Surah Yusuf — Joseph

Surah Yusuf (Joseph) is chapter 12 of the Quran, with 111 verses. This page presents the Arabic text with a Zulu translation, verse by verse.

الٓرۚ تِلۡكَ ءَايَٰتُ ٱلۡكِتَٰبِ ٱلۡمُبِينِ

Alif Lam Ra, lawa ngamavesi encwadi ecacile

Ayah 1

إِنَّآ أَنزَلۡنَٰهُ قُرۡءَٰنًا عَرَبِيࣰّ ا لَّعَلَّكُمۡ تَعۡقِلُونَ

Ngempela thina sayembula iQur’an (ngolimi) lwesi-Arab ukuze mhlawumbe niqonde

Ayah 2

نَحۡنُ نَقُصُّ عَلَيۡكَ أَحۡسَنَ ٱلۡقَصَصِ بِمَآ أَوۡحَيۡنَآ إِلَيۡكَ هَٰذَا ٱلۡقُرۡءَانَ وَإِن كُنتَ مِن قَبۡلِهِۦ لَمِنَ ٱلۡغَٰفِلِينَ

Thina sikuxoxela izindaba ezimnandi ngokwedlulele ngesikwembulile kuwena, lena iQur’an yize noma ngaphambilini kwayo wawungomunye wabanganakile

Ayah 3

إِذۡ قَالَ يُوسُفُ لِأَبِيهِ يَٰٓأَبَتِ إِنِّي رَأَيۡتُ أَحَدَ عَشَرَ كَوۡكَبࣰ ا وَٱلشَّمۡسَ وَٱلۡقَمَرَ رَأَيۡتُهُمۡ لِي سَٰجِدِينَ

Khumbula ngenkathi uJosefa ethi kuyise, “Oh baba wami! ngempela mina ngibone (ephuphweni) izinkanyezi eziyishumi nanye nelanga nenyanga ngizibone zingikhothamela.”

Ayah 4

قَالَ يَٰبُنَيَّ لَا تَقۡصُصۡ رُءۡيَاكَ عَلَىٰٓ إِخۡوَتِكَ فَيَكِيدُواْ لَكَ كَيۡدًاۖ إِنَّ ٱلشَّيۡطَٰنَ لِلۡإِنسَٰنِ عَدُوࣱّ مُّبِينࣱ‏

(Uyise) wathi, “Oh ndodana yami! ungabaxoxeli abafowenu iphupho lakho hleze bakudalele icebo ngempela usathane uyisitha somuntu esigqamile”

Ayah 5

وَكَذَٰلِكَ يَجۡتَبِيكَ رَبُّكَ وَيُعَلِّمُكَ مِن تَأۡوِيلِ ٱلۡأَحَادِيثِ وَيُتِمُّ نِعۡمَتَهُۥ عَلَيۡكَ وَعَلَىٰٓ ءَالِ يَعۡقُوبَ كَمَآ أَتَمَّهَا عَلَىٰٓ أَبَوَيۡكَ مِن قَبۡلُ إِبۡرَٰهِيمَ وَإِسۡحَٰقَۚ إِنَّ رَبَّكَ عَلِيمٌ حَكِيمࣱ‏

Futhi kanjalo iNkosi yakho iyakukhetha futhi ikufundisa ukuchazwa kwamaphupho futhi iphelelise ububele bayo phezu kwakho kanye nasemndenini kaJakobe njengoba yawuphelelisa phezu kwabazali bakho bobabili ngaphambi kuka-Abraham no-Isaka ngempela iNkosi yakho iyisazi inobuhlakani

Ayah 6

۞لَّقَدۡ كَانَ فِي يُوسُفَ وَإِخۡوَتِهِۦٓ ءَايَٰتࣱ لِّلسَّآئِلِينَ

Ngempela kuJosefa nabafowabo kunezimpawu kulabo ababuzayo

Ayah 7

إِذۡ قَالُواْ لَيُوسُفُ وَأَخُوهُ أَحَبُّ إِلَىٰٓ أَبِينَا مِنَّا وَنَحۡنُ عُصۡبَةٌ إِنَّ أَبَانَا لَفِي ضَلَٰلࣲ مُّبِينٍ

Ngenkathi bethi kuJosefa nomfowabo bathandeka ngokwedlulele kubaba wethu kunathi sibe siyiqembu (singumndeni) ngempela ubaba wethu usephutheni elicacile

Ayah 8

ٱقۡتُلُواْ يُوسُفَ أَوِ ٱطۡرَحُوهُ أَرۡضࣰ ا يَخۡلُ لَكُمۡ وَجۡهُ أَبِيكُمۡ وَتَكُونُواْ مِنۢ بَعۡدِهِۦ قَوۡمࣰ ا صَٰلِحِينَ

Akubulawe uJosefa noma aphonswe (kwenye) indawo ukuze anake nina ubaba wenu futhi emva kwalokho niyoba ngabantu abalungileyo.”

Ayah 9

قَالَ قَآئِلࣱ مِّنۡهُمۡ لَا تَقۡتُلُواْ يُوسُفَ وَأَلۡقُوهُ فِي غَيَٰبَتِ ٱلۡجُبِّ يَلۡتَقِطۡهُ بَعۡضُ ٱلسَّيَّارَةِ إِن كُنتُمۡ فَٰعِلِينَ

Sathi isikhulumi phakathi kwabo “ningambulali uJosefa uma nifuna ukwenza okuthize mphonseni phakathi emthonjeni zizomcosha ezinye zezihambi uma kungukuthi nizokwenza njalo.”

Ayah 10

قَالُواْ يَٰٓأَبَانَا مَا لَكَ لَا تَأۡمَ۬نَّا عَلَىٰ يُوسُفَ وَإِنَّا لَهُۥ لَنَٰصِحُونَ

Bathi, “Oh baba wethu! kungani ungasethembi ngoJosefa kulapho ngempela thina singabamfisela okuhle na?”

Ayah 11

أَرۡسِلۡهُ مَعَنَا غَدࣰ ا يَرۡتَعۡ وَيَلۡعَبۡ وَإِنَّا لَهُۥ لَحَٰفِظُونَ

Mthumele kanye nathi kusasa ukuze azithokozise futhi adlale futhi ngempela thina sizomlondoloza

Ayah 12

قَالَ إِنِّي لَيَحۡزُنُنِيٓ أَن تَذۡهَبُواْ بِهِۦ وَأَخَافُ أَن يَأۡكُلَهُ ٱلذِّئۡبُ وَأَنتُمۡ عَنۡهُ غَٰفِلُونَ

Wathi (uyise), ngempela mina kungiphatha kabi ukuthi ningahamba naye futhi ngiyesaba ukuthi angase adliwe impisi ngenkathi nina ningamnakile

Ayah 13

قَالُواْ لَئِنۡ أَكَلَهُ ٱلذِّئۡبُ وَنَحۡنُ عُصۡبَةٌ إِنَّآ إِذࣰ ا لَّخَٰسِرُونَ

Bathi (abafowabo bakaJosefa) uma edliwa impisi kulapho thina siyiqembu elinamandla ngempela thina kuyobe silahlekelwe

Ayah 14

فَلَمَّا ذَهَبُواْ بِهِۦ وَأَجۡمَعُوٓاْ أَن يَجۡعَلُوهُ فِي غَيَٰبَتِ ٱلۡجُبِّۚ وَأَوۡحَيۡنَآ إِلَيۡهِ لَتُنَبِّئَنَّهُم بِأَمۡرِهِمۡ هَٰذَا وَهُمۡ لَا يَشۡعُرُونَ

Ngakho-ke kwathi lapho bemthatha behamba naye futhi bavumelana ukuthi bamphonse phakathi ekugcineni komthombo samembulela ukuthi (ngelinye ilanga) uyobuyela ubatshene ngaloludaba lwabo kulapho bona bengaboni (bengasakhumbuli)

Ayah 15

وَجَآءُوٓ أَبَاهُمۡ عِشَآءࣰ يَبۡكُونَ

Futhi (abafowabo kaJosefa) bafika kubaba wabo ebusuku bekhala

Ayah 16

قَالُواْ يَٰٓأَبَانَآ إِنَّا ذَهَبۡنَا نَسۡتَبِقُ وَتَرَكۡنَا يُوسُفَ عِندَ مَتَٰعِنَا فَأَكَلَهُ ٱلذِّئۡبُۖ وَمَآ أَنتَ بِمُؤۡمِنࣲ لَّنَا وَلَوۡ كُنَّا صَٰدِقِينَ

Bathi, “Oh Baba wethu! besincintisana ngokugijima sashiya uJosefa eduze nezimpahla zethu wayesedliwa impisi futhi wena angeke usikholwe (kulokho esikushoyo) yize noma siqinisile.”

