Surah Al-Muminoon — The Believers

Surah Al-Muminoon (The Believers) is chapter 23 of the Quran, with 118 verses. This page presents the Arabic text with a Kirundi translation, verse by verse.

قَدۡ أَفۡلَحَ ٱلۡمُؤۡمِنُونَ

Mu vy’ukuri aba Isilamu batsinze

Ayah 1

ٱلَّذِينَ هُمۡ فِي صَلَاتِهِمۡ خَٰشِعُونَ

Kubera yuko mumasengesho yabo baba bari abagamburutsi

Ayah 2

وَٱلَّذِينَ هُمۡ عَنِ ٱللَّغۡوِ مُعۡرِضُونَ

Nibo bita kure y’ibintu atakamaro bibafitiye

Ayah 3

وَٱلَّذِينَ هُمۡ لِلزَّكَوٰةِ فَٰعِلُونَ

Nibo n’imperezwa zabo bazitanga ukuri kwama

Ayah 4

وَٱلَّذِينَ هُمۡ لِفُرُوجِهِمۡ حَٰفِظُونَ

Nibo n’ibitsina vyabo babikingira

Ayah 5

إِلَّا عَلَىٰٓ أَزۡوَٰجِهِمۡ أَوۡ مَا مَلَكَتۡ أَيۡمَٰنُهُمۡ فَإِنَّهُمۡ غَيۡرُ مَلُومِينَ

Dukuyemwo abakenyezi babo, canke kuri barya bantu batunzwe n’amaboko yabo y’iburyo, abo nibo badatabwako umwikomo

Ayah 6

فَمَنِ ٱبۡتَغَىٰ وَرَآءَ ذَٰلِكَ فَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡعَادُونَ

Uwushaka ibitari ibi abo nibo bazoba barenze imbibe zagenywe

Ayah 7

وَٱلَّذِينَ هُمۡ لِأَمَٰنَٰتِهِمۡ وَعَهۡدِهِمۡ رَٰعُونَ

Nabafise ivyabo hamwe n’amasezerano yabo bayacungera neza

Ayah 8

وَٱلَّذِينَ هُمۡ عَلَىٰ صَلَوَٰتِهِمۡ يُحَافِظُونَ

N’amasengesho yabo barayakingira

Ayah 9

أُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡوَٰرِثُونَ

Abo nibo basamuragwa

Ayah 10

ٱلَّذِينَ يَرِثُونَ ٱلۡفِرۡدَوۡسَ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

Abazorarwa ijuru nibo bazoribamwo mubuzima bwabo bwose

Ayah 11

وَلَقَدۡ خَلَقۡنَا ٱلۡإِنسَٰنَ مِن سُلَٰلَةࣲ مِّن طِينࣲ‏

Mu vyukuri twaremye ikiremwa muntu mw’ivu ryiza

Ayah 12

ثُمَّ جَعَلۡنَٰهُ نُطۡفَةࣰ فِي قَرَارࣲ مَّكِينࣲ‏

Hanyuma tumurema mw’ima ry’intanga ryashinguwe mugitereko kibitswe ahantu heza

Ayah 13

ثُمَّ خَلَقۡنَا ٱلنُّطۡفَةَ عَلَقَةࣰ فَخَلَقۡنَا ٱلۡعَلَقَةَ مُضۡغَةࣰ فَخَلَقۡنَا ٱلۡمُضۡغَةَ عِظَٰمࣰ ا فَكَسَوۡنَا ٱلۡعِظَٰمَ لَحۡمࣰ ا ثُمَّ أَنشَأۡنَٰهُ خَلۡقًا ءَاخَرَۚ فَتَبَارَكَ ٱللَّهُ أَحۡسَنُ ٱلۡخَٰلِقِينَ

Hanyuma tugira iryoma ry’intanga kuba ikimanyu c’amaraso hanyuma tugira ico kimanyu c’amaraso kuba ikimanyu c’inyama, hanyuma tugira ico kimanyu c’inyama kuba amagufa, nayo magufa duca tuyambika inyama hanyuma duca tumugira ikindi kiremwa, rero haninahazwa Imana ariwe muremyi mwiza w’abaremyi

Ayah 14

ثُمَّ إِنَّكُم بَعۡدَ ذَٰلِكَ لَمَيِّتُونَ

Hanyuma mu vy’ukuri mwebwe munyuma y’ibi vyose mwese muzoba abapfu

Ayah 15

ثُمَّ إِنَّكُمۡ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ تُبۡعَثُونَ

Hanyuma mu vy’ukuri mwebwe k’umusi w’imperuka muzozurwa

Ayah 16

وَلَقَدۡ خَلَقۡنَا فَوۡقَكُمۡ سَبۡعَ طَرَآئِقَ وَمَا كُنَّا عَنِ ٱلۡخَلۡقِ غَٰفِلِينَ

Mu vy’ukuri twararemye hejuru yanyu amayira indwi natwe ntitwari kuba kubiremwa vyacu ngo nabibagiwe

Ayah 17

وَأَنزَلۡنَا مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءَۢ بِقَدَرࣲ فَأَسۡكَنَّٰهُ فِي ٱلۡأَرۡضِۖ وَإِنَّا عَلَىٰ ذَهَابِۭ بِهِۦ لَقَٰدِرُونَ

Twaramanuye kuva mubicu amazi ahagije nukuyashikana kw’isi, ntankeka ni twebwe dufise ubushobozi bwukuyakuraho

