka, e ɓen gomɗinooɓe Aayeeje Amen ɗen

Ayah 156

ٱلَّذِينَ يَتَّبِعُونَ ٱلرَّسُولَ ٱلنَّبِيَّ ٱلۡأُمِّيَّ ٱلَّذِي يَجِدُونَهُۥ مَكۡتُوبًا عِندَهُمۡ فِي ٱلتَّوۡرَىٰةِ وَٱلۡإِنجِيلِ يَأۡمُرُهُم بِٱلۡمَعۡرُوفِ وَيَنۡهَىٰهُمۡ عَنِ ٱلۡمُنكَرِ وَيُحِلُّ لَهُمُ ٱلطَّيِّبَٰتِ وَيُحَرِّمُ عَلَيۡهِمُ ٱلۡخَبَٰٓئِثَ وَيَضَعُ عَنۡهُمۡ إِصۡرَهُمۡ وَٱلۡأَغۡلَٰلَ ٱلَّتِي كَانَتۡ عَلَيۡهِمۡۚ فَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ بِهِۦ وَعَزَّرُوهُ وَنَصَرُوهُ وَٱتَّبَعُواْ ٱلنُّورَ ٱلَّذِيٓ أُنزِلَ مَعَهُۥٓ أُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُفۡلِحُونَ

Ɓen jokkayɓe Nulaaɗo on, Annabaajo humammbinneejo, on mo ɓe tawta fii mun no winndaa ka maɓɓe ka Tawreeta e ka Linnjiila. Himo yamira ɓe moƴƴere, o haɗa ɓe ŋiñere, himo daginana ɓe dagiiɗi ɗin, o harminana ɓe soɓuɗi ɗin, o ittana ɓe teddeelo e kolommbooje=tonngi wonunooɗe e hoore-maɓɓe. Ɓen gomɗimɓe mo, ɓe teddini mo, ɓe walli mo, ɓe jokki annoora Jippinaaɗo wonndude e makko ; ɓen, ko kamɓe woni malaaɓe ɓen

Ayah 157

قُلۡ يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ إِنِّي رَسُولُ ٱللَّهِ إِلَيۡكُمۡ جَمِيعًا ٱلَّذِي لَهُۥ مُلۡكُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ يُحۡيِۦ وَيُمِيتُۖ فَـَٔامِنُواْ بِٱللَّهِ وَرَسُولِهِ ٱلنَّبِيِّ ٱلۡأُمِّيِّ ٱلَّذِي يُؤۡمِنُ بِٱللَّهِ وَكَلِمَٰتِهِۦ وَٱتَّبِعُوهُ لَعَلَّكُمۡ تَهۡتَدُونَ

Maaku : "Ko onon yo yimɓe, min ko mi Nulaaɗo Alla e mooɗon on denndaangal, On Mo woodani ɗum laamu kammuuli ɗin e leydi ndin. Reweteeɗo alaa si wanaa kanko. Himo wuurna wara. Gomɗinee Alla e Nulaaɗo Makko Annabaajo humammbinneejo on, on gomɗinɗo Alla e Konnguɗi Makko ɗin. Jokkee mo, belajo'o, on feeway

Ayah 158

وَمِن قَوۡمِ مُوسَىٰٓ أُمَّةࣱ يَهۡدُونَ بِٱلۡحَقِّ وَبِهِۦ يَعۡدِلُونَ

Hino e yimɓe Muusaa ɓen, mofte fewnirayɗe (yimɓe ɓen) e goonga, ko ɗum woni ko ɓe nunɗirta

Ayah 159

وَقَطَّعۡنَٰهُمُ ٱثۡنَتَيۡ عَشۡرَةَ أَسۡبَاطًا أُمَمࣰ اۚ وَأَوۡحَيۡنَآ إِلَىٰ مُوسَىٰٓ إِذِ ٱسۡتَسۡقَىٰهُ قَوۡمُهُۥٓ أَنِ ٱضۡرِب بِّعَصَاكَ ٱلۡحَجَرَۖ فَٱنۢبَجَسَتۡ مِنۡهُ ٱثۡنَتَا عَشۡرَةَ عَيۡنࣰ اۖ قَدۡ عَلِمَ كُلُّ أُنَاسࣲ مَّشۡرَبَهُمۡۚ وَظَلَّلۡنَا عَلَيۡهِمُ ٱلۡغَمَٰمَ وَأَنزَلۡنَا عَلَيۡهِمُ ٱلۡمَنَّ وَٱلسَّلۡوَىٰۖ كُلُواْ مِن طَيِّبَٰتِ مَا رَزَقۡنَٰكُمۡۚ وَمَا ظَلَمُونَا وَلَٰكِن كَانُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ يَظۡلِمُونَ