Ayah 17

وَجَآءُو عَلَىٰ قَمِيصِهِۦ بِدَمࣲ كَذِبࣲۚ قَالَ بَلۡ سَوَّلَتۡ لَكُمۡ أَنفُسُكُمۡ أَمۡرࣰ اۖ فَصَبۡرࣱ جَمِيلࣱۖ وَٱللَّهُ ٱلۡمُسۡتَعَانُ عَلَىٰ مَا تَصِفُونَ

Base beletha ihembe lakhe elibhecwe ngegazi lamanga, (ubaba wabo) wathi “Qha imiphefumulo yenu iniholele kokuthize ngakho-ke ukubekezela kuhle futhi uMvelinqangi ongumsizi kulokho enikuchazayo.”

Ayah 18

وَجَآءَتۡ سَيَّارَةࣱ فَأَرۡسَلُواْ وَارِدَهُمۡ فَأَدۡلَىٰ دَلۡوَهُۥۖ قَالَ يَٰبُشۡرَىٰ هَٰذَا غُلَٰمࣱۚ وَأَسَرُّوهُ بِضَٰعَةࣰۚ وَٱللَّهُ عَلِيمُۢ بِمَا يَعۡمَلُونَ

Kwase kufika iqulu lezihambi ngakho-ke zase zithumela umuntu wazo ozikhelela amanzi wayeselehlisa ibhakade lakhe (emthonjeni ukuze akhe amanzi) wathi “hawu izindaba ezinhle lona ngumfana! Base bemfihla njengempahla yokuhwetshwa futhi uMvelinqangi uyisazi salokho ababekwenza.”

Ayah 19

وَشَرَوۡهُ بِثَمَنِۭ بَخۡسࣲ دَرَٰهِمَ مَعۡدُودَةࣲ وَكَانُواْ فِيهِ مِنَ ٱلزَّٰهِدِينَ

Bamthengisa ngenani elincane ngamadirhamu ambalwa futhi babengabanye ababengenandaba ngaye

Ayah 20

وَقَالَ ٱلَّذِي ٱشۡتَرَىٰهُ مِن مِّصۡرَ لِٱمۡرَأَتِهِۦٓ أَكۡرِمِي مَثۡوَىٰهُ عَسَىٰٓ أَن يَنفَعَنَآ أَوۡ نَتَّخِذَهُۥ وَلَدࣰ اۚ وَكَذَٰلِكَ مَكَّنَّا لِيُوسُفَ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَلِنُعَلِّمَهُۥ مِن تَأۡوِيلِ ٱلۡأَحَادِيثِۚ وَٱللَّهُ غَالِبٌ عَلَىٰٓ أَمۡرِهِۦ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَعۡلَمُونَ

Futhi lowo owamthengayo waseGibhithe wathi kumkakhe “yenze inhlalo yakhe ibe yinhle hleze abe usizo kuthina noma simthathe njengendodana futhi kanjalo-ke samzinzisa uJosefa emhlabeni ukuze simfundise ukuhunyuswa kwezigameko futhi uMvelinqangi unamandla phezu kodaba lwakhe kepha iningi labantu alazi.”

Ayah 21

وَلَمَّا بَلَغَ أَشُدَّهُۥٓ ءَاتَيۡنَٰهُ حُكۡمࣰ ا وَعِلۡمࣰ اۚ وَكَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلۡمُحۡسِنِينَ

Futhi kwathi lapho (uJosefa) esekhula samupha ubuhlakani nolwazi futhi sibanika kanjalo umvuzo abenzi bokuhle

Ayah 22

وَرَٰوَدَتۡهُ ٱلَّتِي هُوَ فِي بَيۡتِهَا عَن نَّفۡسِهِۦ وَغَلَّقَتِ ٱلۡأَبۡوَٰبَ وَقَالَتۡ هَيۡتَ لَكَۚ قَالَ مَعَاذَ ٱللَّهِۖ إِنَّهُۥ رَبِّيٓ أَحۡسَنَ مَثۡوَايَۖ إِنَّهُۥ لَا يُفۡلِحُ ٱلظَّٰلِمُونَ

Futhi lowo (Nkosikazi) ayehlala endlini yakhe wayefuna ukumholela ekoneni wavala iminyango wathi, “woza” (uJosefa) wathi “ngifuna isiphephelo sikaMvelinqangi ngempela yena uyiNkosi yami eyenze kwakuhle ukuhlala kwami, ngempela yona ayibaphumelelisi abayizoni.”

Ayah 23

وَلَقَدۡ هَمَّتۡ بِهِۦۖ وَهَمَّ بِهَا لَوۡلَآ أَن رَّءَا بُرۡهَٰنَ رَبِّهِۦۚ كَذَٰلِكَ لِنَصۡرِفَ عَنۡهُ ٱلسُّوٓءَ وَٱلۡفَحۡشَآءَۚ إِنَّهُۥ مِنۡ عِبَادِنَا ٱلۡمُخۡلَصِينَ

Futhi ngempela (unkosikazi ka-Azizi) wayemfisa (uJosefa) futhi naye wayezomfisa ukube wayengabubonanga ubufakazi beNkosi yakhe kanjalo siyobuphebeza kuyena ububi nokukhohlakala ngempela yena (uJosefa) wayengomunye wezinceku zethu ezikhethiweyo ezimsulwa

Ayah 24

وَٱسۡتَبَقَا ٱلۡبَابَ وَقَدَّتۡ قَمِيصَهُۥ مِن دُبُرࣲ وَأَلۡفَيَا سَيِّدَهَا لَدَا ٱلۡبَابِۚ قَالَتۡ مَا جَزَآءُ مَنۡ أَرَادَ بِأَهۡلِكَ سُوٓءًا إِلَّآ أَن يُسۡجَنَ أَوۡ عَذَابٌ أَلِيمࣱ‏

Futhi bobabili (uJosefa nonkosikazi ayehlala endlini yakhe) babephangelana bejahe emnyango (unkosikazi) wadabula ihembe lakhe ngemumva, bobabili bahlangana nomyeni wenkosikazi ngasemnyango unkosikazi (wabuza umyeni wakhe) wathi “Isiphi isijeziso salowo ofuna ukwenza okungalungile kunkosikazi wakho na ngaphandle kokuba afakwe ejele noma isijeziso esibuhlungu.”

Ayah 25

قَالَ هِيَ رَٰوَدَتۡنِي عَن نَّفۡسِيۚ وَشَهِدَ شَاهِدࣱ مِّنۡ أَهۡلِهَآ إِن كَانَ قَمِيصُهُۥ قُدَّ مِن قُبُلࣲ فَصَدَقَتۡ وَهُوَ مِنَ ٱلۡكَٰذِبِينَ

(UJosefa) wathi “uyena (owesifazane) obefuna ukwenza ukukhohlakala nami” futhi wafakaza ufakazi ophuma phakathi kwabantu (owesifazane wathi) “ukube ihembe lakhe belidabuke ngaphambili ngakho-ke uqinisile (owesifazane) yena (uJosefa) ungomunye wabaqambi bamanga

Ayah 26

وَإِن كَانَ قَمِيصُهُۥ قُدَّ مِن دُبُرࣲ فَكَذَبَتۡ وَهُوَ مِنَ ٱلصَّٰدِقِينَ

Kodwa uma ihembe lakhe lidabuke ngemumva ngakho- ke (owesifazane) uqamba amanga futhi yena (uJosefa) ungomunye wabaqinisile

Ayah 27

فَلَمَّا رَءَا قَمِيصَهُۥ قُدَّ مِن دُبُرࣲ قَالَ إِنَّهُۥ مِن كَيۡدِكُنَّۖ إِنَّ كَيۡدَكُنَّ عَظِيمࣱ‏

Ngakho-ke kwathi lapho esebona ukuthi ihembe lakhe lidabuke ngemumva wathi “ngempela kuyicebo lenu (nina makhosikazi! Ngempela icebo lenu elikhulu.”)

Ayah 28

يُوسُفُ أَعۡرِضۡ عَنۡ هَٰذَاۚ وَٱسۡتَغۡفِرِي لِذَنۢبِكِۖ إِنَّكِ كُنتِ مِنَ ٱلۡخَاطِـِٔينَ

Josefa ungakunaki lokhu futhi (Nkosikazi wami) cela intethelelo ngesono sakho ngempela wena ungomunye wabanezono

Ayah 29

۞وَقَالَ نِسۡوَةࣱ فِي ٱلۡمَدِينَةِ ٱمۡرَأَتُ ٱلۡعَزِيزِ تُرَٰوِدُ فَتَىٰهَا عَن نَّفۡسِهِۦۖ قَدۡ شَغَفَهَا حُبًّاۖ إِنَّا لَنَرَىٰهَا فِي ضَلَٰلࣲ مُّبِينࣲ‏

Futhi abesifazane bedolobha bathi “unkosikazi wa-Al-Azizi ufuna ukwenza ukukhohlakala nomfana omncane (nesigqila) sakhe, ngempela uthando lwakhe (owesifazane) lwadlulela ngempela simbona esephutheni elisobala.”