Ayah 18

فَأَنشَأۡنَا لَكُم بِهِۦ جَنَّٰتࣲ مِّن نَّخِيلࣲ وَأَعۡنَٰبࣲ لَّكُمۡ فِيهَا فَوَٰكِهُ كَثِيرَةࣱ وَمِنۡهَا تَأۡكُلُونَ

Kubera ayo mazi twarabagiriye imirima y’ivyamwa vy’imitende hamwe n’imizabibu, nukuronkeramwo ivyamwa vyinshi no murivyo nivyo mufungura

Ayah 19

وَشَجَرَةࣰ تَخۡرُجُ مِن طُورِ سَيۡنَآءَ تَنۢبُتُ بِٱلدُّهۡنِ وَصِبۡغࣲ لِّلۡأٓكِلِينَ

N’igiti kivuye k’umusozi witiriwe Siynaai, gikuramwo amavuta hamwe n’inyama kubazifungura

Ayah 20

وَإِنَّ لَكُمۡ فِي ٱلۡأَنۡعَٰمِ لَعِبۡرَةࣰۖ نُّسۡقِيكُم مِّمَّا فِي بُطُونِهَا وَلَكُمۡ فِيهَا مَنَٰفِعُ كَثِيرَةࣱ وَمِنۡهَا تَأۡكُلُونَ

Mu vy’ukuri mwebwe murafise icigwa kininiya kubijanye n’ibikoko tuba nyweshereza mubiri munda zavyo, nukuronka murivyo amavuta menshi n’ibindi navyo nivyo mwikenura

Ayah 21

وَعَلَيۡهَا وَعَلَى ٱلۡفُلۡكِ تُحۡمَلُونَ

No hejuru yavyo no hejuru y’amato muhekwako

Ayah 22

وَلَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا نُوحًا إِلَىٰ قَوۡمِهِۦ فَقَالَ يَٰقَوۡمِ ٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ مَا لَكُم مِّنۡ إِلَٰهٍ غَيۡرُهُۥٓۚ أَفَلَا تَتَّقُونَ

Ntankeka twebwe twararungitse intumwa y’Imana Nuhu (iii) ku bantu biwe nukuvuga ati:- emwe bantu banje, nimusenge Imana yanyu y’ukuri kuko ntayindi Mana ihari atariyo yonyene rudende gusa, mbega mwebwe ntabwoba mufise

Ayah 23

فَقَالَ ٱلۡمَلَؤُاْ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِن قَوۡمِهِۦ مَا هَٰذَآ إِلَّا بَشَرࣱ مِّثۡلُكُمۡ يُرِيدُ أَن يَتَفَضَّلَ عَلَيۡكُمۡ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ لَأَنزَلَ مَلَٰٓئِكَةࣰ مَّا سَمِعۡنَا بِهَٰذَا فِيٓ ءَابَآئِنَا ٱلۡأَوَّلِينَ

Abakuru b’abahakanyi b’Imana y’ukuri muribo baravuze bati:- ntiyari kuba uyu Nuhu (iii) atari uko ari umuntu nkamwe agomba kwironderera iteka hejuru yanyu niyaba Imana ibishaka mu vy’ukuri yari kumanura Abamarayika kuko twebwe ntitwumvise ibi vyose kubavyeyi bacu baho hambere

Ayah 24

إِنۡ هُوَ إِلَّا رَجُلُۢ بِهِۦ جِنَّةࣱ فَتَرَبَّصُواْ بِهِۦ حَتَّىٰ حِينࣲ‏

Ntiyari kuba uyu mugabo n’umuntu afise ibisazi, rero nimu murindire kugeza kumwanya wiwe

Ayah 25

قَالَ رَبِّ ٱنصُرۡنِي بِمَا كَذَّبُونِ

Intumwa y’Imana Nuhu (iii) yavuze iti:- Muremyi wanje, nuntabare kuko abanje baramaze kumpakana

Ayah 26

فَأَوۡحَيۡنَآ إِلَيۡهِ أَنِ ٱصۡنَعِ ٱلۡفُلۡكَ بِأَعۡيُنِنَا وَوَحۡيِنَا فَإِذَا جَآءَ أَمۡرُنَا وَفَارَ ٱلتَّنُّورُ فَٱسۡلُكۡ فِيهَا مِن كُلࣲّ زَوۡجَيۡنِ ٱثۡنَيۡنِ وَأَهۡلَكَ إِلَّا مَن سَبَقَ عَلَيۡهِ ٱلۡقَوۡلُ مِنۡهُمۡۖ وَلَا تُخَٰطِبۡنِي فِي ٱلَّذِينَ ظَلَمُوٓاْ إِنَّهُم مُّغۡرَقُونَ

Rero twaramushikirije ubutumwa yuko yotegura ubwato imbere y’amaso yacu no kubutumwa bwacu, rero nihashika itegeko ryacu harimwo n’itanuri ry’umwuzurire w’amazi, aho niho uzoca winjira muri ubwo bwato n’ibintu bibiri bibiri vy’ubwoko bwose hamwe n’abantu bawe bose dukuyemwo abo ijambo rizoba ryaciyeko hejuru yabo muribo kandi ntumvugishe kubijanye n’abahemukiye imitima yabo, ntankeka abo bantu bazokwibizwa mumazi

Ayah 27

فَإِذَا ٱسۡتَوَيۡتَ أَنتَ وَمَن مَّعَكَ عَلَى ٱلۡفُلۡكِ فَقُلِ ٱلۡحَمۡدُ لِلَّهِ ٱلَّذِي نَجَّىٰنَا مِنَ ٱلۡقَوۡمِ ٱلظَّٰلِمِينَ