Men senndi ɓe gori sappo e ɗiɗi mofte. Men wahyini e Muusaa tuma nde yimɓe makko ɓen ɗaɓɓirnoo mo yarnineede wonnde : "Piyir tuggordu maa ndun hayre nden". Ɓulli sappo e ɗiɗi yallti e mayre. Gomɗii gorol kala andii yariride mu'un. Men ɗowdinirani ɓe duule, Men Jippini e maɓɓe demmbe-njuuri, e teewu colli. "Ñaamee e laaɓuɗi ɗi Men arsiki on". Ɓe tooñaali Men, kono ko wonkiiji maɓɓe ɓe tooñaynoo

Ayah 160

وَإِذۡ قِيلَ لَهُمُ ٱسۡكُنُواْ هَٰذِهِ ٱلۡقَرۡيَةَ وَكُلُواْ مِنۡهَا حَيۡثُ شِئۡتُمۡ وَقُولُواْ حِطَّةࣱ وَٱدۡخُلُواْ ٱلۡبَابَ سُجَّدࣰ ا نَّغۡفِرۡ لَكُمۡ خَطِيٓـَٰٔتِكُمۡۚ سَنَزِيدُ ٱلۡمُحۡسِنِينَ

Tuma nde ɓe wi'anaa : "Hoɗee e ndee saare, ñaamon e mayre nokku kala ka yiɗuɗon, wi'on : ɓoran men [goopi amen], naatiron ka damal ko on sujjuɓe, Men haforanay on goopi mon. Arma Men ɓeydana moƴƴimɓe ɓen

Ayah 161

فَبَدَّلَ ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ مِنۡهُمۡ قَوۡلًا غَيۡرَ ٱلَّذِي قِيلَ لَهُمۡ فَأَرۡسَلۡنَا عَلَيۡهِمۡ رِجۡزࣰ ا مِّنَ ٱلسَّمَآءِ بِمَا كَانُواْ يَظۡلِمُونَ

Tooñuɓe ɓen e maɓɓe wayliri konngol ngol ko wanaa ngol ngol ɓe wi'ananoo. Min Jippini e maɓɓe lepte immorde ka kammu, sabu ko ɓe laatinoo hiɓe tooña

Ayah 162

وَسۡـَٔلۡهُمۡ عَنِ ٱلۡقَرۡيَةِ ٱلَّتِي كَانَتۡ حَاضِرَةَ ٱلۡبَحۡرِ إِذۡ يَعۡدُونَ فِي ٱلسَّبۡتِ إِذۡ تَأۡتِيهِمۡ حِيتَانُهُمۡ يَوۡمَ سَبۡتِهِمۡ شُرَّعࣰ ا وَيَوۡمَ لَا يَسۡبِتُونَ لَا تَأۡتِيهِمۡۚ كَذَٰلِكَ نَبۡلُوهُم بِمَا كَانُواْ يَفۡسُقُونَ

Lanndo ɓe fii saare wonunoonde nden ka sera maayo, tuma nde ɓe jaggitaynoo e Aseweere nden, tuma nde liƴƴi maɓɓe ɗin araynooɓe ñalnde Aseweere maɓɓe nden ko ɗi hummbuɗi, ñalnde woni wanaa aseweere maɓɓe ɗi arataa ɓe. Ko wano nii Men jarriborta ɓe kon ko ɓe faasonqinoraynoo

Ayah 163

وَإِذۡ قَالَتۡ أُمَّةࣱ مِّنۡهُمۡ لِمَ تَعِظُونَ قَوۡمًا ٱللَّهُ مُهۡلِكُهُمۡ أَوۡ مُعَذِّبُهُمۡ عَذَابࣰ ا شَدِيدࣰ اۖ قَالُواْ مَعۡذِرَةً إِلَىٰ رَبِّكُمۡ وَلَعَلَّهُمۡ يَتَّقُونَ

