Surah Al-Haaqqa — The Reality

Surah Al-Haaqqa (The Reality) is chapter 69 of the Quran, with 52 verses. This page presents the Arabic text with a Kinyarwanda translation, verse by verse.

ٱلۡحَآقَّةُ

Ukuri kudakumirwa (umunsi w’izuka)

Ayah 1

مَا ٱلۡحَآقَّةُ

Ukuri kudakumirwa ni iki

Ayah 2

وَمَآ أَدۡرَىٰكَ مَا ٱلۡحَآقَّةُ

Ni iki kizakubwira ukuri kudakumirwa

Ayah 3

كَذَّبَتۡ ثَمُودُ وَعَادُۢ بِٱلۡقَارِعَةِ

Aba Thamudu n’aba Adi bahinyuye umunsi w’imperuka

Ayah 4

فَأَمَّا ثَمُودُ فَأُهۡلِكُواْ بِٱلطَّاغِيَةِ

Aba Thamudu borekeshejwe urusaku ndengakamere

Ayah 5

وَأَمَّا عَادࣱ فَأُهۡلِكُواْ بِرِيحࣲ صَرۡصَرٍ عَاتِيَةࣲ‏

Naho aba Adi borekeshwa umuyaga uvuza ubuhuha, usenya

Ayah 6

سَخَّرَهَا عَلَيۡهِمۡ سَبۡعَ لَيَالࣲ وَثَمَٰنِيَةَ أَيَّامٍ حُسُومࣰ اۖ فَتَرَى ٱلۡقَوۡمَ فِيهَا صَرۡعَىٰ كَأَنَّهُمۡ أَعۡجَازُ نَخۡلٍ خَاوِيَةࣲ‏

(Allah) yawubateje mu gihe cy’amajoro arindwi n’amanywa umunani bikurikiranye. Wabonaga abantu ari imirambo irambaraye imeze nk’ingiga z’ibiti by’imitende byaranduwe

Ayah 7

فَهَلۡ تَرَىٰ لَهُم مِّنۢ بَاقِيَةࣲ‏

Ese urabona hari n’umwe wasigaye muri bo

Ayah 8

وَجَآءَ فِرۡعَوۡنُ وَمَن قَبۡلَهُۥ وَٱلۡمُؤۡتَفِكَٰتُ بِٱلۡخَاطِئَةِ

Farawo n’ababayeho mbere ye ndetse n’abo mu midugudu yabirinduwe (abantu ba Loti) bakoze ibyaha

Ayah 9

فَعَصَوۡاْ رَسُولَ رَبِّهِمۡ فَأَخَذَهُمۡ أَخۡذَةࣰ رَّابِيَةً

Nuko bigomeka ku ntumwa ya Nyagasani wabo, maze (Allah) abahanisha ibihano bikaze

Ayah 10

إِنَّا لَمَّا طَغَا ٱلۡمَآءُ حَمَلۡنَٰكُمۡ فِي ٱلۡجَارِيَةِ

Mu by’ukuri, ubwo amazi yarengaga inkombe (mu gihe cy’umwuzure wo ku bwa Nuhu, abamwemeye) twabatwaye mu bwato

Ayah 11

لِنَجۡعَلَهَا لَكُمۡ تَذۡكِرَةࣰ وَتَعِيَهَآ أُذُنࣱ وَٰعِيَةࣱ‏

Kugira ngo tubigire urwibutso kuri mwe ndetse n’amatwi yumva abizirikane

Ayah 12

فَإِذَا نُفِخَ فِي ٱلصُّورِ نَفۡخَةࣱ وَٰحِدَةࣱ‏

Ubwo impanda izavuzwa inshuro imwe (ya mbere)

Ayah 13

وَحُمِلَتِ ٱلۡأَرۡضُ وَٱلۡجِبَالُ فَدُكَّتَا دَكَّةࣰ وَٰحِدَةࣰ‏

Isi n’imisozi bigaterurwa, bigahondwa inshuro imwe

Ayah 14

فَيَوۡمَئِذࣲ وَقَعَتِ ٱلۡوَاقِعَةُ

Kuri uwo munsi, imperuka izaba igeze

Ayah 15

وَٱنشَقَّتِ ٱلسَّمَآءُ فَهِيَ يَوۡمَئِذࣲ وَاهِيَةࣱ‏

N’ikirere kizasatagurika, maze uwo munsi kibe cyoroshye (ku buryo cyakwiyasagura)