Ayah 30

فَلَمَّا سَمِعَتۡ بِمَكۡرِهِنَّ أَرۡسَلَتۡ إِلَيۡهِنَّ وَأَعۡتَدَتۡ لَهُنَّ مُتَّكَـࣰٔ ا وَءَاتَتۡ كُلَّ وَٰحِدَةࣲ مِّنۡهُنَّ سِكِّينࣰ ا وَقَالَتِ ٱخۡرُجۡ عَلَيۡهِنَّۖ فَلَمَّا رَأَيۡنَهُۥٓ أَكۡبَرۡنَهُۥ وَقَطَّعۡنَ أَيۡدِيَهُنَّ وَقُلۡنَ حَٰشَ لِلَّهِ مَا هَٰذَا بَشَرًا إِنۡ هَٰذَآ إِلَّا مَلَكࣱ كَرِيمࣱ‏

Ngakho-ke kwathi lapho ezwa (uNkosikazi ka-Al-Azizi) ukugxekwa ngabesifazane wathumela ukuba balandwe, futhi wabalungiselela idili wayesebanika bonke abesifazane ngamunyeummesewayesethi(unkosikazika-Al-AzizikuJosefa) “phumela kubona ngakho-ke kwathi lapho sebembona bamphakamisa (ngobuhle bakhe bamangala) futhi bazisika izandla zabo base” bethi “ukuphelela kungokukaMvelinqangi! Akusiyena umuntu lona ngaphandle kokuthi uyingelosi enkulu.”

Ayah 31

قَالَتۡ فَذَٰلِكُنَّ ٱلَّذِي لُمۡتُنَّنِي فِيهِۖ وَلَقَدۡ رَٰوَدتُّهُۥ عَن نَّفۡسِهِۦ فَٱسۡتَعۡصَمَۖ وَلَئِن لَّمۡ يَفۡعَلۡ مَآ ءَامُرُهُۥ لَيُسۡجَنَنَّ وَلَيَكُونࣰ ا مِّنَ ٱلصَّٰغِرِينَ

Wathi (uNkosikazi ka-al-Azizi) ngakho-ke lona nguyena ebeningisola ngaye futhi ngempela bengifuna ukwenza ukukhohlakala naye kepha wenqaba futhi uma engafuni ukwenza engimphoqa kukona ngempela uzofakwa ejele bese ngempela eba ngomunye wabajabhisiwe

Ayah 32

قَالَ رَبِّ ٱلسِّجۡنُ أَحَبُّ إِلَيَّ مِمَّا يَدۡعُونَنِيٓ إِلَيۡهِۖ وَإِلَّا تَصۡرِفۡ عَنِّي كَيۡدَهُنَّ أَصۡبُ إِلَيۡهِنَّ وَأَكُن مِّنَ ٱلۡجَٰهِلِينَ

(UJosefa) wathi “Nkosi yami ijele lithandeka ngokwedlulele kumina kunalokho abangimemela kukona futhi uma ungalishabalalisi kumina icebo labo ngizosuke ngithambekele kubona bese ngiba ngomunye wabangenalwazi.”

Ayah 33

فَٱسۡتَجَابَ لَهُۥ رَبُّهُۥ فَصَرَفَ عَنۡهُ كَيۡدَهُنَّۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡعَلِيمُ

Ngakho-ke iNkosi yakhe yawuphendula umthandazo wakhe yalibhuntshisa kuyena icebo labo (abesifazane) ngempela yona ingozwayo owaziyo

Ayah 34

ثُمَّ بَدَا لَهُم مِّنۢ بَعۡدِ مَا رَأَوُاْ ٱلۡأٓيَٰتِ لَيَسۡجُنُنَّهُۥ حَتَّىٰ حِينࣲ‏

Kwabe sekuyavela kubona emva kokuba sebebubonile ubufakazi ukuthi (u-Al-Azizi) akamfake ejele isikhashana

Ayah 35

وَدَخَلَ مَعَهُ ٱلسِّجۡنَ فَتَيَانِۖ قَالَ أَحَدُهُمَآ إِنِّيٓ أَرَىٰنِيٓ أَعۡصِرُ خَمۡرࣰ اۖ وَقَالَ ٱلۡأٓخَرُ إِنِّيٓ أَرَىٰنِيٓ أَحۡمِلُ فَوۡقَ رَأۡسِي خُبۡزࣰ ا تَأۡكُلُ ٱلطَّيۡرُ مِنۡهُۖ نَبِّئۡنَا بِتَأۡوِيلِهِۦٓۖ إِنَّا نَرَىٰكَ مِنَ ٱلۡمُحۡسِنِينَ

Kwangenakanyenayeejeleabantubesilisaababiliabasebancane oyedwa wabo wathi “ngempela mina ngizibone (ephusheni) ngakha iwayini” yathi enye “ngempela mina ngizibone (ephuphweni) ngithwele ngekhanda lami isinkwa izinyoni zidlela kusona (bathi) sitshele incazelo yalokhu ngempela thina sikubona ungomunye wabenzi bokuhle.”

Ayah 36

قَالَ لَا يَأۡتِيكُمَا طَعَامࣱ تُرۡزَقَانِهِۦٓ إِلَّا نَبَّأۡتُكُمَا بِتَأۡوِيلِهِۦ قَبۡلَ أَن يَأۡتِيَكُمَاۚ ذَٰلِكُمَا مِمَّا عَلَّمَنِي رَبِّيٓۚ إِنِّي تَرَكۡتُ مِلَّةَ قَوۡمࣲ لَّا يُؤۡمِنُونَ بِٱللَّهِ وَهُم بِٱلۡأٓخِرَةِ هُمۡ كَٰفِرُونَ

Wathi “angeke kuze kufike kunina nobabili ukudla enabelwa kona nobabili ngaphandle kokuthi nobabili nginitshele incazelo yakho ngaphambi kokuba kufike kunina nobabili, lokhu kungokunye kwalokho engikufundiswe iNkosi yami, ngempela iNkosi yami ngiyishiyile inkolo yabantu abangakholwa kuMvelinqangi futhi bona empilweni ezayo bayoba ngabangakholwayo.”

Ayah 37

وَٱتَّبَعۡتُ مِلَّةَ ءَابَآءِيٓ إِبۡرَٰهِيمَ وَإِسۡحَٰقَ وَيَعۡقُوبَۚ مَا كَانَ لَنَآ أَن نُّشۡرِكَ بِٱللَّهِ مِن شَيۡءࣲۚ ذَٰلِكَ مِن فَضۡلِ ٱللَّهِ عَلَيۡنَا وَعَلَى ٱلنَّاسِ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَشۡكُرُونَ

Futhi ngilandele inkolo yobaba bami u-Abrahamu noIsaka noJakobe, akusifanele ngalutho ukuthi singenzela uMvelinqangi abahlanganyeli ekumkhonzeni, lokhu kuphuma emseni kaMvelinqangi owehlela phezu kwethu kanye nakubantu kepha iningi labantu alibongi

Ayah 38

يَٰصَٰحِبَيِ ٱلسِّجۡنِ ءَأَرۡبَابࣱ مُّتَفَرِّقُونَ خَيۡرٌ أَمِ ٱللَّهُ ٱلۡوَٰحِدُ ٱلۡقَهَّارُ

Oh bangane ababili basejele! ngakube othixo abehlukehlukene bangcono noma uMvelinqangi oyedwa umnqobi na

Ayah 39

مَا تَعۡبُدُونَ مِن دُونِهِۦٓ إِلَّآ أَسۡمَآءࣰ سَمَّيۡتُمُوهَآ أَنتُمۡ وَءَابَآؤُكُم مَّآ أَنزَلَ ٱللَّهُ بِهَا مِن سُلۡطَٰنٍۚ إِنِ ٱلۡحُكۡمُ إِلَّا لِلَّهِ أَمَرَ أَلَّا تَعۡبُدُوٓاْ إِلَّآ إِيَّاهُۚ ذَٰلِكَ ٱلدِّينُ ٱلۡقَيِّمُ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَعۡلَمُونَ

Aningakhonzi lutho esikhundleni sakhe ngaphandle kwamagama eniwaqambe nina kanye nobaba benu, uMvelinqangi akazange alehlisele phansi igunya ngalokho umthetho akusiwona wamuntu ngaphandle kokuthi ungokaMvelinqangi, uniphoqe ukuthi ningakhonzi lutho ngaphandle kwakhe, leyo inkolo eqondile kepha iningi labantu alazi

Ayah 40

يَٰصَٰحِبَيِ ٱلسِّجۡنِ أَمَّآ أَحَدُكُمَا فَيَسۡقِي رَبَّهُۥ خَمۡرࣰ اۖ وَأَمَّا ٱلۡأٓخَرُ فَيُصۡلَبُ فَتَأۡكُلُ ٱلطَّيۡرُ مِن رَّأۡسِهِۦۚ قُضِيَ ٱلۡأَمۡرُ ٱلَّذِي فِيهِ تَسۡتَفۡتِيَانِ

Oh bangane ababili basejele! (incazelo yamaphupho enu ukuthi) oyedwa wenu uzothelela iNkosi (umphathi) wakhe iwayini bese kuthi omunye uzonqanyulezwa bese ziyadla izinyoni ekhanda lakhe udaba seluhluleliwe okuyilona nobabili ebenilubuza

Ayah 41

وَقَالَ لِلَّذِي ظَنَّ أَنَّهُۥ نَاجࣲ مِّنۡهُمَا ٱذۡكُرۡنِي عِندَ رَبِّكَ فَأَنسَىٰهُ ٱلشَّيۡطَٰنُ ذِكۡرَ رَبِّهِۦ فَلَبِثَ فِي ٱلسِّجۡنِ بِضۡعَ سِنِينَ

Futhi wathi kulowo ayecabanga ukuthi uzokhululwa (uzosindiswa) kubona bobabili “ngikhumbule eNkosini yakho (umphathi) kepha usathane wamenza ukuthi amkhohlwe ukumkhumbula eNkosini yakhe ngakho-ke wahlala ejele iminyaka embalwa.”