Tuma nde jamaa jeyaaɗo e maɓɓe wi'unoo : "Ko honɗum waajoantoɗon yimɓe, Allaahu ko halkoowo ɓe maa O lepta ɓe lepte sattuɗe?" Ɓe wi'i : "Ko [ittugol] nganto faade ka Joomi mo'on ; e belajo'o, kamɓe ɓe rentoto

Ayah 164

فَلَمَّا نَسُواْ مَا ذُكِّرُواْ بِهِۦٓ أَنجَيۡنَا ٱلَّذِينَ يَنۡهَوۡنَ عَنِ ٱلسُّوٓءِ وَأَخَذۡنَا ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ بِعَذَابِۭ بَـِٔيسِۭ بِمَا كَانُواْ يَفۡسُقُونَ

Nde ɓe yejjitunoo ko ɓe waajanoo fii mun kon, Men daɗndi ɓen haɗaynooɓe e bone on, Men nanngiri ɓen tooñuɓe lepte sattuɗe sabu ko ɓe faasonqinoraynoo

Ayah 165

فَلَمَّا عَتَوۡاْ عَن مَّا نُهُواْ عَنۡهُ قُلۡنَا لَهُمۡ كُونُواْ قِرَدَةً خَٰسِـِٔينَ

Nde ɓe townitaninoo e ko ɓe haɗaa e mun kon, Men wi'ani ɓe : "Laatee baaɗi jaasuɗi

Ayah 166

وَإِذۡ تَأَذَّنَ رَبُّكَ لَيَبۡعَثَنَّ عَلَيۡهِمۡ إِلَىٰ يَوۡمِ ٱلۡقِيَٰمَةِ مَن يَسُومُهُمۡ سُوٓءَ ٱلۡعَذَابِۗ إِنَّ رَبَّكَ لَسَرِيعُ ٱلۡعِقَابِ وَإِنَّهُۥ لَغَفُورࣱ رَّحِيمࣱ‏

Janto tuma nde Joomi maa anndinnoo (wonnde) ma O Nulu e maɓɓe haa Ñalnde Darngal on meeɗinoowo ɓe lepte bonɗe. Pellet, Joomi maa ko yaawuɗe lepte, pellet kadi, ko O haforoowo, Hinnotooɗo

Ayah 167

وَقَطَّعۡنَٰهُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ أُمَمࣰ اۖ مِّنۡهُمُ ٱلصَّٰلِحُونَ وَمِنۡهُمۡ دُونَ ذَٰلِكَۖ وَبَلَوۡنَٰهُم بِٱلۡحَسَنَٰتِ وَٱلسَّيِّـَٔاتِ لَعَلَّهُمۡ يَرۡجِعُونَ

Men senndiri ɓe ka leydi jamaaji : hino e maɓɓe moƴƴuɓe, hino e maɓɓe ko jaasi ɗum. Men jarribori ɓe moƴƴuɗi e bonɗi, belajo'o, kamɓe ɓe ruttoto

Ayah 168

فَخَلَفَ مِنۢ بَعۡدِهِمۡ خَلۡفࣱ وَرِثُواْ ٱلۡكِتَٰبَ يَأۡخُذُونَ عَرَضَ هَٰذَا ٱلۡأَدۡنَىٰ وَيَقُولُونَ سَيُغۡفَرُ لَنَا وَإِن يَأۡتِهِمۡ عَرَضࣱ مِّثۡلُهُۥ يَأۡخُذُوهُۚ أَلَمۡ يُؤۡخَذۡ عَلَيۡهِم مِّيثَٰقُ ٱلۡكِتَٰبِ أَن لَّا يَقُولُواْ عَلَى ٱللَّهِ إِلَّا ٱلۡحَقَّ وَدَرَسُواْ مَا فِيهِۗ وَٱلدَّارُ ٱلۡأٓخِرَةُ خَيۡرࣱ لِّلَّذِينَ يَتَّقُونَۚ أَفَلَا تَعۡقِلُونَ

Lontii ɓaawo maɓɓe lontii ɓe (bomɓe), ɓe roni Deftere nden, hiɓe ƴetta weeɓitanɗe oo aduna ɓe wi'a : "Aray men haforanee". Si weeɓitannde sugu mun arii e maɓɓe, ɓe ƴetta ɗum. Hara ahadi Deftere nden ƴettidaaka e maɓɓe, wonnde wata ɓe wowlu e Alla si wanaa goonga?! Ɓe janngi ko woni e mayre. Ko galle laakara ɗen ɓuri moƴƴannde ɓen rentiiɓe. E on haqqiltaa