Niwaruhuka hamwe nabo muzoba muri kumwe muri ubwo bwato nuce uvuga uti:- turakengurukiye Imana yaturokoye nabo bantu bahemukiye imitima yabo

Ayah 28

وَقُل رَّبِّ أَنزِلۡنِي مُنزَلࣰ ا مُّبَارَكࣰ ا وَأَنتَ خَيۡرُ ٱلۡمُنزِلِينَ

Nuvuge uti:- Muremyi wanje numanure kw’imanuro ry’imigisha yawe kuko ari wewe mwiza w’imanuro

Ayah 29

إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَٰتࣲ وَإِن كُنَّا لَمُبۡتَلِينَ

Ntankeka muri ibi vyose harimwo icirwa kininiya, mu vy’ukuri ni twebwe tugirira abantu ibibazo

Ayah 30

ثُمَّ أَنشَأۡنَا مِنۢ بَعۡدِهِمۡ قَرۡنًا ءَاخَرِينَ

Hanyuma twarazanye inyuma yabo abandi bantu

Ayah 31

فَأَرۡسَلۡنَا فِيهِمۡ رَسُولࣰ ا مِّنۡهُمۡ أَنِ ٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ مَا لَكُم مِّنۡ إِلَٰهٍ غَيۡرُهُۥٓۚ أَفَلَا تَتَّقُونَ

Tubarungikira intumwa z’Imana zo muribo zibabwira ziti:- nimusenge Imana yanyu y’ukuri kuko atayindi Mana mufise atariyo yonyene rudende gusa, mbega mwebwe ntimuyitinya

Ayah 32

وَقَالَ ٱلۡمَلَأُ مِن قَوۡمِهِ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَكَذَّبُواْ بِلِقَآءِ ٱلۡأٓخِرَةِ وَأَتۡرَفۡنَٰهُمۡ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا مَا هَٰذَآ إِلَّا بَشَرࣱ مِّثۡلُكُمۡ يَأۡكُلُ مِمَّا تَأۡكُلُونَ مِنۡهُ وَيَشۡرَبُ مِمَّا تَشۡرَبُونَ

N’abakuru bo mu bantu biwe barahakanye Imana y’ukuri nukutemera ihuriro ry’umusi w’umuhero w’Isi, tubaha n’amatungo y’ubuzima bwo ng’aha kw’Isi baca bavuga bati:- ntiyari kuba uyu muntu nuko ameze nkamwe kuko n’umuntu afungura muvyo namwe mufungura, nukunywa akanywa muvyo munywako

Ayah 33

وَلَئِنۡ أَطَعۡتُم بَشَرࣰ ا مِّثۡلَكُمۡ إِنَّكُمۡ إِذࣰ ا لَّخَٰسِرُونَ

Nimwamu gamburukira umuntu ameze nkuyo muzoba muri mu bantu b’uruhombo

Ayah 34

أَيَعِدُكُمۡ أَنَّكُمۡ إِذَا مِتُّمۡ وَكُنتُمۡ تُرَابࣰ ا وَعِظَٰمًا أَنَّكُم مُّخۡرَجُونَ

Mbega abemerera yuko mugihe muzosandaba nukuba ivu n’amagufa, yuko muzozurwa

Ayah 35

۞هَيۡهَاتَ هَيۡهَاتَ لِمَا تُوعَدُونَ

Ntibizobaho ivyo mwemererwa

Ayah 36

إِنۡ هِيَ إِلَّا حَيَاتُنَا ٱلدُّنۡيَا نَمُوتُ وَنَحۡيَا وَمَا نَحۡنُ بِمَبۡعُوثِينَ

Ntakindi atari ubu buzima bwacu bwo ng’aha kw’Isi butuma dupfa n’ukubaho, ntakindi kandi natwe ntituri mubantu bazozurwa

Ayah 37

إِنۡ هُوَ إِلَّا رَجُلٌ ٱفۡتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبࣰ ا وَمَا نَحۡنُ لَهُۥ بِمُؤۡمِنِينَ

Ntiyari kuba uyu atari uko ari umuntu abeshera Imana natwe ntitumwemera

Ayah 38

قَالَ رَبِّ ٱنصُرۡنِي بِمَا كَذَّبُونِ

Avuga ati:- Muremyi wanje nuntabare kubera yuko bampakanye

Ayah 39

قَالَ عَمَّا قَلِيلࣲ لَّيُصۡبِحُنَّ نَٰدِمِينَ

Ivuga iti:- mumwanya mutoyi isase bazoba bari mumaganya

Ayah 40

فَأَخَذَتۡهُمُ ٱلصَّيۡحَةُ بِٱلۡحَقِّ فَجَعَلۡنَٰهُمۡ غُثَآءࣰۚ فَبُعۡدࣰ ا لِّلۡقَوۡمِ ٱلظَّٰلِمِينَ

Baca bahonywa n’ijwi ry’ukuri, nukubagira nk’umwavu, rero iryo honywa ryabo ryarabashikiye abo bantu bahemukiye imitima yabo

Ayah 41

ثُمَّ أَنشَأۡنَا مِنۢ بَعۡدِهِمۡ قُرُونًا ءَاخَرِينَ

Hanyuma munyuma yabo twaciye tuzana abandi bantu

Ayah 42

مَا تَسۡبِقُ مِنۡ أُمَّةٍ أَجَلَهَا وَمَا يَسۡتَـٔۡخِرُونَ

Nta bantu bashobora gutanguza isanganya ryayo canke kuritebesha

Ayah 43

ثُمَّ أَرۡسَلۡنَا رُسُلَنَا تَتۡرَاۖ كُلَّ مَا جَآءَ أُمَّةࣰ رَّسُولُهَا كَذَّبُوهُۖ فَأَتۡبَعۡنَا بَعۡضَهُم بَعۡضࣰ ا وَجَعَلۡنَٰهُمۡ أَحَادِيثَۚ فَبُعۡدࣰ ا لِّقَوۡمࣲ لَّا يُؤۡمِنُونَ