Ayah 42

وَقَالَ ٱلۡمَلِكُ إِنِّيٓ أَرَىٰ سَبۡعَ بَقَرَٰتࣲ سِمَانࣲ يَأۡكُلُهُنَّ سَبۡعٌ عِجَافࣱ وَسَبۡعَ سُنۢبُلَٰتٍ خُضۡرࣲ وَأُخَرَ يَابِسَٰتࣲۖ يَٰٓأَيُّهَا ٱلۡمَلَأُ أَفۡتُونِي فِي رُءۡيَٰيَ إِن كُنتُمۡ لِلرُّءۡيَا تَعۡبُرُونَ

Futhi iNkosi yathi “ngempela mina ngibone (ephuphweni) izinkomo eziyisikhombisa ezikhuluphele zidliwa eziyisikhombisa ezizacile kanye nezikhwebu eziyisikhombisa eluhlazanezinyeezomile, Ohninabaholi! ngichazeleniiphupho lami uma kungukuthi nina niyawachaza amaphupho.”

Ayah 43

قَالُوٓاْ أَضۡغَٰثُ أَحۡلَٰمࣲۖ وَمَا نَحۡنُ بِتَأۡوِيلِ ٱلۡأَحۡلَٰمِ بِعَٰلِمِينَ

Bathi, “amaphupho ahlangene (ayindida) futhi thina asikwazi ukuchaza amaphupho.”

Ayah 44

وَقَالَ ٱلَّذِي نَجَا مِنۡهُمَا وَٱدَّكَرَ بَعۡدَ أُمَّةٍ أَنَا۠ أُنَبِّئُكُم بِتَأۡوِيلِهِۦ فَأَرۡسِلُونِ

Futhi lowo owayekhululiwe kubona nobabili wakhumbula emva (kwesikhashana) wathi “mina ngizonitshela incazelo yalo ngakho-ke ngithumeleni khona.”

Ayah 45

يُوسُفُ أَيُّهَا ٱلصِّدِّيقُ أَفۡتِنَا فِي سَبۡعِ بَقَرَٰتࣲ سِمَانࣲ يَأۡكُلُهُنَّ سَبۡعٌ عِجَافࣱ وَسَبۡعِ سُنۢبُلَٰتٍ خُضۡرࣲ وَأُخَرَ يَابِسَٰتࣲ لَّعَلِّيٓ أَرۡجِعُ إِلَى ٱلنَّاسِ لَعَلَّهُمۡ يَعۡلَمُونَ

Wafika wathi, Oh Josefa! Oh! wena oneqiniso sichazele ngezinkomo eziyisikhombisa ezikhuluphele ezidliwe ezizacileyo nangezikhwebu eziyisikhombisa eziluhlaza nezinye ezomileyo ukuze ngibuyele kubantu ukuze bazi

Ayah 46

قَالَ تَزۡرَعُونَ سَبۡعَ سِنِينَ دَأَبࣰ ا فَمَا حَصَدتُّمۡ فَذَرُوهُ فِي سُنۢبُلِهِۦٓ إِلَّا قَلِيلࣰ ا مِّمَّا تَأۡكُلُونَ

Wathi (uJosefa) nizolima iminyaka eyisikhombisa elandelananyo bese kuthi lokho enizokuvuna nikushiye ezikhwebini zakho (nikulondoloze) ngaphandle kokuncane eniyokudlayo

Ayah 47

ثُمَّ يَأۡتِي مِنۢ بَعۡدِ ذَٰلِكَ سَبۡعࣱ شِدَادࣱ يَأۡكُلۡنَ مَا قَدَّمۡتُمۡ لَهُنَّ إِلَّا قَلِيلࣰ ا مِّمَّا تُحۡصِنُونَ

Bese emva kwalokho kuyofika iminyaka eyisikhombisa enzima (yendlala) ilandelana eyodla konke lokho eniyobe nikubekele ukuza kwayo ngaphandle kokuncane kulokho eniyobe nikulondolozile

Ayah 48

ثُمَّ يَأۡتِي مِنۢ بَعۡدِ ذَٰلِكَ عَامࣱ فِيهِ يُغَاثُ ٱلنَّاسُ وَفِيهِ يَعۡصِرُونَ

Bese kuthi emva kwalokho kuyofika unyaka lapho abantu beyothola khona imvula eningi kakhulu futhi abayokwenza ngawo (okuthize)

Ayah 49

وَقَالَ ٱلۡمَلِكُ ٱئۡتُونِي بِهِۦۖ فَلَمَّا جَآءَهُ ٱلرَّسُولُ قَالَ ٱرۡجِعۡ إِلَىٰ رَبِّكَ فَسۡـَٔلۡهُ مَا بَالُ ٱلنِّسۡوَةِ ٱلَّٰتِي قَطَّعۡنَ أَيۡدِيَهُنَّۚ إِنَّ رَبِّي بِكَيۡدِهِنَّ عَلِيمࣱ‏

Futhi iNkosi yathi, “izani naye kumina” ngakho-ke kwathi lapho isithunywa sesifika kuyena (uJosefa) sathi “phindela eNkosini yakho uyibuze ukuthi kwenzekani kwabesifazane ababezisike izandla zabo na? Ngempela iNkosi yami (uMvelinqangi) uyazi ngecebo labo.”

Ayah 50

قَالَ مَا خَطۡبُكُنَّ إِذۡ رَٰوَدتُّنَّ يُوسُفَ عَن نَّفۡسِهِۦۚ قُلۡنَ حَٰشَ لِلَّهِ مَا عَلِمۡنَا عَلَيۡهِ مِن سُوٓءࣲۚ قَالَتِ ٱمۡرَأَتُ ٱلۡعَزِيزِ ٱلۡـَٰٔنَ حَصۡحَصَ ٱلۡحَقُّ أَنَا۠ رَٰوَدتُّهُۥ عَن نَّفۡسِهِۦ وَإِنَّهُۥ لَمِنَ ٱلصَّٰدِقِينَ

(INkosi) yathi “lwaluyini udaba lwenu ngenkathi nanifuna ukwenza ukukhohlakala kuJosefa na?” (Abesifazane) bathi “isiphephelo singesika Mvelinqangi asizange sazi ukuthi simenzela ububi” unkosikazi ka-Al-Azizi wathi “manje selisobala iqiniso mina ngangifuna ukwenza ukukhohlakala kuyena futhi ngempela yena waba ngomunye wabaneqiniso.”

Ayah 51

ذَٰلِكَ لِيَعۡلَمَ أَنِّي لَمۡ أَخُنۡهُ بِٱلۡغَيۡبِ وَأَنَّ ٱللَّهَ لَا يَهۡدِي كَيۡدَ ٱلۡخَآئِنِينَ

(UJosefawathingibuzangalokhu) ukuzeazi(u-Al-Azizi) ukuthi ngempela mina angizange ngenze ukungathembeki kuyena (ngokwenza ukukhohlakala kunkosikazi wakhe) engekho nokuthi uMvelinqangi akaliholi icebo (labangalungile)

Ayah 52

۞وَمَآ أُبَرِّئُ نَفۡسِيٓۚ إِنَّ ٱلنَّفۡسَ لَأَمَّارَةُۢ بِٱلسُّوٓءِ إِلَّا مَا رَحِمَ رَبِّيٓۚ إِنَّ رَبِّي غَفُورࣱ رَّحِيمࣱ‏

Futhi angizibizi ngokhululekile ngempela umphefumulo uholela ebubini ngaphandle uma ibe nomusa iNkosi yami, ngempela iNkosi yami ingethethelelayo inesihawu