Ayah 169

وَٱلَّذِينَ يُمَسِّكُونَ بِٱلۡكِتَٰبِ وَأَقَامُواْ ٱلصَّلَوٰةَ إِنَّا لَا نُضِيعُ أَجۡرَ ٱلۡمُصۡلِحِينَ

Ɓen jogitotooɓe Deftere nden ɓe ñinna julde, pellet, Menen Men yeebataa njoɓdi moƴƴinooɓe ɓen

Ayah 170

۞وَإِذۡ نَتَقۡنَا ٱلۡجَبَلَ فَوۡقَهُمۡ كَأَنَّهُۥ ظُلَّةࣱ وَظَنُّوٓاْ أَنَّهُۥ وَاقِعُۢ بِهِمۡ خُذُواْ مَآ ءَاتَيۡنَٰكُم بِقُوَّةࣲ وَٱذۡكُرُواْ مَا فِيهِ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ

Janto tuma nde Men ɓorunoo fello ngon senngo dow maɓɓe, a sikkay ko ngo ɗowdi.Ɓe felliti ngo yanat e maɓɓe. "Jogitoree ko Men okki on kon doole, jantee ko woni e mayre, belajo'o, on kulon Alla

Ayah 171

وَإِذۡ أَخَذَ رَبُّكَ مِنۢ بَنِيٓ ءَادَمَ مِن ظُهُورِهِمۡ ذُرِّيَّتَهُمۡ وَأَشۡهَدَهُمۡ عَلَىٰٓ أَنفُسِهِمۡ أَلَسۡتُ بِرَبِّكُمۡۖ قَالُواْ بَلَىٰ شَهِدۡنَآۚ أَن تَقُولُواْ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ إِنَّا كُنَّا عَنۡ هَٰذَا غَٰفِلِينَ

Janto kadi nde Joomi maa ƴettunoo e ɓiɗɓe Aadama ɓen ka keeci maɓɓe jurriiyaaji maɓɓe ɗin, O seendintini ɓe e wonkiiji maɓɓe ɗin : "Wanaa kon Min woni Joomi mon?" Ɓe wi'i : "Ko non woniri, men seedike". Ko fii (wata) on wi'oy Ñalnde Darngal : "Menen men woniino welsindiiɓe e ɗum ɗoo

Ayah 172

أَوۡ تَقُولُوٓاْ إِنَّمَآ أَشۡرَكَ ءَابَآؤُنَا مِن قَبۡلُ وَكُنَّا ذُرِّيَّةࣰ مِّنۢ بَعۡدِهِمۡۖ أَفَتُهۡلِكُنَا بِمَا فَعَلَ ٱلۡمُبۡطِلُونَ

Maa wi'oyon : "Anndee ko baabiraaɓe amen ɓen sirkunoo ko adii, men wonti (tun) jurriiya ɓaawo maɓɓe. E A halkiray men ko bonnooɓe ɓen waɗi

Ayah 173

وَكَذَٰلِكَ نُفَصِّلُ ٱلۡأٓيَٰتِ وَلَعَلَّهُمۡ يَرۡجِعُونَ

Ko wano nii Men fensitirta Aayeeje ɗen, e belajo'o kamɓe ɓe ruttoto

Ayah 174

وَٱتۡلُ عَلَيۡهِمۡ نَبَأَ ٱلَّذِيٓ ءَاتَيۡنَٰهُ ءَايَٰتِنَا فَٱنسَلَخَ مِنۡهَا فَأَتۡبَعَهُ ٱلشَّيۡطَٰنُ فَكَانَ مِنَ ٱلۡغَاوِينَ

Janngan ɓe kumpite on mo Men okki Aayeeje Amen ɗen, o ɓoorii ɗe, seytaane jokki mo, e laatodii e majjuɓe ɓen

Ayah 175

وَلَوۡ شِئۡنَا لَرَفَعۡنَٰهُ بِهَا وَلَٰكِنَّهُۥٓ أَخۡلَدَ إِلَى ٱلۡأَرۡضِ وَٱتَّبَعَ هَوَىٰهُۚ فَمَثَلُهُۥ كَمَثَلِ ٱلۡكَلۡبِ إِن تَحۡمِلۡ عَلَيۡهِ يَلۡهَثۡ أَوۡ تَتۡرُكۡهُ يَلۡهَثۚ ذَّٰلِكَ مَثَلُ ٱلۡقَوۡمِ ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَاۚ فَٱقۡصُصِ ٱلۡقَصَصَ لَعَلَّهُمۡ يَتَفَكَّرُونَ