Ayah 16

وَٱلۡمَلَكُ عَلَىٰٓ أَرۡجَآئِهَاۚ وَيَحۡمِلُ عَرۡشَ رَبِّكَ فَوۡقَهُمۡ يَوۡمَئِذࣲ ثَمَٰنِيَةࣱ‏

N’abamalayika bazaba bakizengurutse (ikirere) impande zacyo. Kandi kuri uwo munsi abamalayika umunani biyongera kuri abo bazaba bahetse intebe y’icyubahiro (Ar’shi) ya Nyagasani wawe

Ayah 17

يَوۡمَئِذࣲ تُعۡرَضُونَ لَا تَخۡفَىٰ مِنكُمۡ خَافِيَةࣱ‏

Uwo munsi muzagezwa (imbere ya Allah). Nta kintu na kimwe cyanyu kizayoberana

Ayah 18

فَأَمَّا مَنۡ أُوتِيَ كِتَٰبَهُۥ بِيَمِينِهِۦ فَيَقُولُ هَآؤُمُ ٱقۡرَءُواْ كِتَٰبِيَهۡ

Bityo, uzahabwa igitabo cye mu kuboko kw’iburyo, azavuga (aratira abandi) agira ati "Nimuze musome igitabo cyanjye

Ayah 19

إِنِّي ظَنَنتُ أَنِّي مُلَٰقٍ حِسَابِيَهۡ

Rwose njye nari nzi neza ko nzahura n’ibarura ryanjye nk’iri (kubera ibikorwa byiza nakoze)

Ayah 20

فَهُوَ فِي عِيشَةࣲ رَّاضِيَةࣲ‏

Azaba mu buzima bw’umunezero

Ayah 21

فِي جَنَّةٍ عَالِيَةࣲ‏

Mu busitani buhebuje

Ayah 22

قُطُوفُهَا دَانِيَةࣱ‏

Imbuto zabwo zizaba ziri bugufi (yabo)

Ayah 23

كُلُواْ وَٱشۡرَبُواْ هَنِيٓـَٔۢا بِمَآ أَسۡلَفۡتُمۡ فِي ٱلۡأَيَّامِ ٱلۡخَالِيَةِ

(Bazabwirwa bati) "Nimurye munanywe kandi muryoherwe, ibyo ni ukubera ibyo mwakoze mu minsi yahise (mukiri ku isi)

Ayah 24

وَأَمَّا مَنۡ أُوتِيَ كِتَٰبَهُۥ بِشِمَالِهِۦ فَيَقُولُ يَٰلَيۡتَنِي لَمۡ أُوتَ كِتَٰبِيَهۡ

Naho uzahabwa igitabo cye mu kuboko kw’ibumoso, azavuga (yicuza n’agahinda kenshi) ati "iyaba ntari mpawe iki gitabo cyanjye