Ayah 53

وَقَالَ ٱلۡمَلِكُ ٱئۡتُونِي بِهِۦٓ أَسۡتَخۡلِصۡهُ لِنَفۡسِيۖ فَلَمَّا كَلَّمَهُۥ قَالَ إِنَّكَ ٱلۡيَوۡمَ لَدَيۡنَا مَكِينٌ أَمِينࣱ‏

Futhi iNkosi yathi, “mletheni kumina ngizozikhethela yena mina” ngakho-ke kwathi lapho seyikhuluma naye yathi “ngempela wena namhlanje usezingeni eliphezulu elithembekile”

Ayah 54

قَالَ ٱجۡعَلۡنِي عَلَىٰ خَزَآئِنِ ٱلۡأَرۡضِۖ إِنِّي حَفِيظٌ عَلِيمࣱ‏

(UJosefa waphendula) wathi, “ngibeke esikhundleni sokuba ngibe umlondolozi wezinqolobana zezwe ngempela mina ngizoba ngumlondolozi onolwazi”

Ayah 55

وَكَذَٰلِكَ مَكَّنَّا لِيُوسُفَ فِي ٱلۡأَرۡضِ يَتَبَوَّأُ مِنۡهَا حَيۡثُ يَشَآءُۚ نُصِيبُ بِرَحۡمَتِنَا مَن نَّشَآءُۖ وَلَا نُضِيعُ أَجۡرَ ٱلۡمُحۡسِنِينَ

Futhi kanjalo-ke sambeka ezingeni eliphezulu uJosefa emhlabeni ukuthi ahlale kuwona noma ngabe ikuphi lapho ethanda khona, sehlisela umusa wethu phezu kwanoma ngabe ubani esimthandayo futhi asiwulahli umvuzo wabenzi bokuhle

Ayah 56

وَلَأَجۡرُ ٱلۡأٓخِرَةِ خَيۡرࣱ لِّلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَكَانُواْ يَتَّقُونَ

Futhi ngempela umvuzo wempilo ezayo ungcono kulabo abakholwayo futhi abamesabayo (uMvelinqangi)

Ayah 57

وَجَآءَ إِخۡوَةُ يُوسُفَ فَدَخَلُواْ عَلَيۡهِ فَعَرَفَهُمۡ وَهُمۡ لَهُۥ مُنكِرُونَ

Futhi abafowabo kaJosefa bafika bangena kuyena ngakho-ke wayebazi (ukuthi bangabafowabo) kepha bona bengasamboni (ukuthi unguJosefa)

Ayah 58

وَلَمَّا جَهَّزَهُم بِجَهَازِهِمۡ قَالَ ٱئۡتُونِي بِأَخࣲ لَّكُم مِّنۡ أَبِيكُمۡۚ أَلَا تَرَوۡنَ أَنِّيٓ أُوفِي ٱلۡكَيۡلَ وَأَنَا۠ خَيۡرُ ٱلۡمُنزِلِينَ

Futhi kwathi lapho esebalungisela umhlinzeko wabo (ukudla ababezokuthenga) wayesethi, “yizani kumina nomfowenu ozalwa nguyihlo aniboni yini ukuthi mina ngenza isilinganiso esigcwele nokuthi mina ngingumamukeli wezihambeli ongcono kunabanye na?”

Ayah 59

فَإِن لَّمۡ تَأۡتُونِي بِهِۦ فَلَا كَيۡلَ لَكُمۡ عِندِي وَلَا تَقۡرَبُونِ

Kepha uma ningezi naye kumina angeke nize nisithole isilinganiso (esigcwele sokudla) kumina futhi angeke nize nisondele kumina

Ayah 60

قَالُواْ سَنُرَٰوِدُ عَنۡهُ أَبَاهُ وَإِنَّا لَفَٰعِلُونَ

Bathi, “sizozama ukuthi uyise amdedele futhi ngempela thina sizokwenza lokho”

Ayah 61

وَقَالَ لِفِتۡيَٰنِهِ ٱجۡعَلُواْ بِضَٰعَتَهُمۡ فِي رِحَالِهِمۡ لَعَلَّهُمۡ يَعۡرِفُونَهَآ إِذَا ٱنقَلَبُوٓاْ إِلَىٰٓ أَهۡلِهِمۡ لَعَلَّهُمۡ يَرۡجِعُونَ

(UJosefa) wayesethi ezincekwini zakhe “fakani imali yabo emithwalweni yabo uma sebehamba ukuze bayibone uma sebephindele emndenini wakubo ukuze babuyele emumva”

Ayah 62

فَلَمَّا رَجَعُوٓاْ إِلَىٰٓ أَبِيهِمۡ قَالُواْ يَٰٓأَبَانَا مُنِعَ مِنَّا ٱلۡكَيۡلُ فَأَرۡسِلۡ مَعَنَآ أَخَانَا نَكۡتَلۡ وَإِنَّا لَهُۥ لَحَٰفِظُونَ

Ngakho-ke kwathi lapho sebephindele emumva kubaba wabo bathi “Oh Baba wethu! Senqatshelwe isilinganiso (sokudla) ngakho-ke thumela kanye nathi umfowethu ukuze sinikezwe isilinganiso (sokudla) futhi ngempela thina sizomlondoloza”

Ayah 63

قَالَ هَلۡ ءَامَنُكُمۡ عَلَيۡهِ إِلَّا كَمَآ أَمِنتُكُمۡ عَلَىٰٓ أَخِيهِ مِن قَبۡلُ فَٱللَّهُ خَيۡرٌ حَٰفِظࣰ اۖ وَهُوَ أَرۡحَمُ ٱلرَّٰحِمِينَ

(Uyise) wathi, “ngakube nginganethemba yini ngaye njengendlela enganethemba ngayo ngomfowabo ngaphambilini na? Ngakho-ke uMvelinqangi ungumlondolozi ongcono futhi yena ungonomusa ngokwedlulele ukwedlula abanomusa”

Ayah 64

وَلَمَّا فَتَحُواْ مَتَٰعَهُمۡ وَجَدُواْ بِضَٰعَتَهُمۡ رُدَّتۡ إِلَيۡهِمۡۖ قَالُواْ يَٰٓأَبَانَا مَا نَبۡغِيۖ هَٰذِهِۦ بِضَٰعَتُنَا رُدَّتۡ إِلَيۡنَاۖ وَنَمِيرُ أَهۡلَنَا وَنَحۡفَظُ أَخَانَا وَنَزۡدَادُ كَيۡلَ بَعِيرࣲۖ ذَٰلِكَ كَيۡلࣱ يَسِيرࣱ‏

Futhi kwathi lapho sebevula imithwalo yabo bathola ukuthi imali yabo iphindiselwe emumva kubona bathi, “Oh Baba wethu! yini enye esingayifisa na? Lena imali yethu ibuyiselwe kuthina futhi kufanele sithole ukudla komndeni wethu futhi silondoloze umfowethu futhi sandise isilinganiso somthwalo wekameli, lokho kuyisilinganiso esilula”

Ayah 65

قَالَ لَنۡ أُرۡسِلَهُۥ مَعَكُمۡ حَتَّىٰ تُؤۡتُونِ مَوۡثِقࣰ ا مِّنَ ٱللَّهِ لَتَأۡتُنَّنِي بِهِۦٓ إِلَّآ أَن يُحَاطَ بِكُمۡۖ فَلَمَّآ ءَاتَوۡهُ مَوۡثِقَهُمۡ قَالَ ٱللَّهُ عَلَىٰ مَا نَقُولُ وَكِيلࣱ‏

(Uyise) wathi, “angisoze neze ngamthumela kanye nani kuze kube ninginika isithembiso (isifungo) ngoMvelinqangi ukuthi nizombuyisela kumina ngaphandle uma nizungelezwe (izitha)” ngakho-ke kwathi lapho sebemnikile isithembiso sabo (isifungo ukuthi bazobuya naye) wathi “uMvelinqangi ungufakazi kulokhu esikushoyo”

Ayah 66

وَقَالَ يَٰبَنِيَّ لَا تَدۡخُلُواْ مِنۢ بَابࣲ وَٰحِدࣲ وَٱدۡخُلُواْ مِنۡ أَبۡوَٰبࣲ مُّتَفَرِّقَةࣲۖ وَمَآ أُغۡنِي عَنكُم مِّنَ ٱللَّهِ مِن شَيۡءٍۖ إِنِ ٱلۡحُكۡمُ إِلَّا لِلَّهِۖ عَلَيۡهِ تَوَكَّلۡتُۖ وَعَلَيۡهِ فَلۡيَتَوَكَّلِ ٱلۡمُتَوَكِّلُونَ

Futhi (ubaba wabo) wathi, “Oh Madodana ami! ningangeni esangweni elilodwa ngenani emasangweni ehlukene futhi angeke nginisize ngalutho kuMvelinqangi, ukwehlulela akusikhona kwamuntu ngaphandle kokuthi kungokukaMvelinqangi ngethembele kuyena futhi ikuyena lapho bethembela khona abanethemba”