Sinno Men muuyuno, Men ɓamtirayno mo ɗe, ko woni tun o heddike ka leydi o jokki mbeleeɗe makko. Sugu makko ko sifa rawaandu, si a ronndii ndu ndu lahay, maa si a terti ndu du lahay. Ko ɗum woni misal yimɓe fennuɓe Aayeeje Amen ɗen. Fillo qissaaji ɗin ; belajo'o, ɓe miijitoto

Ayah 176

سَآءَ مَثَلًا ٱلۡقَوۡمُ ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَأَنفُسَهُمۡ كَانُواْ يَظۡلِمُونَ

[Alaa ko ɓuri] bonnde misal ɓen yimɓe fennuɓe Aayeeje Amen ɗen, ko wonkiiji maɓɓe woni ko ɓe tooñaynoo

Ayah 177

مَن يَهۡدِ ٱللَّهُ فَهُوَ ٱلۡمُهۡتَدِيۖ وَمَن يُضۡلِلۡ فَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡخَٰسِرُونَ

Kala mo Alla fewni, ko on feewata ; kala kadi mo O majjini, ko ɓen hayruɓe ɓen

Ayah 178

وَلَقَدۡ ذَرَأۡنَا لِجَهَنَّمَ كَثِيرࣰ ا مِّنَ ٱلۡجِنِّ وَٱلۡإِنسِۖ لَهُمۡ قُلُوبࣱ لَّا يَفۡقَهُونَ بِهَا وَلَهُمۡ أَعۡيُنࣱ لَّا يُبۡصِرُونَ بِهَا وَلَهُمۡ ءَاذَانࣱ لَّا يَسۡمَعُونَ بِهَآۚ أُوْلَٰٓئِكَ كَٱلۡأَنۡعَٰمِ بَلۡ هُمۡ أَضَلُّۚ أُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡغَٰفِلُونَ

Gomɗii Men taganii Jahannama ko ɗuuɗi e jinna e yimɓe. Hiɓe mari ɓerɗe, ɓe faamirtaa ɗe. Hiɓe mari gite, ɓe yi'irtaa ɗe. Hiɓe mari noppi, ɓe nanirtaa ɗi. Ɓen no wa'i wa neemoraaɗi, toode ko kamɓe ɓuri majjude. Ko ɓen woni welsindiiɓe ɓen

Ayah 179

وَلِلَّهِ ٱلۡأَسۡمَآءُ ٱلۡحُسۡنَىٰ فَٱدۡعُوهُ بِهَاۖ وَذَرُواْ ٱلَّذِينَ يُلۡحِدُونَ فِيٓ أَسۡمَٰٓئِهِۦۚ سَيُجۡزَوۡنَ مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ

Ko Alla woodani inɗe ɓurɗe moƴƴude ɗen. Noddiree Mo ɗe, tertoɗon ɓen ooñotooɓe ka inɗe Makko : arma ɓe yoɓoyee ko ɓe gollaynoo

Ayah 180

وَمِمَّنۡ خَلَقۡنَآ أُمَّةࣱ يَهۡدُونَ بِٱلۡحَقِّ وَبِهِۦ يَعۡدِلُونَ

Hino e ɓen ɓe Men tagi, mofte feewirayɗe goonga, ko ɗum kadi ɓe nunɗirta

Ayah 181

وَٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا سَنَسۡتَدۡرِجُهُم مِّنۡ حَيۡثُ لَا يَعۡلَمُونَ

Ɓen fennuɓe Aayeeje Amen ɗen, Men suyniray ɓe e nokku ka ɓe anndaa

Ayah 182

وَأُمۡلِي لَهُمۡۚ إِنَّ كَيۡدِي مَتِينٌ

Miɗo nennana ɓe, pellet, pewje Am ɗen ko tiiɗuɗe

Ayah 183

أَوَلَمۡ يَتَفَكَّرُواْۗ مَا بِصَاحِبِهِم مِّن جِنَّةٍۚ إِنۡ هُوَ إِلَّا نَذِيرࣱ مُّبِينٌ

E ɓee miijitaaki? wonndiiɗo maɓɓe on aldaa e jinna : on wonaali si wanaa jertinoowo ɓannguɗo