Hanyuma twararungitse intumwa zacu umwe inyuma y’uwundi, umwe muri iyo mirwi mugihe washikirwa n’intumwa yawo barayihakana duca tubakurikizako bamwe muribo n’abandi duca tubagira kuba arivyo biganiro kuribo, rero ihonywa ryabo bantu ryarabashikiye abo bantu batemera Imana yabo y’ukuri

Ayah 44

ثُمَّ أَرۡسَلۡنَا مُوسَىٰ وَأَخَاهُ هَٰرُونَ بِـَٔايَٰتِنَا وَسُلۡطَٰنࣲ مُّبِينٍ

Munyuma twararungitse intumwa y’Imana Mussa (iii) hamwe na mwene wabo Haruna (iii) bafise n’ibitangaro hamwe n’ivyemezo biri k’umugaragaro

Ayah 45

إِلَىٰ فِرۡعَوۡنَ وَمَلَإِيْهِۦ فَٱسۡتَكۡبَرُواْ وَكَانُواْ قَوۡمًا عَالِينَ

Nokwa Fir’auni n’abategetsi biwe bakuru bakuru mugabo bari mubantu bishima kandi b’amanyama

Ayah 46

فَقَالُوٓاْ أَنُؤۡمِنُ لِبَشَرَيۡنِ مِثۡلِنَا وَقَوۡمُهُمَا لَنَا عَٰبِدُونَ

Bavuze bati:- twaremye abantu bameze nkatwe bakaba kandi bari muncuti zabo kandi bari mubaja bacu

Ayah 47

فَكَذَّبُوهُمَا فَكَانُواْ مِنَ ٱلۡمُهۡلَكِينَ

Rero barabahakanye icese nukuba mubantu bahonejwe

Ayah 48

وَلَقَدۡ ءَاتَيۡنَا مُوسَى ٱلۡكِتَٰبَ لَعَلَّهُمۡ يَهۡتَدُونَ

Ntankeka rero twarahaye intumwa y’Imana Mussa (iii) igitabu kugira ngo bashobore kurongoka

Ayah 49

وَجَعَلۡنَا ٱبۡنَ مَرۡيَمَ وَأُمَّهُۥٓ ءَايَةࣰ وَءَاوَيۡنَٰهُمَآ إِلَىٰ رَبۡوَةࣲ ذَاتِ قَرَارࣲ وَمَعِينࣲ‏

Twaciye tugira umwana wa Mariyamu (iii) hamwe nanyina wiwe kuba ari ikimenyetso nukubaha ubuhungiro bwokuja ahantu hataramutse h’umutekano ntangere hamwe n’isoko ry’amazi

Ayah 50

يَٰٓأَيُّهَا ٱلرُّسُلُ كُلُواْ مِنَ ٱلطَّيِّبَٰتِ وَٱعۡمَلُواْ صَٰلِحًاۖ إِنِّي بِمَا تَعۡمَلُونَ عَلِيمࣱ‏

Mwebwe ntumwa z’Imana, nimufungure ibifungurwa vyiza kandi mugire ibikorwa vyiza, mu vy’ukuri jewe ndafise ubumenyi bw’ivyo mugira vyose

Ayah 51

وَإِنَّ هَٰذِهِۦٓ أُمَّتُكُمۡ أُمَّةࣰ وَٰحِدَةࣰ وَأَنَا۠ رَبُّكُمۡ فَٱتَّقُونِ

Mu vy’ukuri aba bantu banyu n’abantu bamwe, nanje nd’Umuremyi wanyu, rero nimuntinye

Ayah 52

فَتَقَطَّعُوٓاْ أَمۡرَهُم بَيۡنَهُمۡ زُبُرࣰ اۖ كُلُّ حِزۡبِۭ بِمَا لَدَيۡهِمۡ فَرِحُونَ

Mugabo bararicagaguye ijambo ryabo ryari hagati yabo barishira kure na kure, hanyuma umurwi umwe umwe waranezerejwe nivyo bafise

Ayah 53

فَذَرۡهُمۡ فِي غَمۡرَتِهِمۡ حَتَّىٰ حِينٍ

Ni mubareke nuko kutibuka kwabo kugeza kugihe cagenywe

Ayah 54

أَيَحۡسَبُونَ أَنَّمَا نُمِدُّهُم بِهِۦ مِن مَّالࣲ وَبَنِينَ

Mbega bariyumvira muvyo twabahaye mumatungo hamwe n’ibibondo

Ayah 55

نُسَارِعُ لَهُمۡ فِي ٱلۡخَيۡرَٰتِۚ بَل لَّا يَشۡعُرُونَ

Egome, tubatanguriza kubaha mubintu vyiza mugabo ntavyo bazi

Ayah 56

إِنَّ ٱلَّذِينَ هُم مِّنۡ خَشۡيَةِ رَبِّهِم مُّشۡفِقُونَ

Mu vy’ukuri abo batinya Umuremyi wabo n’abagamburutsi

Ayah 57

وَٱلَّذِينَ هُم بِـَٔايَٰتِ رَبِّهِمۡ يُؤۡمِنُونَ

Nabo amajambo y’Umuremyi wabo bayemera

Ayah 58

وَٱلَّذِينَ هُم بِرَبِّهِمۡ لَا يُشۡرِكُونَ

Nabo Umuremyi wabo batamu gereranya n’ibindi bintu

Ayah 59

وَٱلَّذِينَ يُؤۡتُونَ مَآ ءَاتَواْ وَّقُلُوبُهُمۡ وَجِلَةٌ أَنَّهُمۡ إِلَىٰ رَبِّهِمۡ رَٰجِعُونَ