Ayah 25

وَلَمۡ أَدۡرِ مَا حِسَابِيَهۡ

Sinahure n’ibarura ryanjye

Ayah 26

يَٰلَيۡتَهَا كَانَتِ ٱلۡقَاضِيَةَ

Iyaba urupfu (rwanjye napfuye mva ku isi) rwari rwo rwa burundu

Ayah 27

مَآ أَغۡنَىٰ عَنِّي مَالِيَهۡۜ

Umutungo wanjye ntacyo wamariye

Ayah 28

هَلَكَ عَنِّي سُلۡطَٰنِيَهۡ

N’ubutware bwanjye bwabaye imfabusa

Ayah 29

خُذُوهُ فَغُلُّوهُ

(Abarinzi b’umuriro bazabwirwa bati) "Mumufate mumubohe

Ayah 30

ثُمَّ ٱلۡجَحِيمَ صَلُّوهُ

Maze mumwinjize mu muriro

Ayah 31

ثُمَّ فِي سِلۡسِلَةࣲ ذَرۡعُهَا سَبۡعُونَ ذِرَاعࣰ ا فَٱسۡلُكُوهُ

Nyuma mumuboheshe umunyururu ufite uburebure bwa Dhira’a142 mirongo irindwi

Ayah 32

إِنَّهُۥ كَانَ لَا يُؤۡمِنُ بِٱللَّهِ ٱلۡعَظِيمِ

Mu by’ukuri, ntiyemeraga Allah w’ikirenga

Ayah 33

وَلَا يَحُضُّ عَلَىٰ طَعَامِ ٱلۡمِسۡكِينِ

Nta n’ubwo yajyaga ashishikariza (abantu) kugaburira abakene

Ayah 34

فَلَيۡسَ لَهُ ٱلۡيَوۡمَ هَٰهُنَا حَمِيمࣱ‏

None uyu munsi nta nshuti ari bugire (yamuvuganira cyangwa ngo imurinde ibihano)

Ayah 35

وَلَا طَعَامٌ إِلَّا مِنۡ غِسۡلِينࣲ‏

Nta n’ibyo kurya (ari buhabwe) uretse amashyira (y’abantu bo mu muriro)

Ayah 36

لَّا يَأۡكُلُهُۥٓ إِلَّا ٱلۡخَٰطِـُٔونَ

Nta bandi (bahabwa) ibyo biribwa uretse abanyabyaha

Ayah 37

فَلَآ أُقۡسِمُ بِمَا تُبۡصِرُونَ

Rwose ndahiriye ku byo mureba

Ayah 38

وَمَا لَا تُبۡصِرُونَ

N’ibyo mutareba

Ayah 39

إِنَّهُۥ لَقَوۡلُ رَسُولࣲ كَرِيمࣲ‏

Mu by’ukuri, iyi (Qur’an) ni ijambo (rya Allah risomwa) n’Intumwa yubahitse (Muhamadi)

Ayah 40

وَمَا هُوَ بِقَوۡلِ شَاعِرࣲۚ قَلِيلࣰ ا مَّا تُؤۡمِنُونَ

Ntabwo ari imvugo y’umusizi. Ariko mwemera gake

Ayah 41

وَلَا بِقَوۡلِ كَاهِنࣲۚ قَلِيلࣰ ا مَّا تَذَكَّرُونَ

Nta n’ubwo ari imvugo y’umupfumu. Ariko mwibuka gake

Ayah 42

تَنزِيلࣱ مِّن رَّبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ

(Ahubwo ni igitabo) cyahishuwe giturutse kwa Nyagasani w’ibiremwa

Ayah 43

وَلَوۡ تَقَوَّلَ عَلَيۡنَا بَعۡضَ ٱلۡأَقَاوِيلِ

N’iyo (Muhamadi) aza kugira ibyo aduhimbira (tutavuze)

Ayah 44

لَأَخَذۡنَا مِنۡهُ بِٱلۡيَمِينِ

Twari kumufatisha imbaraga n’ukuboko kw’iburyo

Ayah 45

ثُمَّ لَقَطَعۡنَا مِنۡهُ ٱلۡوَتِينَ

Maze tukamuca umutsi w’ijosi (uva ku mutima, utanga ubuzima)

Ayah 46

فَمَا مِنكُم مِّنۡ أَحَدٍ عَنۡهُ حَٰجِزِينَ

Nta n’umwe muri mwe wari kugira icyo amumarira (ngo amutabare)

Ayah 47

وَإِنَّهُۥ لَتَذۡكِرَةࣱ لِّلۡمُتَّقِينَ

Kandi mu by’ukuri (Qur’an) ni urwibutso ku batinya Allah

Ayah 48

وَإِنَّا لَنَعۡلَمُ أَنَّ مِنكُم مُّكَذِّبِينَ

Rwose tuzi neza ko muri mwe hari abahinyura (iyi Qur’an)

Ayah 49

وَإِنَّهُۥ لَحَسۡرَةٌ عَلَى ٱلۡكَٰفِرِينَ

Kandi rwose (ku munsi w’imperuka, Qur’an) izaba amakuba ku bahakanyi

Ayah 50

وَإِنَّهُۥ لَحَقُّ ٱلۡيَقِينِ

Kandi mu by’ukuri (Qur’an) ni ukuri kudashidikanywaho

Ayah 51

فَسَبِّحۡ بِٱسۡمِ رَبِّكَ ٱلۡعَظِيمِ

Bityo, tagatifuza izina rya Nyagasani wawe, Uhambaye

Ayah 52