Ayah 184

أَوَلَمۡ يَنظُرُواْ فِي مَلَكُوتِ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَمَا خَلَقَ ٱللَّهُ مِن شَيۡءࣲ وَأَنۡ عَسَىٰٓ أَن يَكُونَ قَدِ ٱقۡتَرَبَ أَجَلُهُمۡۖ فَبِأَيِّ حَدِيثِۭ بَعۡدَهُۥ يُؤۡمِنُونَ

E ɓe ndaaraali laamuuji kammuuli ɗin e leydi ndin, e ko Alla tagi e piiji, e haawnaaki hara lajal maɓɓe ngal ɓadike? E ko yewtere honnde ɓaawo ndee ɗoo ɓe gomɗinta

Ayah 185

مَن يُضۡلِلِ ٱللَّهُ فَلَا هَادِيَ لَهُۥۚ وَيَذَرُهُمۡ فِي طُغۡيَٰنِهِمۡ يَعۡمَهُونَ

Kala mo Alla majjini, fewnoowo mo alaa. Himo acca ɓe e bewre maɓɓe hiɓe bumam-bumannoo

Ayah 186

يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلسَّاعَةِ أَيَّانَ مُرۡسَىٰهَاۖ قُلۡ إِنَّمَا عِلۡمُهَا عِندَ رَبِّيۖ لَا يُجَلِّيهَا لِوَقۡتِهَآ إِلَّا هُوَۚ ثَقُلَتۡ فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۚ لَا تَأۡتِيكُمۡ إِلَّا بَغۡتَةࣰۗ يَسۡـَٔلُونَكَ كَأَنَّكَ حَفِيٌّ عَنۡهَاۖ قُلۡ إِنَّمَا عِلۡمُهَا عِندَ ٱللَّهِ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَعۡلَمُونَ

Hiɓe lanndo maa fii darngal : "ko honnde woni daragol maggal?" Maaku : "Anndee ganndal mun ko ka Joomi am woni. Alaa feññioowo waqtu maggal on si wanaa Kanko. Ngal teddii ka kammuuli e ka leydi. Ngal arataa e mon si wanaa e juhal". Hiɓe lanndo maa a sikkay ko a huɓindiiɗo e ɗum. Maaku : "Anndee ganndal mun ko ka Alla woni". kono ko ɓuri ɗuuɗude e yimɓe ɓen anndaa [ɗum]

Ayah 187

قُل لَّآ أَمۡلِكُ لِنَفۡسِي نَفۡعࣰ ا وَلَا ضَرًّا إِلَّا مَا شَآءَ ٱللَّهُۚ وَلَوۡ كُنتُ أَعۡلَمُ ٱلۡغَيۡبَ لَٱسۡتَكۡثَرۡتُ مِنَ ٱلۡخَيۡرِ وَمَا مَسَّنِيَ ٱلسُّوٓءُۚ إِنۡ أَنَا۠ إِلَّا نَذِيرࣱ وَبَشِيرࣱ لِّقَوۡمࣲ يُؤۡمِنُونَ

Maaku : "Mi waawanaa hoore-am nafa wanaa lorra, si wanaa ko Alla muuyi. Sinno miɗo anndunoo ko wirnii, mi hebbinorayno moƴƴere, bone kadi memataano lam. Mi wonaali si wanaa jertinoowo e wewlinoowo, wonannde yimɓe gomɗinooɓe

Ayah 188

۞هُوَ ٱلَّذِي خَلَقَكُم مِّن نَّفۡسࣲ وَٰحِدَةࣲ وَجَعَلَ مِنۡهَا زَوۡجَهَا لِيَسۡكُنَ إِلَيۡهَاۖ فَلَمَّا تَغَشَّىٰهَا حَمَلَتۡ حَمۡلًا خَفِيفࣰ ا فَمَرَّتۡ بِهِۦۖ فَلَمَّآ أَثۡقَلَت دَّعَوَا ٱللَّهَ رَبَّهُمَا لَئِنۡ ءَاتَيۡتَنَا صَٰلِحࣰ ا لَّنَكُونَنَّ مِنَ ٱلشَّٰكِرِينَ