Nabo batanga muvyo bahawe n’Imana, mugihe imitima yabo itinya kubera yuko bazosubizwa ku Muremyi wabo

Ayah 60

أُوْلَٰٓئِكَ يُسَٰرِعُونَ فِي ٱلۡخَيۡرَٰتِ وَهُمۡ لَهَا سَٰبِقُونَ

Abo bose nibo bagira umwete w’ibikorwa mubintu vy’ineza kandi nibo baja imbere muri ivyo bikorwa

Ayah 61

وَلَا نُكَلِّفُ نَفۡسًا إِلَّا وُسۡعَهَاۚ وَلَدَيۡنَا كِتَٰبࣱ يَنطِقُ بِٱلۡحَقِّ وَهُمۡ لَا يُظۡلَمُونَ

Natwe ntiduhatagiza umutima w’umuntu atari nkuko wifashe wonyene kandi turafise igitabu kivugisha ukuri, rero ntibazo hemukirwa

Ayah 62

بَلۡ قُلُوبُهُمۡ فِي غَمۡرَةࣲ مِّنۡ هَٰذَا وَلَهُمۡ أَعۡمَٰلࣱ مِّن دُونِ ذَٰلِكَ هُمۡ لَهَا عَٰمِلُونَ

Mugabo imitima yabo isamajijwe nivyo nyene kandi barafise ibikorwa bagira bitari ivyo

Ayah 63

حَتَّىٰٓ إِذَآ أَخَذۡنَا مُتۡرَفِيهِم بِٱلۡعَذَابِ إِذَا هُمۡ يَجۡـَٔرُونَ

Kugeza aho tuzoba hamagarira mubihano bamwe muba nezereza babo, aho niho bazokoma induru

Ayah 64

لَا تَجۡـَٔرُواْ ٱلۡيَوۡمَۖ إِنَّكُم مِّنَّا لَا تُنصَرُونَ

Ntimukome induru kuri uno musi, ntankeka mwebwe ntimuzofashwa na twebwe

Ayah 65

قَدۡ كَانَتۡ ءَايَٰتِي تُتۡلَىٰ عَلَيۡكُمۡ فَكُنتُمۡ عَلَىٰٓ أَعۡقَٰبِكُمۡ تَنكِصُونَ

Mu vy’ukuri amajambo yanje yarasomwa kuri mwebwe mugabo mwaca musubira inyuma n’ibitsintsiri vyanyu

Ayah 66

مُسۡتَكۡبِرِينَ بِهِۦ سَٰمِرࣰ ا تَهۡجُرُونَ

Mwishima muganira mw’ijoro kuri iyi Qur’aani muyikengera

Ayah 67

أَفَلَمۡ يَدَّبَّرُواْ ٱلۡقَوۡلَ أَمۡ جَآءَهُم مَّا لَمۡ يَأۡتِ ءَابَآءَهُمُ ٱلۡأَوَّلِينَ

Mbega ntibiyumviriye ijambo canke bashikiriwe n’ibitashikiye abavyeyi babo baho hambere

Ayah 68

أَمۡ لَمۡ يَعۡرِفُواْ رَسُولَهُمۡ فَهُمۡ لَهُۥ مُنكِرُونَ

Canke ntibamenye intumwa yabo kukaba arico gituma bamuhakana

Ayah 69

أَمۡ يَقُولُونَ بِهِۦ جِنَّةُۢۚ بَلۡ جَآءَهُم بِٱلۡحَقِّ وَأَكۡثَرُهُمۡ لِلۡحَقِّ كَٰرِهُونَ

Canke bavuga yuko ari umusazi ahubwo yabashikiye munzira y’ukuri kandi benshi muribo nabanka ukuri aho kuri

Ayah 70

وَلَوِ ٱتَّبَعَ ٱلۡحَقُّ أَهۡوَآءَهُمۡ لَفَسَدَتِ ٱلسَّمَٰوَٰتُ وَٱلۡأَرۡضُ وَمَن فِيهِنَّۚ بَلۡ أَتَيۡنَٰهُم بِذِكۡرِهِمۡ فَهُمۡ عَن ذِكۡرِهِم مُّعۡرِضُونَ

Iyo hakurikizwa ukuri ivyo bipfuza vy’Amajuru n’Isi vyari kwononekara hamwe n’ibiri murivyo vyose, mugabo twarabazaniye icibutso cabo nabo bagishira kure nico cibutso cabo

Ayah 71

أَمۡ تَسۡـَٔلُهُمۡ خَرۡجࣰ ا فَخَرَاجُ رَبِّكَ خَيۡرࣱۖ وَهُوَ خَيۡرُ ٱلرَّٰزِقِينَ

Canke urabasaba impembo, mugabo impembo y’Umuremyi wawe niyo nziza gusumba, nayo niyo nziza mubatanzi b’imigisha yayo