Ayah 67

وَلَمَّا دَخَلُواْ مِنۡ حَيۡثُ أَمَرَهُمۡ أَبُوهُم مَّا كَانَ يُغۡنِي عَنۡهُم مِّنَ ٱللَّهِ مِن شَيۡءٍ إِلَّا حَاجَةࣰ فِي نَفۡسِ يَعۡقُوبَ قَضَىٰهَاۚ وَإِنَّهُۥ لَذُو عِلۡمࣲ لِّمَا عَلَّمۡنَٰهُ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَعۡلَمُونَ

Futhi kwathi lapho sebengenile njengoba babephoqwe ubaba wabo akubasizanga ngalutho maqondana noMvelinqangi ngaphandle kwesidingo emphefumulweni kaJakobe eseneliseka futhi ngempela yena wayenalo ulwazi lwalokhu esamfundisa kona kepha iningi labantu alazi

Ayah 68

وَلَمَّا دَخَلُواْ عَلَىٰ يُوسُفَ ءَاوَىٰٓ إِلَيۡهِ أَخَاهُۖ قَالَ إِنِّيٓ أَنَا۠ أَخُوكَ فَلَا تَبۡتَئِسۡ بِمَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ

Futhi kwathi lapho sebengena kuJosefa wamhlalisa kanye naye umfowabo(Benjamin) wathi“ngempelaminangingumfowenu ngakho-ke ungaphatheki kabi ngenxa yalokho abakwenzayo”

Ayah 69

فَلَمَّا جَهَّزَهُم بِجَهَازِهِمۡ جَعَلَ ٱلسِّقَايَةَ فِي رَحۡلِ أَخِيهِ ثُمَّ أَذَّنَ مُؤَذِّنٌ أَيَّتُهَا ٱلۡعِيرُ إِنَّكُمۡ لَسَٰرِقُونَ

Ngakho-ke kwathi lapho esebalungiselela umthwalo wabo wafaka isitsha sokuphuza emthwalweni kamfowabo sabe sesiyamemeza isimemezi (sathi) “Oh nina zihambi! ngempela ningamasela”

Ayah 70

قَالُواْ وَأَقۡبَلُواْ عَلَيۡهِم مَّاذَا تَفۡقِدُونَ

Baphendukela kubona bathi “kungabe yini enilahlekele na?”

Ayah 71

قَالُواْ نَفۡقِدُ صُوَاعَ ٱلۡمَلِكِ وَلِمَن جَآءَ بِهِۦ حِمۡلُ بَعِيرࣲ وَأَنَا۠ بِهِۦ زَعِيمࣱ‏

Bathi “silahlekelwe isitsha seNkosi futhi lowo ozosiletha (sona) uzothola (okulingene) nomthwalo wekameli futhi mina ngiyazibophezela kukona”

Ayah 72

قَالُواْ تَٱللَّهِ لَقَدۡ عَلِمۡتُم مَّا جِئۡنَا لِنُفۡسِدَ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَمَا كُنَّا سَٰرِقِينَ

Bathi “Sifubga ngoMvelinqangi ngempela benazi ukuthi asizanga ukuzokwenza ukona ezweni futhi asiwona amasela”

Ayah 73

قَالُواْ فَمَا جَزَٰٓؤُهُۥٓ إِن كُنتُمۡ كَٰذِبِينَ

Bathi “ngakho-ke siyini isijeziso uma kungukuthi ningabaqambi manga na?”

Ayah 74

قَالُواْ جَزَٰٓؤُهُۥ مَن وُجِدَ فِي رَحۡلِهِۦ فَهُوَ جَزَٰٓؤُهُۥۚ كَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلظَّٰلِمِينَ

Bathi “inhlawulo yako ukuthi lowo esizotholakala emthwalweni wakhe (isitsha) yena uqobo uzoba inhlawulo yako kanjalo sibanika umvuzo abayizoni”

Ayah 75

فَبَدَأَ بِأَوۡعِيَتِهِمۡ قَبۡلَ وِعَآءِ أَخِيهِ ثُمَّ ٱسۡتَخۡرَجَهَا مِن وِعَآءِ أَخِيهِۚ كَذَٰلِكَ كِدۡنَا لِيُوسُفَۖ مَا كَانَ لِيَأۡخُذَ أَخَاهُ فِي دِينِ ٱلۡمَلِكِ إِلَّآ أَن يَشَآءَ ٱللَّهُۚ نَرۡفَعُ دَرَجَٰتࣲ مَّن نَّشَآءُۗ وَفَوۡقَ كُلِّ ذِي عِلۡمٍ عَلِيمࣱ‏

Ngakho-ke waqala (ngokusesha) imithwalo yabo ngaphambi kokuba (aseshe) umthwalo womfowabo wayesesikhipha (isitsha senkosi) emthwalweni kamfowabo samenzela kanjalo icebo uJosefa, wayengeke amthathe umfowabo ngokwenkolo (ngokomthetho) wenkosi ngaphandle uma uMvelinqangi ethanda, siyawenyusa amazinga kulowo esimthandayo nangaphezulu kwabo bonke abanolwazi (kepha uMvelinqangi) unolwazi

Ayah 76

۞قَالُوٓاْ إِن يَسۡرِقۡ فَقَدۡ سَرَقَ أَخࣱ لَّهُۥ مِن قَبۡلُۚ فَأَسَرَّهَا يُوسُفُ فِي نَفۡسِهِۦ وَلَمۡ يُبۡدِهَا لَهُمۡۚ قَالَ أَنتُمۡ شَرࣱّ مَّكَانࣰ اۖ وَٱللَّهُ أَعۡلَمُ بِمَا تَصِفُونَ

Bathi, “uma entshontsha nomfowabo wantshontsha ngaphambilini” kepha uJosefa wakugcina kwaba imfihlo emphefumulweni wakhe wangakuvezi kubona wathi “nina ningababi futhi uMvelinqangi wazi kangcono ngalokho enikuchazayo”

Ayah 77

قَالُواْ يَٰٓأَيُّهَا ٱلۡعَزِيزُ إِنَّ لَهُۥٓ أَبࣰ ا شَيۡخࣰ ا كَبِيرࣰ ا فَخُذۡ أَحَدَنَا مَكَانَهُۥٓۖ إِنَّا نَرَىٰكَ مِنَ ٱلۡمُحۡسِنِينَ

Bathi, “Oh Mhlonishwa! Ngempela uyise usekhulile ngakho- ke thatha oyedwa wethu esikhundleni sakhe ngempela thina sikubona ungomunye wabenzi bokuhle”

Ayah 78

قَالَ مَعَاذَ ٱللَّهِ أَن نَّأۡخُذَ إِلَّا مَن وَجَدۡنَا مَتَٰعَنَا عِندَهُۥٓ إِنَّآ إِذࣰ ا لَّظَٰلِمُونَ

(UJosefa) wathi “uMvelinqangi uyenqaba Ukuthi sithathe omunye ngaphandle kwalowo esithole impahla yethu kuyena ngempela thina (uma senza kanjalo) sizobe singenabo ubulungiswa.”

Ayah 79

فَلَمَّا ٱسۡتَيۡـَٔسُواْ مِنۡهُ خَلَصُواْ نَجِيࣰّ اۖ قَالَ كَبِيرُهُمۡ أَلَمۡ تَعۡلَمُوٓاْ أَنَّ أَبَاكُمۡ قَدۡ أَخَذَ عَلَيۡكُم مَّوۡثِقࣰ ا مِّنَ ٱللَّهِ وَمِن قَبۡلُ مَا فَرَّطتُمۡ فِي يُوسُفَۖ فَلَنۡ أَبۡرَحَ ٱلۡأَرۡضَ حَتَّىٰ يَأۡذَنَ لِيٓ أَبِيٓ أَوۡ يَحۡكُمَ ٱللَّهُ لِيۖ وَهُوَ خَيۡرُ ٱلۡحَٰكِمِينَ

Ngakho-ke kwathi lapho belahla ithemba ngaye (ngokuthola umfowabo) bahlangana ngasese omdala kubona wathi, “ngakube anazi yini ukuthi uyihlo wenza isivumelwano nani (ngesifungo) sikaMvelinqangi na? Nokuthi ngaphambilini nehluleka kanjani ngoJosefa ngakho-ke angisoze ngalishiya lezwe kuze kube ubaba wami unginika imvume noma uMvelinqangi ungithathela isinqumo futhi yena ungongcono kunabanye abathatha izinqumo

Ayah 80

ٱرۡجِعُوٓاْ إِلَىٰٓ أَبِيكُمۡ فَقُولُواْ يَٰٓأَبَانَآ إِنَّ ٱبۡنَكَ سَرَقَ وَمَا شَهِدۡنَآ إِلَّا بِمَا عَلِمۡنَا وَمَا كُنَّا لِلۡغَيۡبِ حَٰفِظِينَ