Ko Kanko woni taguɗo on immorde e wonkii wooti, O waɗi e makki genndo makko, fii yo o deeƴu e makko. Tuma nde o renndunoo e makko, o sowii sowannde hoyfunde, o duumodi e mun. Nde o teddidunoo [e reedu ndun], ɓe torodi Alla Joomi maɓɓe : "Pellet, si a yeɗii men (ɓiɗɗo) yottiiɗo, ma men jeye e yettooɓe Ma ɓen

Ayah 189

فَلَمَّآ ءَاتَىٰهُمَا صَٰلِحࣰ ا جَعَلَا لَهُۥ شُرَكَآءَ فِيمَآ ءَاتَىٰهُمَاۚ فَتَعَٰلَى ٱللَّهُ عَمَّا يُشۡرِكُونَ

Nde O yeɗunoo ɓe (ɓiɗɗo) yottiiɗo, ɓe waɗidani Mo kafidiiɓe e kon ko O yeɗi ɓe. Alla toowii e kon ko ɓe sirkata

Ayah 190

أَيُشۡرِكُونَ مَا لَا يَخۡلُقُ شَيۡـࣰٔ ا وَهُمۡ يُخۡلَقُونَ

E ɓe kafiday (Mo) e kon ko tagataa hay e huunde, kamɓe tigi ko ɓe tagaaɓe

Ayah 191

وَلَا يَسۡتَطِيعُونَ لَهُمۡ نَصۡرࣰ ا وَلَآ أَنفُسَهُمۡ يَنصُرُونَ

Ɗi waawanaa ɓe ballal, wanaa (hay) ko'e majji ɗi wallata

Ayah 192

وَإِن تَدۡعُوهُمۡ إِلَى ٱلۡهُدَىٰ لَا يَتَّبِعُوكُمۡۚ سَوَآءٌ عَلَيۡكُمۡ أَدَعَوۡتُمُوهُمۡ أَمۡ أَنتُمۡ صَٰمِتُونَ

Si on noddii ɗi e peewal, ɗi jokkataa on. Hino fotanan on ter, si on noddii ɗi maa hara ko on deyƴuɓe

Ayah 193

إِنَّ ٱلَّذِينَ تَدۡعُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ عِبَادٌ أَمۡثَالُكُمۡۖ فَٱدۡعُوهُمۡ فَلۡيَسۡتَجِيبُواْ لَكُمۡ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ

Pellet, ɗin ɗi noddoton gaanin Alla, ko jeyaaɗi yeruuji mon. Noddee ɗi, yo ɗi jaabinanii on, si on laatike goonguɓe

Ayah 194

أَلَهُمۡ أَرۡجُلࣱ يَمۡشُونَ بِهَآۖ أَمۡ لَهُمۡ أَيۡدࣲ يَبۡطِشُونَ بِهَآۖ أَمۡ لَهُمۡ أَعۡيُنࣱ يُبۡصِرُونَ بِهَآۖ أَمۡ لَهُمۡ ءَاذَانࣱ يَسۡمَعُونَ بِهَاۗ قُلِ ٱدۡعُواْ شُرَكَآءَكُمۡ ثُمَّ كِيدُونِ فَلَا تُنظِرُونِ

Hara hiɗi mari koyɗe ko ɗi yahra? kaa hiɗi mari juuɗe ko ɗi duñira? Kaa hiɗi mari gite ko ɗi yi'ira? Kaa hiɗi mari noppi ko ɗi nanira? Maaku : "Noddee kafidiiɗi mon ɗin, refti fewjanon lam, wata on nennitanam

Ayah 195

إِنَّ وَلِـِّۧيَ ٱللَّهُ ٱلَّذِي نَزَّلَ ٱلۡكِتَٰبَۖ وَهُوَ يَتَوَلَّى ٱلصَّٰلِحِينَ

Pellet, ko Alla woni heftuɗo e am on, On Jippinɗo Deftetere nden, ko Kanko woni heftoowo moƴƴuɓe ɓen

Ayah 196

وَٱلَّذِينَ تَدۡعُونَ مِن دُونِهِۦ لَا يَسۡتَطِيعُونَ نَصۡرَكُمۡ وَلَآ أَنفُسَهُمۡ يَنصُرُونَ

Ɗin ɗi noddoton gaanin Mo, ɗi hattanaa e wallugol on, wanaa kadi ko'e majji ɗi wallata

Ayah 197

وَإِن تَدۡعُوهُمۡ إِلَى ٱلۡهُدَىٰ لَا يَسۡمَعُواْۖ وَتَرَىٰهُمۡ يَنظُرُونَ إِلَيۡكَ وَهُمۡ لَا يُبۡصِرُونَ