Ayah 72

وَإِنَّكَ لَتَدۡعُوهُمۡ إِلَىٰ صِرَٰطࣲ مُّسۡتَقِيمࣲ‏

Mu vy’ukuri wewe ubahamagarira munzira igororotse

Ayah 73

وَإِنَّ ٱلَّذِينَ لَا يُؤۡمِنُونَ بِٱلۡأٓخِرَةِ عَنِ ٱلصِّرَٰطِ لَنَٰكِبُونَ

Na bamwe batemera umusi w’umuhero w’Isi bari kure niyi nzira igororotse

Ayah 74

۞وَلَوۡ رَحِمۡنَٰهُمۡ وَكَشَفۡنَا مَا بِهِم مِّن ضُرࣲّ لَّلَجُّواْ فِي طُغۡيَٰنِهِمۡ يَعۡمَهُونَ

Naho twari kubasabira impuhwe nukubakurira ingorane zabo bafise ntankeka bari kubandanya muri iyo nzira y’ubuzimire bwabo naho borengana bari muri ayo mabi yabo barimwo

Ayah 75

وَلَقَدۡ أَخَذۡنَٰهُم بِٱلۡعَذَابِ فَمَا ٱسۡتَكَانُواْ لِرَبِّهِمۡ وَمَا يَتَضَرَّعُونَ

Mu vy’ukuri twarabahanye mugabo ntibigeze batumbera ku Muremyi wabo canke ngo bayigamburukire

Ayah 76

حَتَّىٰٓ إِذَا فَتَحۡنَا عَلَيۡهِم بَابࣰ ا ذَا عَذَابࣲ شَدِيدٍ إِذَا هُمۡ فِيهِ مُبۡلِسُونَ

Kugeza aho twabugurira umuryango w’ibihano bikaze cane, aho niho baciye bihebura

Ayah 77

وَهُوَ ٱلَّذِيٓ أَنشَأَ لَكُمُ ٱلسَّمۡعَ وَٱلۡأَبۡصَٰرَ وَٱلۡأَفۡـِٔدَةَۚ قَلِيلࣰ ا مَّا تَشۡكُرُونَ

Nayo niyo yabaremeye amatwi n’amaso hamwe n’imitima, mugabo nibakeyi cane bashima

Ayah 78

وَهُوَ ٱلَّذِي ذَرَأَكُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَإِلَيۡهِ تُحۡشَرُونَ

Nayo niyo yabakwirije kuri iy’Isi kandi n’iwe niho muzokoranywa

Ayah 79

وَهُوَ ٱلَّذِي يُحۡيِۦ وَيُمِيتُ وَلَهُ ٱخۡتِلَٰفُ ٱلَّيۡلِ وَٱلنَّهَارِۚ أَفَلَا تَعۡقِلُونَ

Nayo niyo irema igatako ikica, n’ihindagurika ry’ibintu vyose haba ihindagurika ry’Ijoro canke ihindagurika ry’Umutaga vyose nirwiwe, mbega mwebwe ntimutegera

Ayah 80

بَلۡ قَالُواْ مِثۡلَ مَا قَالَ ٱلۡأَوَّلُونَ

Ahubwo bavuga yuko ivyavuzwe n’abantu baho hambere

Ayah 81

قَالُوٓاْ أَءِذَا مِتۡنَا وَكُنَّا تُرَابࣰ ا وَعِظَٰمًا أَءِنَّا لَمَبۡعُوثُونَ

Bavuze bati:- mbega nitwasandaba n’ukuba ivu n’amagufa masa, niho tuzozurwa

Ayah 82

لَقَدۡ وُعِدۡنَا نَحۡنُ وَءَابَآؤُنَا هَٰذَا مِن قَبۡلُ إِنۡ هَٰذَآ إِلَّآ أَسَٰطِيرُ ٱلۡأَوَّلِينَ

Twaremerewe aho hambere ibi vyose twebwe hamwe n’abavyeyi bacu, mugabo ibi vyose ntivyabayeho mugabo n’inkuru z’ububeshi zabaho hambere

Ayah 83

قُل لِّمَنِ ٱلۡأَرۡضُ وَمَن فِيهَآ إِن كُنتُمۡ تَعۡلَمُونَ

Nuvuge uti:- iy’Isi turiko n’ibirimwo vyose nivyande? Nimwaba muzi n’ikintu nakimwe

Ayah 84

سَيَقُولُونَ لِلَّهِۚ قُلۡ أَفَلَا تَذَكَّرُونَ

Nabo bazokwishura bati:- ni vy’Imana, na wewe nuvuge uti:- mbega mwebwe ntimwibuka

Ayah 85

قُلۡ مَن رَّبُّ ٱلسَّمَٰوَٰتِ ٱلسَّبۡعِ وَرَبُّ ٱلۡعَرۡشِ ٱلۡعَظِيمِ

Vuga uti:- ni nde muremyi w’Amajuru yose uko ari indwi n’Umuremyi w’inyegamo yiwe y’iteka

Ayah 86

سَيَقُولُونَ لِلَّهِۚ قُلۡ أَفَلَا تَتَّقُونَ

Bazokwishura bati:- ni vy’Imana nawe nubishure uti :- mbega ntimuyitinya

Ayah 87

قُلۡ مَنۢ بِيَدِهِۦ مَلَكُوتُ كُلِّ شَيۡءࣲ وَهُوَ يُجِيرُ وَلَا يُجَارُ عَلَيۡهِ إِن كُنتُمۡ تَعۡلَمُونَ

Vuga uti:- ni nde mukuboko kwiwe harimwo ubwami bw’ibintu vyose, nawe akaba ariwe acungereye ibintu vyose, kandi ntagicungerewe gusumbawe nimwaba mufise ubumenyi buhagije