Phindelani kuyihlo nithi, “Oh Baba wethu! Ngempela indodana yakho intshontshile futhi asizange sifakaze lutho ngaphandle kwalokho esikwaziyo futhi besingebona abagcini (izazi) zokungabonwayo”

Ayah 81

وَسۡـَٔلِ ٱلۡقَرۡيَةَ ٱلَّتِي كُنَّا فِيهَا وَٱلۡعِيرَ ٱلَّتِيٓ أَقۡبَلۡنَا فِيهَاۖ وَإِنَّا لَصَٰدِقُونَ

Futhi buza (abantu) bedolobha ebesikade sikulona kanye nezihambi esifike kanye nazo futhi ngempela singabaneqiniso

Ayah 82

قَالَ بَلۡ سَوَّلَتۡ لَكُمۡ أَنفُسُكُمۡ أَمۡرࣰ اۖ فَصَبۡرࣱ جَمِيلٌۖ عَسَى ٱللَّهُ أَن يَأۡتِيَنِي بِهِمۡ جَمِيعًاۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلۡعَلِيمُ ٱلۡحَكِيمُ

(Ubaba wabo) wathi “Qha imiphefumulo yenu inikhohlisile odabeni ngakho-ke ukubekezela kuhle uMvelinqangi uzobaletha kumina bonke (uJosefa noBhenjamini) ngempela yena ungowaziyo onobuhlakani

Ayah 83

وَتَوَلَّىٰ عَنۡهُمۡ وَقَالَ يَٰٓأَسَفَىٰ عَلَىٰ يُوسُفَ وَٱبۡيَضَّتۡ عَيۡنَاهُ مِنَ ٱلۡحُزۡنِ فَهُوَ كَظِيمࣱ‏

Futhi wayesesuka kubona wathi Oh Ngiphatheka kabi ngoJosefa, namehlo akhe aphenduka abamhlophe ngenxa yokuphatheka kabi ayekugqiba

Ayah 84

قَالُواْ تَٱللَّهِ تَفۡتَؤُاْ تَذۡكُرُ يُوسُفَ حَتَّىٰ تَكُونَ حَرَضًا أَوۡ تَكُونَ مِنَ ٱلۡهَٰلِكِينَ

Bathi, “Sifunga ngoMvelinqangi angeke uze upheze ukumkhumbula uJosefa kuze kube Yilapho uba intengentenge ngenxa yobudala noma ube ngomunye wabafileyo”

Ayah 85

قَالَ إِنَّمَآ أَشۡكُواْ بَثِّي وَحُزۡنِيٓ إِلَى ٱللَّهِ وَأَعۡلَمُ مِنَ ٱللَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ

Wathi, “kuphela ngiyakhononda kuMvelinqangi ngosizi nangokuphatheka kabi kwami futhi nginolwazi oluvela kuMvelinqangi lolu eningalwazi”

Ayah 86

يَٰبَنِيَّ ٱذۡهَبُواْ فَتَحَسَّسُواْ مِن يُوسُفَ وَأَخِيهِ وَلَا تَاْيۡـَٔسُواْ مِن رَّوۡحِ ٱللَّهِۖ إِنَّهُۥ لَا يَاْيۡـَٔسُ مِن رَّوۡحِ ٱللَّهِ إِلَّا ٱلۡقَوۡمُ ٱلۡكَٰفِرُونَ

Oh Madodana ami! Hambani niyobuza ngoJosefa kanye nomfowabofuthiningalilahliithembangomusakaMvelinqangi akekho olahla ithemba ngomusa kaMvelinqangi ngaphandle kwabantu abangakholwayo

Ayah 87

فَلَمَّا دَخَلُواْ عَلَيۡهِ قَالُواْ يَٰٓأَيُّهَا ٱلۡعَزِيزُ مَسَّنَا وَأَهۡلَنَا ٱلضُّرُّ وَجِئۡنَا بِبِضَٰعَةࣲ مُّزۡجَىٰةࣲ فَأَوۡفِ لَنَا ٱلۡكَيۡلَ وَتَصَدَّقۡ عَلَيۡنَآۖ إِنَّ ٱللَّهَ يَجۡزِي ٱلۡمُتَصَدِّقِينَ

Ngakho-ke kwathi lapho sebengena kuyena (uJosefa) bathi “Oh Mhlonishwa! Lusikhathazile usizi kanye nomndeni wakithi futhi size nemali encane ngakho-ke siphe isilinganiso (sokudla) esigcwele futhi iba ngophanayo kuthina ngempela uMvelinqangi ubanika umvuzo abaphanayo”

Ayah 88

قَالَ هَلۡ عَلِمۡتُم مَّا فَعَلۡتُم بِيُوسُفَ وَأَخِيهِ إِذۡ أَنتُمۡ جَٰهِلُونَ

(UJosefa) wathi “ngakube seniyakwazi yini enakwenzayo kuJosefa kanye nomfowabo ngenkathi nina naningenalwazi na?”

Ayah 89

قَالُوٓاْ أَءِنَّكَ لَأَنتَ يُوسُفُۖ قَالَ أَنَا۠ يُوسُفُ وَهَٰذَآ أَخِيۖ قَدۡ مَنَّ ٱللَّهُ عَلَيۡنَآۖ إِنَّهُۥ مَن يَتَّقِ وَيَصۡبِرۡ فَإِنَّ ٱللَّهَ لَا يُضِيعُ أَجۡرَ ٱلۡمُحۡسِنِينَ

Bathi, “Sifunga ngakube ngempela wena unguJosefa yini na?” wathi, “mina nginguJosefa futhi lona (uBhenjamini) ungumfowethu, uMvelinqangi ube nomsa kuthina ngempela lowoowenzaokulungileyofuthiabekezelengakho-kengempela uMvelinqangi akawulahli umvuzo wabenzi bokuhle”

Ayah 90

قَالُواْ تَٱللَّهِ لَقَدۡ ءَاثَرَكَ ٱللَّهُ عَلَيۡنَا وَإِن كُنَّا لَخَٰطِـِٔينَ

Bathi “ngoMvelinqangi ngempela uMvelinqangi wakukhetha ngaphezu kwethu futhi sasiyizoni”

Ayah 91

قَالَ لَا تَثۡرِيبَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡيَوۡمَۖ يَغۡفِرُ ٱللَّهُ لَكُمۡۖ وَهُوَ أَرۡحَمُ ٱلرَّٰحِمِينَ

Wathi, “Makungabikho ukusolwa kunina kulolusuku, uMvelinqangi (angase) anithethelele futhi yena ungonomusa ukwedlula bonke abanomusa”

Ayah 92

ٱذۡهَبُواْ بِقَمِيصِي هَٰذَا فَأَلۡقُوهُ عَلَىٰ وَجۡهِ أَبِي يَأۡتِ بَصِيرࣰ ا وَأۡتُونِي بِأَهۡلِكُمۡ أَجۡمَعِينَ

“Hambani naleli hembe lami nilijikijele ebusweni bukababa wami uzophenduka obonayo bese niza kumina nomndeni wenu wonke”

Ayah 93

وَلَمَّا فَصَلَتِ ٱلۡعِيرُ قَالَ أَبُوهُمۡ إِنِّي لَأَجِدُ رِيحَ يُوسُفَۖ لَوۡلَآ أَن تُفَنِّدُونِ

Ngakho-ke kwathi lapho izihambi zihamba ubaba wabo wathi, “ngempela mina ngizwa iphunga likaJosefa ngisho noma ngabe nithi akunjalo”

Ayah 94

قَالُواْ تَٱللَّهِ إِنَّكَ لَفِي ضَلَٰلِكَ ٱلۡقَدِيمِ

Bathi, “Sifunga ngoMvelinqangi! Ngempela wena usephutheni (ngenxa) yobudala bakho”

Ayah 95

فَلَمَّآ أَن جَآءَ ٱلۡبَشِيرُ أَلۡقَىٰهُ عَلَىٰ وَجۡهِهِۦ فَٱرۡتَدَّ بَصِيرࣰ اۖ قَالَ أَلَمۡ أَقُل لَّكُمۡ إِنِّيٓ أَعۡلَمُ مِنَ ٱللَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ

Ngakho-ke kwathi lapho esefika umlethi wezindaba ezimnandi walijikijela (ihembe) lakhe ebusweni bakhe ngakho-ke kwabuya ukubona (kukaJokobe) wathi, “ngakube angizange yini nginitshene ukuthi mina nginolwazi oluvela kuMvelinqangi lolu eningalwazi.”