Si on noddii ɗi e peewal, ɗi nanataa. A yi'ay ɗi hiɗi ndaare, (kono) kannji ɗi yi'ataa

Ayah 198

خُذِ ٱلۡعَفۡوَ وَأۡمُرۡ بِٱلۡعُرۡفِ وَأَعۡرِضۡ عَنِ ٱلۡجَٰهِلِينَ

Jogito yaafuyee, yamiraa moƴƴere nden ɗuurno-ɗaa e majjuɓe ɓen

Ayah 199

وَإِمَّا يَنزَغَنَّكَ مِنَ ٱلشَّيۡطَٰنِ نَزۡغࣱ فَٱسۡتَعِذۡ بِٱللَّهِۚ إِنَّهُۥ سَمِيعٌ عَلِيمٌ

Si sowinsinoore arii heɓude ma immorde e seytaane, moolor Alla. Kanko ko O nanoowo, annduɗo

Ayah 200

إِنَّ ٱلَّذِينَ ٱتَّقَوۡاْ إِذَا مَسَّهُمۡ طَٰٓئِفࣱ مِّنَ ٱلشَّيۡطَٰنِ تَذَكَّرُواْ فَإِذَا هُم مُّبۡصِرُونَ

Pellet, ɓen gomɗuɓe, si sowonsinoore heɓii ɓe immorde e sytaane, ɓe annditay [Alla] : jaka yoo kamɓe ko ɓe yi'ooɓe

Ayah 201

وَإِخۡوَٰنُهُمۡ يَمُدُّونَهُمۡ فِي ٱلۡغَيِّ ثُمَّ لَا يُقۡصِرُونَ

Siɓɓe maɓɓe ɓen [ka yimɓe] hino pooɗa ɓe e bewre, refti ɓe raɓɓindintaako

Ayah 202

وَإِذَا لَمۡ تَأۡتِهِم بِـَٔايَةࣲ قَالُواْ لَوۡلَا ٱجۡتَبَيۡتَهَاۚ قُلۡ إِنَّمَآ أَتَّبِعُ مَا يُوحَىٰٓ إِلَيَّ مِن رَّبِّيۚ هَٰذَا بَصَآئِرُ مِن رَّبِّكُمۡ وَهُدࣰ ى وَرَحۡمَةࣱ لِّقَوۡمࣲ يُؤۡمِنُونَ

Si a addanaali ɓe Aaya, ɓe wi'ay : "Ko haɗunoo sincaa ɗum?" Maaku : "Anndee ko jokku-mi, ko kon wahyina e am immorde ka Joomi am. Ndee ɗoo [Alqur'aanaare] ko hujjaaji (ɓannguɗi) immorde ka Joomi mon, e peewal e yurmeende wonnande yimɓe gomɗinooɓe

Ayah 203

وَإِذَا قُرِئَ ٱلۡقُرۡءَانُ فَٱسۡتَمِعُواْ لَهُۥ وَأَنصِتُواْ لَعَلَّكُمۡ تُرۡحَمُونَ

Si Alqur'aana no janngeede, heɗtee nde deƴƴiton ; belajo'o, on yurminte

Ayah 204

وَٱذۡكُر رَّبَّكَ فِي نَفۡسِكَ تَضَرُّعࣰ ا وَخِيفَةࣰ وَدُونَ ٱلۡجَهۡرِ مِنَ ٱلۡقَوۡلِ بِٱلۡغُدُوِّ وَٱلۡأٓصَالِ وَلَا تَكُن مِّنَ ٱلۡغَٰفِلِينَ

Annditu Joomi maaɗa ka wonkii maa, ka yankinaare e ka kulol, ko aldaa e feññingol konngol, bimmbi e kiikiiɗe, wata a laatodo e welsindiiɓe ɓen

Ayah 205

إِنَّ ٱلَّذِينَ عِندَ رَبِّكَ لَا يَسۡتَكۡبِرُونَ عَنۡ عِبَادَتِهِۦ وَيُسَبِّحُونَهُۥ وَلَهُۥ يَسۡجُدُونَۤ۩

Pellet, ɓen [Malaa'ikaaɓe] wonɓe ka Joomi maa, ɓe townitantaako rewugol Mo, hiɓe subbunhinanoo Mo, ko Kanko woni ko ɓe sujjanta

Ayah 206