Ayah 88

سَيَقُولُونَ لِلَّهِۚ قُلۡ فَأَنَّىٰ تُسۡحَرُونَ

Nabo bazokwishura bati :- ubwo bubasha nubw’Imana nawe nuvuge uti :- none ni kuki muhendwa gutyo

Ayah 89

بَلۡ أَتَيۡنَٰهُم بِٱلۡحَقِّ وَإِنَّهُمۡ لَكَٰذِبُونَ

Ahubwo twabazaniye ukuri kwama, mu vy’ukuri abo bantu n’ababeshi

Ayah 90

مَا ٱتَّخَذَ ٱللَّهُ مِن وَلَدࣲ وَمَا كَانَ مَعَهُۥ مِنۡ إِلَٰهٍۚ إِذࣰ ا لَّذَهَبَ كُلُّ إِلَٰهِۭ بِمَا خَلَقَ وَلَعَلَا بَعۡضُهُمۡ عَلَىٰ بَعۡضࣲۚ سُبۡحَٰنَ ٱللَّهِ عَمَّا يَصِفُونَ

Imana ntiyihaye ikibondo, kandi ntiyari kumwe n’iyindi Mana, iyo biba gutyo ku Mana iyariyo yose yari kwitwarira muvyo yiremeye nabamwe muribo bari kunanirana n’abandi, Imana rero iri kure n’iryo hayagizwa bayihayagizako

Ayah 91

عَٰلِمِ ٱلۡغَيۡبِ وَٱلشَّهَٰدَةِ فَتَعَٰلَىٰ عَمَّا يُشۡرِكُونَ

Niyo nyene ubumenyi bw’ibiri mumbari hamwe n’ibiboneka, kandi niyo nyene iteka gusumba kuri abo bayi gereranyako n’ibindi bintu

Ayah 92

قُل رَّبِّ إِمَّا تُرِيَنِّي مَا يُوعَدُونَ

Vuga uti:- Muremyi wanje, iyo unyereka ibihano vyabo wemereye mubantu babi

Ayah 93

رَبِّ فَلَا تَجۡعَلۡنِي فِي ٱلۡقَوۡمِ ٱلظَّٰلِمِينَ

Muremyi wanje, ntunshire mu bantu bahemukiye imitima yabo

Ayah 94

وَإِنَّا عَلَىٰٓ أَن نُّرِيَكَ مَا نَعِدُهُمۡ لَقَٰدِرُونَ

Mu vy’ukuri twebwe mukukwereka ivyo twabemereye, turafise ubushobozi bwavyo

Ayah 95

ٱدۡفَعۡ بِٱلَّتِي هِيَ أَحۡسَنُ ٱلسَّيِّئَةَۚ نَحۡنُ أَعۡلَمُ بِمَا يَصِفُونَ

Nukure ibintu bibi mukuriha ibikorwa vyiza, kuko twebwe turafise ubumenyi bw’ivyo bavuga vyose

Ayah 96

وَقُل رَّبِّ أَعُوذُ بِكَ مِنۡ هَمَزَٰتِ ٱلشَّيَٰطِينِ

Kandi uvuge uti:- Muremyi wanje, ndikinze kuri wewe kubera amosha mabi y’amashetani

Ayah 97

وَأَعُوذُ بِكَ رَبِّ أَن يَحۡضُرُونِ

Kandi ndikinze kuri wewe Muremyi wanje kugira ngo ntibanyice

Ayah 98

حَتَّىٰٓ إِذَا جَآءَ أَحَدَهُمُ ٱلۡمَوۡتُ قَالَ رَبِّ ٱرۡجِعُونِ

Kugeza aho umwe muribo ashikirwa n’urupfu akavuga ati :- Muremyi wanje, nunsubize kw’Isi

Ayah 99

لَعَلِّيٓ أَعۡمَلُ صَٰلِحࣰ ا فِيمَا تَرَكۡتُۚ كَلَّآۚ إِنَّهَا كَلِمَةٌ هُوَ قَآئِلُهَاۖ وَمِن وَرَآئِهِم بَرۡزَخٌ إِلَىٰ يَوۡمِ يُبۡعَثُونَ

Kugira ngo nkore ibikorwa vyiza vy’ubu, aho gukora ivyo nasigaje inyuma, oya ! mu vy’ukuri iri n’ijambo gusa uvuga kubwawe n’imbere yabo hariho ubundi buzima inyuma y’urupfu kugeza k’umusi wukuzurwa kw’abantu

Ayah 100

فَإِذَا نُفِخَ فِي ٱلصُّورِ فَلَآ أَنسَابَ بَيۡنَهُمۡ يَوۡمَئِذࣲ وَلَا يَتَسَآءَلُونَ

Mugihe hazovuzwa inzamba, aho niho hatazoba ubucuti hagati yabo kuri uwo musi kandi ntawuzobaza uwundi

Ayah 101

فَمَن ثَقُلَتۡ مَوَٰزِينُهُۥ فَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُفۡلِحُونَ

Nayo bamwe hazoba kuminzani y’ibikorwa vyabo biremereye, abo nibo bene intsinzi nyakuri

Ayah 102

وَمَنۡ خَفَّتۡ مَوَٰزِينُهُۥ فَأُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ خَسِرُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ فِي جَهَنَّمَ خَٰلِدُونَ

Nayo abazoba bafise kuminzani yabo ihoyahoya abo bantu nibo bataye imitima yabo muruhombo n’ubwicaro bwabo nubwo mumuriro udahera witiriwe Jahannamu