Ayah 96

قَالُواْ يَٰٓأَبَانَا ٱسۡتَغۡفِرۡ لَنَا ذُنُوبَنَآ إِنَّا كُنَّا خَٰطِـِٔينَ

Bathi, “Oh Baba wethu! Sicelele intethelelo (kuMvelinqangi) ngenxa yezono zethu ngempela thina sasingabasephutheni”

Ayah 97

قَالَ سَوۡفَ أَسۡتَغۡفِرُ لَكُمۡ رَبِّيٓۖ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلۡغَفُورُ ٱلرَّحِيمُ

Wathi, “Ngizonicelela intethelelo eNkosini yami ngempela yona ingethethelelayo inesihawu”

Ayah 98

فَلَمَّا دَخَلُواْ عَلَىٰ يُوسُفَ ءَاوَىٰٓ إِلَيۡهِ أَبَوَيۡهِ وَقَالَ ٱدۡخُلُواْ مِصۡرَ إِن شَآءَ ٱللَّهُ ءَامِنِينَ

Ngakho-ke kwathi lapho sebengena kuJosefa wabahlalisa kanye naye abazali bakhe wayesethi “ngenani eGibhithe ngokuphepha uma uMvelinqangi ethanda”

Ayah 99

وَرَفَعَ أَبَوَيۡهِ عَلَى ٱلۡعَرۡشِ وَخَرُّواْ لَهُۥ سُجَّدࣰ اۖ وَقَالَ يَٰٓأَبَتِ هَٰذَا تَأۡوِيلُ رُءۡيَٰيَ مِن قَبۡلُ قَدۡ جَعَلَهَا رَبِّي حَقࣰّ اۖ وَقَدۡ أَحۡسَنَ بِيٓ إِذۡ أَخۡرَجَنِي مِنَ ٱلسِّجۡنِ وَجَآءَ بِكُم مِّنَ ٱلۡبَدۡوِ مِنۢ بَعۡدِ أَن نَّزَغَ ٱلشَّيۡطَٰنُ بَيۡنِي وَبَيۡنَ إِخۡوَتِيٓۚ إِنَّ رَبِّي لَطِيفࣱ لِّمَا يَشَآءُۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلۡعَلِيمُ ٱلۡحَكِيمُ

Futhi waphakamisela abazali bakhe esihlalweni sobukhosi bawa bamkhothamela wayesethi (uJosefa) “Oh Baba wami! lena incazelo yephupho lami langaphambilini iNkosi yami ilenze lafezeka futhi yaba nomusa ngenkathi ingikhipha ejele futhi yaniletha (lapha) nisuka empilweni yasebhadawi (yasogwadule) emva kokuba usathane esetshale ukungezwani phakathikwaminabafowethungempelaiNkosiyamiinobubele kulokho ekuthandayo ngempela yona iyazi inobuhlakani”

Ayah 100

۞رَبِّ قَدۡ ءَاتَيۡتَنِي مِنَ ٱلۡمُلۡكِ وَعَلَّمۡتَنِي مِن تَأۡوِيلِ ٱلۡأَحَادِيثِۚ فَاطِرَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ أَنتَ وَلِيِّۦ فِي ٱلدُّنۡيَا وَٱلۡأٓخِرَةِۖ تَوَفَّنِي مُسۡلِمࣰ ا وَأَلۡحِقۡنِي بِٱلصَّٰلِحِينَ

Nkosi yami ungiphile embusweni futhi wangifundisa ukuhunyushwa kwamaphupho ungumsunguli wamazulu nomhlaba wena ungumvikeli wami lapha emhlabeni nasemhlabeni ozayo ngenze ukuba ngife ngingozinikele ngaphansi kwentando yakho ungihlanganise nabalungileyo

Ayah 101

ذَٰلِكَ مِنۡ أَنۢبَآءِ ٱلۡغَيۡبِ نُوحِيهِ إِلَيۡكَۖ وَمَا كُنتَ لَدَيۡهِمۡ إِذۡ أَجۡمَعُوٓاْ أَمۡرَهُمۡ وَهُمۡ يَمۡكُرُونَ

Lena enye yezindaba zokungabonwayo esiyembula kuwena futhi wawungekho kubona ngenkathi behlanganisa icebo labo futhi bebopha uzungu

Ayah 102

وَمَآ أَكۡثَرُ ٱلنَّاسِ وَلَوۡ حَرَصۡتَ بِمُؤۡمِنِينَ

Futhi abantu abaningi abakholwa yize noma ngabe ubagqugquzela

Ayah 103

وَمَا تَسۡـَٔلُهُمۡ عَلَيۡهِ مِنۡ أَجۡرٍۚ إِنۡ هُوَ إِلَّا ذِكۡرࣱ لِّلۡعَٰلَمِينَ

Futhi awuwuceli umvuzo kubona ngakho, akuyilutho ngaphandle kokuthi kuyisikhumbuzo emihlabeni

Ayah 104

وَكَأَيِّن مِّنۡ ءَايَةࣲ فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ يَمُرُّونَ عَلَيۡهَا وَهُمۡ عَنۡهَا مُعۡرِضُونَ

Futhi zingaphi izimpawu emazulwini nasemhlabeni abazidlulayo kulapho bona bengazinakile na

Ayah 105

وَمَا يُؤۡمِنُ أَكۡثَرُهُم بِٱللَّهِ إِلَّا وَهُم مُّشۡرِكُونَ

Futhi iningi labo alikholwa kuMvelinqangi ngaphandle kokuthi bona bangabenzela uMvelinqangi abahlanganyeli ekumkhonzeni

Ayah 106

أَفَأَمِنُوٓاْ أَن تَأۡتِيَهُمۡ غَٰشِيَةࣱ مِّنۡ عَذَابِ ٱللَّهِ أَوۡ تَأۡتِيَهُمُ ٱلسَّاعَةُ بَغۡتَةࣰ وَهُمۡ لَا يَشۡعُرُونَ

Ngakube bazizwa bephephile yini ukuthi bangafikelwa isijeziso esimangalisayo esivela kuMvelinqangi noma ukuthi bafikelwe ihora ngokuphazima kweso kulapho bona bengaboni (benganakile) na

Ayah 107

قُلۡ هَٰذِهِۦ سَبِيلِيٓ أَدۡعُوٓاْ إِلَى ٱللَّهِۚ عَلَىٰ بَصِيرَةٍ أَنَا۠ وَمَنِ ٱتَّبَعَنِيۖ وَسُبۡحَٰنَ ٱللَّهِ وَمَآ أَنَا۠ مِنَ ٱلۡمُشۡرِكِينَ

Ithi, “lena indlela yami ngimemela kuMvelinqangi ngolwazi mina kanye nalabo abangilandelayo futhi udumo lungolukaMvelinqangi futhi mina angisiyena omunye wabakhonzi bezithixo”

Ayah 108

وَمَآ أَرۡسَلۡنَا مِن قَبۡلِكَ إِلَّا رِجَالࣰ ا نُّوحِيٓ إِلَيۡهِم مِّنۡ أَهۡلِ ٱلۡقُرَىٰٓۗ أَفَلَمۡ يَسِيرُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَيَنظُرُواْ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِمۡۗ وَلَدَارُ ٱلۡأٓخِرَةِ خَيۡرࣱ لِّلَّذِينَ ٱتَّقَوۡاْۚ أَفَلَا تَعۡقِلُونَ

Futhi asizange sithumela muntu ngaphambilini kwakho ngaphandle kwamadoda esembula kuwona isambulo okungabantu bamadolobha ngakube abazange yini bahambe ezweni babone ukuthi sasinjani isiphetho salabo ababengaphambilini kwabo futhi ikhaya lempilo ezayo lingcono kulabo abenza okulungileyo ngakube aninamqondo yini na

Ayah 109

حَتَّىٰٓ إِذَا ٱسۡتَيۡـَٔسَ ٱلرُّسُلُ وَظَنُّوٓاْ أَنَّهُمۡ قَدۡ كُذِبُواْ جَآءَهُمۡ نَصۡرُنَا فَنُجِّيَ مَن نَّشَآءُۖ وَلَا يُرَدُّ بَأۡسُنَا عَنِ ٱلۡقَوۡمِ ٱلۡمُجۡرِمِينَ

Kwaze kwaba ilapho izithunywa ziphela khona amandla futhi zacabanga ukuthi zona zaziphikwa, usizo lwethu lwafika kuzona ngakho-ke basindiswa labo esibathandayo futhi angeke siqhelelaniswe isijeziso sethu nabantu abayizoni

Ayah 110

لَقَدۡ كَانَ فِي قَصَصِهِمۡ عِبۡرَةࣱ لِّأُوْلِي ٱلۡأَلۡبَٰبِۗ مَا كَانَ حَدِيثࣰ ا يُفۡتَرَىٰ وَلَٰكِن تَصۡدِيقَ ٱلَّذِي بَيۡنَ يَدَيۡهِ وَتَفۡصِيلَ كُلِّ شَيۡءࣲ وَهُدࣰ ى وَرَحۡمَةࣰ لِّقَوۡمࣲ يُؤۡمِنُونَ

Ngempela emilandweni yabo kunesifundo kubantu abaqondayo (iQur’an) akusiyona inkulumo eqanjiwe kepha igcwalisela lokho okwakungaphambilini kwayo nencazelo ngobunjalo bazo zonke izinto nokuhola nomusa kubantu abakholwayo

Ayah 111