Ayah 103

تَلۡفَحُ وُجُوهَهُمُ ٱلنَّارُ وَهُمۡ فِيهَا كَٰلِحُونَ

Uwo muriro uzobabura amaso yabo nabo bazoba bari muriwo bahekenya amenyo yabo kubera ibihano bikaze cane

Ayah 104

أَلَمۡ تَكُنۡ ءَايَٰتِي تُتۡلَىٰ عَلَيۡكُمۡ فَكُنتُم بِهَا تُكَذِّبُونَ

Mbega ntamajambo yanje mwamye musomerwa namwe mugaca muyahakana

Ayah 105

قَالُواْ رَبَّنَا غَلَبَتۡ عَلَيۡنَا شِقۡوَتُنَا وَكُنَّا قَوۡمࣰ ا ضَآلِّينَ

Bavuze bati :- Muremyi wacu, twebwe twararengewe n’amabi yacu nukuba mubantu batakaye

Ayah 106

رَبَّنَآ أَخۡرِجۡنَا مِنۡهَا فَإِنۡ عُدۡنَا فَإِنَّا ظَٰلِمُونَ

Muremyi wacu, nudukure muri uwu muriro udahera, nitwasubira kugira ibindi bicumuro tuzoba twarahemukiye imitima yacu

Ayah 107

قَالَ ٱخۡسَـُٔواْ فِيهَا وَلَا تُكَلِّمُونِ

Imana ivuga iti:- nimugume muriwo kandi ntimumvugishe

Ayah 108

إِنَّهُۥ كَانَ فَرِيقࣱ مِّنۡ عِبَادِي يَقُولُونَ رَبَّنَآ ءَامَنَّا فَٱغۡفِرۡ لَنَا وَٱرۡحَمۡنَا وَأَنتَ خَيۡرُ ٱلرَّٰحِمِينَ

Ntankeka hari umurwi w’abantu banje wavuga uti :- Muremyi wacu twebwe turemeye mugabo nutugirire ikigongwe n’Impuhwe zawe, kuko ari wewe mwiza w’impuhwe zose

Ayah 109

فَٱتَّخَذۡتُمُوهُمۡ سِخۡرِيًّا حَتَّىٰٓ أَنسَوۡكُمۡ ذِكۡرِي وَكُنتُم مِّنۡهُمۡ تَضۡحَكُونَ

Mugabo mwebwe mwaraba jajuriyeko kugeza naho babibagiza kunyibuka kandi mwahora mubatwenga

Ayah 110

إِنِّي جَزَيۡتُهُمُ ٱلۡيَوۡمَ بِمَا صَبَرُوٓاْ أَنَّهُمۡ هُمُ ٱلۡفَآئِزُونَ

Mu vy’ukuri uno musi ndabahemvye Ijuru kubera ukwihangana kwanyu, kandi ntankeka abo bantu nibo bene intsinzi

Ayah 111

قَٰلَ كَمۡ لَبِثۡتُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ عَدَدَ سِنِينَ

Imana izovumera iti:- mbega mwabaye kw’Isi imisi ingana gute muharuye kurugero rw’imyaka

Ayah 112

قَالُواْ لَبِثۡنَا يَوۡمًا أَوۡ بَعۡضَ يَوۡمࣲ فَسۡـَٔلِ ٱلۡعَآدِّينَ

Bazokwishura bati:- twebwe twicaye ngaha kw’Isi umusi umwe gusa canke igice cawo, rero nimubabaze abagira ibiharuro

Ayah 113

قَٰلَ إِن لَّبِثۡتُمۡ إِلَّا قَلِيلࣰ اۖ لَّوۡ أَنَّكُمۡ كُنتُمۡ تَعۡلَمُونَ

Izobishura iti:- mwebwe ntimwabaye kw’Isi atari ikiringo kigufiya gusa iyo muba mubizi

Ayah 114

أَفَحَسِبۡتُمۡ أَنَّمَا خَلَقۡنَٰكُمۡ عَبَثࣰ ا وَأَنَّكُمۡ إِلَيۡنَا لَا تُرۡجَعُونَ

Mbega mwiyumviriye yuko twabaremeye ubusa yuko mutazosubizwa iwacu

Ayah 115

فَتَعَٰلَى ٱللَّهُ ٱلۡمَلِكُ ٱلۡحَقُّۖ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ رَبُّ ٱلۡعَرۡشِ ٱلۡكَرِيمِ

Haninahazwa Imana Umwami w’ukuri kuko atawundi asengwa bimwe vy’ukuri atariwe wenyene rudende gusa, Umuremyi w’inyegamo ry’iteka rihagije

Ayah 116

وَمَن يَدۡعُ مَعَ ٱللَّهِ إِلَٰهًا ءَاخَرَ لَا بُرۡهَٰنَ لَهُۥ بِهِۦ فَإِنَّمَا حِسَابُهُۥ عِندَ رَبِّهِۦٓۚ إِنَّهُۥ لَا يُفۡلِحُ ٱلۡكَٰفِرُونَ

Nayo uwuyisenga hamwe n’Imana n’iyindi Mana nawe akaba atavyemezo afise kuri ibi, ntankeka iharurwa ryiwe riri ku Muremyi wiwe, mu vy’ukuri abahakanyi b’Imana y’ukuri ntaco bazoshikako

Ayah 117

وَقُل رَّبِّ ٱغۡفِرۡ وَٱرۡحَمۡ وَأَنتَ خَيۡرُ ٱلرَّٰحِمِينَ

Nawe nuvuge uti:- Muremyi wanje, nugirire ikigongwe uteko ubahe n’impuhwe zawe kuko ari wewe mwiza wizo mpuhwe

Ayah 118